Seite · S. 14Originalseite ↗
Wołodymyr SKIBIŃSKI: „BÓG NIKOGO NIE OPUŚCI”
Слово Просвіти, №07 за 2011 рік
Pojawił się na progu naszej redakcji akurat w święto Jordanu i po jego postawie, spojrzeniu oraz widocznej wewnętrznej uprzejmości wywnioskowałam: przyszedł ksiądz, zapewne, by poświęcić nas jordańską wodą. Był to Wołodymyr Skibiński — artysta. Przyniósł ze sobą duży album z ilustracjami stworzonych prac. Są to ścienne malowidła ikon, chorągwie, kioty, oprawy do książek, ołtarze ofiarne, pulpity, drzewka pogrzebowe, świeczniki, a nawet ikonostasy. Na Hlibocczyźnie prawie nie ma cerkwi, w których pan Wołodymyr nie przyłożyłby ręki do swojego kunsztu i talentu. — Ile ma Pan w sumie prac? — Bardzo wiele, przy czym różnych gatunków, różnych technik, od malarstwa i sztukaterii po rzeźbę w drewnie i obróbkę metalu. Właściwie mój pierwotny fach, który zdobyłem w Wyżnickiej szkole artystycznej, to artystyczna obróbka metalu. — Jak Pan doszedł do ikonopisarstwa? — Pewnie Bóg każdemu daje jego drogę. W wieku 14 lat wstąpiłem do Buczackiej międzyobwodowej szkoły artystycznej. Zacząłem pracować w wieku 17 lat jako pomocnik garncarza i gdybym został, byłbym wprawnym garncarzem. Ale na pewnym etapie zrozumiałem: to nie moje. Zatem później było Charkowskie wyższe szkoła teatralno-artystyczna, Wyżnica, zaocznie Moskiewski Uniwersytet imienia N. Krupskiej. Pracowałem w Czerniowieckim kombinacie artystycznym. Lecz po rozpadzie Związku zostałem bez pracy. A trzeba było żyć. I z kolegą zorganizowaliśmy mały biznes spółdzielczy, zaczęliśmy nawet zarabiać niezłe pieniądze. Lecz jakoś poczułem, że geszefty to nie moje, i wróciłem do swojej twórczości, jako tako urządzając pracownię w garażu. Długo ta praca nie przynosiła zysku. Nawet dorabiałem jako taksówkarz, ponieważ trzeba było utrzymywać rodzinę. Ale z czasem wszystko się zmieniło. Budowano nowe, odnawiano stare świątynie, wznoszono kaplice. A ja się na tym całkiem dobrze znam: od mieszania cementu po malowanie kopuł. — Jakie są Pana korzenie rodzinne? — Moja mama Maria była bardzo bogobojna. I nas, dzieci, przyuczała do Bożej moralności. Ojciec Jakow był kowalem-wirtuozem, wiejskim inżynierem: co komu trzeba było wykuć, zmajstrować czy naprawić — szli do niego. A urodziłem się we wsi Mykołajiwka w rejonie buczackim na Tarnopolszczyźnie. Jako mały chłopiec, pasąc krowy na cudownych dolinach Naddniestrza, przyglądałem się i przysłuchiwałem wszystkiemu, co rośnie, świergocze… I świat wtedy był tak zadziwiający i miły, jak i teraz, kiedy już przekroczyłem szóstą dekadę. Ludzie dzisiaj szukają czegoś dobrego, miłego sercu, przyjemnego dla duszy, przyjętego dla rozumu i nie wiedzą, gdzie to znaleźć. A trzeba tylko rano spojrzeć w okno na ten cudowny świat, stworzony dla ciebie: on jest najdoskonalszy. Stwórca przemyślał wszystko do najdrobniejszego szczegółu. Lecz ludzie, oszołomieni bezprawiem i nieprawością w poszukiwaniu pieniędzy i pracy, nie zauważają Bożej naturalnej piękności. Ja, obserwując ptaki, zwierzęta, ludzi, doszedłem do smutnego wniosku: nasi młodsi bracia są znacznie bardziej staranni i humanitarni w relacjach, w wychowaniu dzieci, w opiece nad nimi, a ludzie, szukając dóbr materialnych, zostawiają rodziny i latami, dziesięcioleciami nie widzą ani żon, ani dzieci, ani rodziców, wykupując się za to pieniędzmi. I to prowadzi do absolutnej utraty więzi rodzinnych, do zniszczenia tradycji rodu. Każdy żyje i działa sam dla siebie. Stąd — niepewność, bezbożność, przestępczość. — I wszystko to jeszcze zewnętrznie kultywuje nasz rynek medialny. — Ludziom narzuca się myśl o całej czerni oraz bezperspektywiczności ich istnienia, bo jutro — armagedon, przybysze, powódź, osuwiska, napad potworów i „obcych”. Wszystko to ma wpływ na dzieci, staje się zwykłym prawem istnienia. — Czyli górę bierze ten, co w skale siedzi, a teraz, okazuje się, nie tylko w skale. — Niestety, on teraz jest wszędzie. Jego obecności staje się coraz więcej, a sumienia, odpowiedzialności, miłości — mniej. Jak zachowuje się każdy z nas, jak postępuje ludzkość w ogóle, taka u nas i perspektywa. Ale dzisiaj w naszych szkołach piją, palą, przeklinają, strzelają do siebie, nie słuchają nauczycieli, nie reagują na uwagi starszych. Oto gdzie należy dokładać wysiłków i Ministerstwu Oświaty, i społeczeństwu, i rodzicom. — W świecie zniekształcono prawdę i wartości, a reakcja nie kazała na siebie czekać. — Sztuka jest tak poniżona, tak zminimalizowano uwagę do niej, że ktokolwiek może wyrzucić twórcę na śmietnik. Zamiast tego wywyższono głupotę i niemoralność. Narzucają nam modę na eksponowanie w centrach sztuki zdechłej krowy czy martwych much, korków od butelek czy bohomazów kurzymi łapami na piórach i mówią, że to arcydzieła światowej sztuki. To afiszują, sponsorują, naświetlają, tworzą aureolę imienia, które w ten sposób zakłada się w system show-biznesu. A prawdziwy artysta może gnić w swojej bramie i nikt tego nie zauważy. Podkreślam: nieczystość włazi we wszystkie rodzaje sztuki, nieczystość bierze górę nad rozumem, beztalencie nad talentem, bezbożność nad wiarą. Najbardziej mnie poraża, gdy widzę chińskie zegarki z wbitymi wskazówkami przez ikony Jezusa Chrystusa, Matki Bożej czy ewangelistów. Dla nich to biznes z wyraźnym celownikiem: wszystko można podporządkować pieniądzom. — A rozłam w cerkwiach? — Często słyszę: nie idź do tej czy innej cerkwi, bo ona jest obca. Jak obca? Bóg jest jeden, a ludzie przecież wszyscy nasi, taraszanscy, opriszeńscy czy dubrawscy. Trzeba dbać nie o to, czyja wiara jest prawdziwa, a wierzyć naprawdę, mieć Boga w duszy i głowie, rozmawiać z Nim, radzić się, a nie wystawiać jako argument własne ambicje. — Skąd Pan bierze tematy do swoich ikon? — Ze starodawnych książek, katalogów, cerkwi. I bardzo przykro, gdy widzę „odrestaurowane” farbą do podłóg starodawne ikony. Uważam, że pozwolenie na renowację rzeczy religijnych powinna dawać odpowiednia komisja, w skład której wchodziliby historycy sztuki, krajoznawcy, specjaliści odpowiedniej dziedziny. A tak u nas zniszczono wiele rarytasów, cennych, historycznych. — Żeby malować ikony, trzeba długo oczyszczać się duchowo i fizycznie. Jak to odbywało się u Pana? — Nie wszystko od razu się udawało. Przez długi czas wykręcało mi ręce, palce, aż nadszedł czas mojego „dopuszczenia” do takiej pracy.
— Czy przygotowywał się Pan na to? — Dość gruntownie studiowałem różne epoki rozwoju społeczeństwa, w szczególności kulturę trypolską, czasy kozackie. Były to bez wątpienia czasy bardzo harmonijne i duchowe. Stopniowo je traciliśmy i nadal tracimy. Bo kiedy nasze kobiety stają się dobrowolnym towarem, a faryzeizm ogarnia nie tylko instytucje świeckie, ale i religijne, ziemska egzystencja chyli się ku upadkowi. Często z żoną spacerujemy ulicami Hlibokej, aby po pracy pooddychać świeżym powietrzem. Wokół centra handlowo-rozrywkowe, kluby nocne... Jakie środki inwestuje się w to obżarstwo i bluźnierstwo! Ile człowiekowi potrzeba tych rozrywek! Jednak na rozrywkę dają tysiące, a na jałmużnę dla bliźniego, na książkę czy gazetę żałują groszy. A potem dziwią się, jakimi okrutnymi, obojętnymi, grubiańskimi, niewychowanymi rosną młodzi ludzie, nie szanują rodziców, porzucają dzieci. Kiedyś z wielkim zachwytem oglądałem film o niedźwiedzicy, która rok nosiła młode, a po urodzeniu jeszcze rok je karmiła, uczyła, ostrzegała, przygotowywała do życia, a potem przez długi czas śledziła, jak zachowuje się małe niedźwiadki, chodziła za nimi i w każdej chwili była gotowa przyjść z pomocą. Ścisłe więzi rodzinne istniały kiedyś także w ukraińskich rodzinach. Starsi przekazywali młodszym mądrość wieków, młodzi zapewniali ciepłą i łagodną starość rodzicom. Obecnie wyrzucenie urodzonego dziecka do śmietnika nie jest uważane za zbrodnię: tak, pogadają dzień czy dwa i zapomną. Pojęcie grzechu przed Bogiem i ludźmi stopniowo zaciera się w pamięci. — Czy istnieje jednak siła do zbawienia? — Szybkie odrodzenie moralności jest niemożliwe. Do cerkwi często idą, aby wykupić się od grzechów. Korupcja rozkłada społeczeństwo. Dyktuje ona prawa i zasady relacji. Stąd nastroje samobójcze, pragnienie ucieczki, abstrahowania się, odosobnienia i rozpuszczenia się. Duchowość jest pod presją władzy, moralność na wygnaniu, nastał czas feudalizmu, gdzie silny i bogaty uciska biednego i słabego. Do zbawienia konieczne jest oczyszczenie. O to przede wszystkim muszą dbać sprawujący władzę, aby nie przysporzyć sobie i potomnym nieodpokutowanych grzechów. I wszystkim chcę powiedzieć: „Bóg nikogo nie opuści”, trzymajcie się Go! Rozmawiała Wira KYTAJHORODSKA
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF auf Wikimedia Commons ↗ · Maschinelle Übersetzung
