Strona · s. 8strona oryginału ↗
MINĄŁ ROK STARY, NASTAŁ MŁODY
Слово Просвіти, №02 за 2002 рік
Minął pierwszy rok trzeciego tysiąclecia. Dla kogoś — zwyczajny, dla innych — nie. Wszak młody człowiek zawsze pragnie być niezwyczajnym, jednym słowem — najlepszym. Młodzież — to nie przyszłość, to — teraźniejszość. Pragnie ona zdrowej przyjemności. Inna sprawa, że często przyjemność staje się zboczeniem, ucieczką od samego siebie. Wtedy to już w istocie — mara przyjemności. Wtedy — załamanie. Nasz “kryzys” sprzyja temu jak najlepiej. Wpłynąć na psychologię takiego człowieka jest łatwo i jest to naturalne. Bez tego nie kształtowałby się. A kiedy już “dostali”, jak to mówią, — tutaj i “dach zrywa”. Brak gruntu pod nogami, trwałej tradycji od ojca do syna, brak życzliwości między ludźmi. Nie dziwią tutaj i patologie psychiczne. A jaka może być życzliwość, jeśli ludzi dzisiaj u nas nic nie łączy? Traktują się nawzajem jak wrogowie. Mówić o idei narodowej — banalnie. Ojciec narodu powiedział: nie zadziałała. Więc młodzież wybiera pepsi, tampax i orbit na dodatek. Najważniejsze — zdrowe zęby. Konflikty świadczą o dynamice i poszukiwaniu drogi wyjścia. Niedoświadczenie, porywczość młodzieży sprawdza się w naszej sytuacji “na piątkę”. Młodzież trudno oszukać obłudnymi przemówieniami politycznymi, ona instynktownie wyczuwa hipokryzję. Z kolei hipokryci instynktownie wyczuwają, gdzie czeka ich sprawiedliwe “podziękowanie” za niegodziwość. Do tego zderzyły się dwa rozbieżne światopoglądy: wolność młodych oraz totalitaryzm “sowieckich” ludzi. Wychodzi niezbyt ładnie: starsi usprawiedliwiają się podłością i wykorzystywaniem swojego stanowiska służbowego (jedyne, co im zostało), młodzi adekwatnie pragną przeciwdziałać wszelkimi metodami. To — o tak zwanym “aktywie”. Ogół zaś położył na wszystko i wszystkich. Do pewnego momentu. Tego momentu boi się tylko jedna strona. Druga nie ma nic do stracenia. Miniony rok nie odznaczył się Czynem czy Wydarzeniem dla całej młodzieży. Chyba że poczuła większą wolność i pragnienie działań. Znudziły ją gry polityczne. Prędzej czy później się zjednoczy. A póki co każdy młody człowiek robi swoje. Uczy się, pracuje — jednym słowem, kształtuje się. Jej — myśleć o teraźniejszości. Powodzenia! Z Nowym Rokiem, młodym rokiem!tania z nich — coroczny wieczór poetycki Wołodymyra Cybulki “Męskie gry” w Narodowej Filharmonii. Wydajemy czasopismo “Ukraińskie problemy”… — Moda literacka: jaka ona dzisiaj u nas? Nowe imiona, powiewy… — Nie mówiłbym o jakichś kierunkach. Nie ten czas, kiedy można uogólniać. Nasz czas — na tworzenie tekstów. Fantastycznie, ale nowa epoka — “niepodległa Ukraina” — nie stworzyła zasadniczo nowej sytuacji: ani w społeczeństwie, ani w życiu kulturalnym. Jeszcze nie mamy swojej literatury we własnym państwie. Wszystkie wybitne osiągnięcia do tej pory kształtują się na fali protestu i zaprzeczenia, a nie— Sztuka ma wewnętrzne prawa. Imponuje mi Doncowska teza “sztuka dla artystów”. Literat sam czuje, co ma prawo zrobić. Fraza “społeczna funkcja literatury” wywołuje normalny sceptycyzm, wszak długi czas literatura u nas była użytkowa, służyła komuś. Dla społeczeństwa tekst artystyczny niesie komunikacyjność. Literatura ukraińska zawsze żyła ze swoim narodem, dla jej pełnowartościowego rozwoju niezbędny jest własny masowy czytelnik. Pisarz może nie spodziewać się, że dzisiaj go zrozumieją, on pisze dla “swojego” czytelnika, w przyszłość. Od kroków autora do czytelnika czasem sztuka traci, czasem — zyskuje kultura. To — litera-Ołeksandr Sołoneć— Nad czym pracujesz? — Zakończyłem pracę nad trzecim wydaniem “Podstaw hermeneutyki”. Zajmuję się Heideggerem i Stusem, mam nadzieję wydać monografię. Zainteresowała mnie ich obopólna idea zgodności słów z ich istotami, czyli pierwotnymi znaczeniami. Zgodność jako odpowiedzialność za wypowiedziane, pewna etyczność… To, co u Heideggera zbudowane jest jako koncepcja filozoficzna, u Stusa jest poezją i samym życiem. — A hermeneutyka?.. — To — proces myślenia. Filozofia, zaadaptowana do konkretnych tematów i metodologii. Ważne, by znaleźć wspólnotę w rozmowie, zrozumieć siebie nawzajem.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
