Strona · s. 2strona oryginału ↗
LIST OTWARTY PRZEDSTAWICIELI TWÓRCZEJ INTELIGENCJI UKRAINY
Слово Просвіти, №02 за 2002 рік
Szanowni Koledzy! Z poczuciem wstydu i zażenowania obejrzeliśmy noworoczne programy trzech głównych ukraińskich kanałów telewizyjnych. Chodzi w szczególności o noworoczny „Wognyk” („1 plus 1”) oraz projekt muzyczny „Wieczory na chutorze w pobliżu Dykanki” („Inter”). Czy nie wydaje się Państwu, że już dawno na ukraińskich kanałach telewizyjnych, zwłaszcza w programach obliczonych na ogólnoukraińską widownię, w zdecydowanej większości powinny brzmieć język ukraiński, pieśni i muzyka? Sądzimy, że właściwie zrozumieją nas przedstawiciele społeczności krymskotatarskiej, polskiej, białoruskiej, żydowskiej i innych społeczności narodowych — tym bardziej, że dorobek kulturowy ich narodów w programach świątecznych faktycznie nie został zaprezentowany. Sądzimy również, że właściwie zrozumieją nas także uczciwi ukraińscy Rosjanie, którzy poza tym, że ich prawa językowe i kulturowe w ukraińskiej przestrzeni informacyjnej są zaspokajane w pełnym wymiarze, mają możliwość bez przeszkód oglądać szereg kanałów rosyjskiej telewizji. Mamy nadzieję, że nasi rodacy zrozumieją nasz niepokój tym, że w roli mniejszości narodowej na ojczystej ziemi znaleźli się właśnie przedstawiciele narodu ukraińskiego, narodu tytularnego, oraz nasze oburzenie tym cynicznym policzkiem, jakim obdarzyła ukraińskojęzycznych Ukraińców rodzima telewizja. Żadnymi surżykowymi językowymi potworkami, żadnym użyciem świtek, szarawarów i wianków, nawet pojedynczymi „numerami” utalentowanych ukraińskich wykonawców nie można zniwelować poczucia niższości Ukraińców jako odrębnego narodu i Ukrainy jako niepodległego państwa z pięknym językiem i wielką kulturą. Ponadto, jeśli chodzi o „Wognyk” na „1 plus 1”, to użycie zużytych form byłej radzieckiej telewizji budzi wielkie wątpliwości również z innego powodu. Formy te są obecnie odbierane nie tylko archaicznie, ale jako pewien ideologiczny zabieg, obliczony na wzbudzenie nostalgii za „dobrymi” komunistyczno-radzieckimi czasami. I dziwnie było obserwować słabe próby wpisania się w kontekst wtórności i zależności od niewybrednych gustów radzieckich emerytów przez takich profesjonalnych dziennikarzy, jak Olha Herasymiuk, Ałła Mazur, Jurij Makariw i inni. Nowe pokolenie Ukraińców, młodzież, która ukształtowała się już w czasach państwowej niepodległości i upadku totalitarnych pseudowartości, orientuje się na inne wzorce, w tym także w światowej kulturze popularnej. Dlatego całkiem przyzwoicie i profesjonalnie wyglądał koncert (transmitowany w noc sylwestrową przez UT-1), poświęcony stuleciu Nagrody Nobla. Ale tego, niestety, nie można uznać za rodzimy produkt intelektualny. Jeśli chodzi o „Wieczory…”, to ten musical, pomimo pewnej pomysłowości, osiągnięć artystycznych i kunsztu wykonawczego ukraińskich artystów, pozostawia dziwne wrażenie: czyżby Ukraina już (jeszcze?!) była postrzegana jako jedna z rosyjskich prowincji? Czy film „Taras Bulba”, którego możliwość realizacji od dawna jest omawiana na różnych szczeblach, też będzie wyświetlany na ukraińskich ekranach w języku rosyjskim z patosem utwierdzania jedynego „prawosławnego” narodu pod egidą dobrego rosyjskiego cara — na tej pokrętnej podstawie, że tak, rzekomo, jest u samego Gogola? Chociaż nawet „sam” Gogol nie przypisywał swoim bohaterom takich leksemów, jakie brzmią z ust ukraińskich śpiewaków w ukraińskich strojach narodowych w rosyjskojęzycznych pieśniach, stworzonych na ukraińskiej podstawie folklorystycznej, jak to zobaczyliśmy i usłyszeliśmy na „Interze”. Czyżby idea jedynego rop. Panu Ihorowi STOROŻUKOWI, prezesowi Narodowej Kompanii Telewizyjnej; panu Ołeksandrowi RODNIANSKIEMU, generalnemu producentowi studia „1 plus 1”; panu Ołeksandrowi ZINCZENCE, prezesowi kanału telewizyjnego „Inter”
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
