Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 13strona oryginału ↗

Ibsen w statku kosmicznym

Слово Просвіти, №02 за 2018 рік

Sztuka „Mistrz Solness” została napisana w 1892 roku, a pierwsza premiera odbyła się 19 stycznia 1893 roku w Berlinie. Utwór ten jest mało znany ukraińskiemu widzowi, dlatego krótko zatrzymamy się nad jego fabułą. Sukces architekta Halvarda Solnessa (zasłużony artysta Ukrainy Dmytro Surżykow) rozpoczął się od pożaru, podczas którego spłonął dom jego żony, Fru Solness (zasłużona artystka Ukrainy Kateryna Kisteń), co stało się pośrednią przyczyną śmierci ich dwóch synów bliźniaków, którzy byli jeszcze niemowlętami. Wraz z budową własnego domu u Solnessa rozpoczął się okres rozkwitu. Pomimo braku wykształcenia architektonicznego, jego interesy poszły w górę. Ale Solnessa dręczyło skryte poczucie winy za to, że swego czasu pragnął tego pożaru (zobaczył pęknięcie w przewodzie kominowym, ale nie spieszył się z jego naprawą); strach przed młodością, której przyjdzie ustąpić miejsca. Młodość to przede wszystkim Ragnar Brovik (Nikita Podlesny), syn byłego architekta Knuta Brovika (artysta ludowy Ukrainy Jarosław Hawryluk), a obecnie współpracownika Solnessa. Ragnar również wstąpił na służbę do Solnessa śladem swojej narzeczonej Kai Fosli (Polina Snisarenko), która zakochała się w Solnessie. Solness wykorzystuje jej uczucia po to, by trzymać Ragnara przy sobie. Knut Brovik, który poważnie choruje i wkrótce umrze, prosi Solnessa o wystawienie pozytywnej opinii na temat samodzielnego projektu Ragnara, ale ten odmawia, nie chcąc ustępować drogi swojemu podwładnemu. Sytuacja gwałtownie zmienia się wraz z pojawieniem się gościa, młodej dziewczyny Hildy Wangel (Daria Barihaszwili). Twórczość tego dramaturga jest znana daleko poza granicami Ukrainy. Stołecznej publiczności utwory pani Nedy znane są dzięki inscenizacjom Narodowego Akademickiego Teatru Dramatycznego im. I. Franki, Kijowskiego Akademickiego Teatru Młodego Widza na Lipkach, Teatru Miejskiego „Kijów”, Klasycznego Teatru Artystycznego Alternatywnego, wielu teatrów młodzieżowych. Do niedawna jej sztuki były przeznaczone głównie dla dorosłego widza. A spektakl „Niesamowite przygody w Czekoladowym królestwie” odkrył N. Neżdaną jako ciekawą pisarkę dla dzieci. Według fabuły, spokojnemu, słodkiemu życiu Czekoladowego królestwa pewnego dnia zaczyna zagrażać niebezpieczeństwo. Zły Czarodziej ze wschodu wraz z Wilkołakiem kradną słodki pył dobra, z którego robi się czekoladę szczęścia. W zamian podmieniają go na pył zła, który może uczynić mieszkańców tej niezwykłej krainy. Dziesięć lat temu, kiedy była jeszcze uczennicą, Solness zbudował wieżę na nowym kościele w jej miejscowości, zgodnie ze zwyczajem zawiesił na wieży wieniec. Po tym obiecał dziewczynie, że za dziesięć lat ją porwie, czyniąc ją księżniczką, i podaruje jej królestwo. Teraz Hilda sama wróciła po to, co obiecano. Młoda energia Hildy inspiruje Solnessa. Wydaje mu się, że teraz będzie mógł przeciwstawić się młodości w sojuszu z młodością. Na prośbę Hildy wydaje pozytywną opinię o projekcie Ragnara i rezygnuje z usług jego oraz Kai. Wreszcie, znów na wezwanie Hildy, nie zważając na skłonność do zawrotów głowy, próbuje powtórzyć swój wyczyn sprzed dziesięciu lat. Wchodzi na rusztowania budowlane po to, by zawiesić wieniec na wieży właśnie ukończonego własnego domu. Składa obietnicę, że jeśli zdoła to zrobić, to gdy zejdzie, pocałuje Hildę i wspólnie wyruszą budować zamki na lodzie. Udaje mu się wykonać tylko pierwszą część zamierzenia. Zawiesiwszy wieniec, Solness spada i ginie. Przyjemnie zaskakuje obsada wykonawcza. Wszyscy aktorzy są jak zgrana orkiestra, w której każdy harmonijnie dopełnia drugiego i nie można wyróżnić nikogo osobno. Bardzo trafnie dobrano muzykę i efekty świetlne. Reżyserzy spektaklu – znany reżyser, zasłużony działacz sztuki Ukrainy Dmytro Cyrypiuk i młoda reżyserka Marija Jasynśka zaprosili do udziału w tym projekcie doświadczonych aktorów – Ołeksija Pałamarękę i Ołeha Ternowoja z Narodowego Akademickiego Teatru Dramatycznego im. I. Franki, Wałerija Szeptekita z Kijowskiego Akademickiego Młodego Teatru oraz całkiem młodych artystów – Petra Zuziaka, Artema Szemeta i innych. Spektakl odbywa się w formie interaktywnej. Świąteczną atmosferę pomaga stworzyć muzyka Maksyma Szorenkowa, a także jasne, żywiołowe tańce młodych wychowanków zespołu „Puls”. Każda nowa inscenizacja zasłużonego działacza sztuki Ukrainy, dyrektora-artystycznego kierownika Kijowskiego Akademickiego Młodego Teatru Andrija Biłousa przypomina ciekawą krzyżówkę, której rozwiązanie pozwoli widzowi zrozumieć, co chciał przekazać reżyser. Wiele do myślenia daje również jego nowa praca – fantastyczny melodramat „Miasto słońca” na motywach sztuki Henrika Ibsena „Mistrz Solness”.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn