Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

Troszczą się o łamiących prawo...

Слово Просвіти, №02 за 2021 рік

Krytyków ustawy językowej, wśród nich także deputowanych ludowych, nie martwi absurdalność tezy, że „na prośbę klienta jego osobista obsługa może być realizowana również w innym języku, akceptowalnym dla stron”. To sformułowanie – „akceptowalny” – jak przypomina I. Farion, zostało wzięte słowo w słowo z radzieckiej ustawy językowej „O językach w Ukraińskiej SRR”, uchwalonej w 1989 roku, która „utwierdzała kolonialny model rozwoju kwestii językowej na Ukrainie” i „okazała się ostatnim tchnieniem radzieckiego modelu quasi-państwa Ukraińskiej SRR oraz wyrazem świadomości społecznej ówczesnej klasy panującej na Ukrainie – rosyjskojęzycznej partii komunistycznej radzieckiego wzorca”. Oczywiście, że pod „inny” język podpada rosyjski, a jeśli chiński, ujgurski czy jakikolwiek inny? Czy temat języka ukraińskiego martwi tylko Irynę Farion, a nie ukraińskich urzędników, którzy z racji swoich obowiązków funkcjonalnych powinni się tą kwestią stale przejmować? Niektórzy wybrani przedstawiciele ludu, którzy mają wcielać w życie uchwaloną Ustawę Ukrainy „O zapewnieniu funkcjonowania języka ukraińskiego jako państwowego”, proponują ją anulować, przerobić, uzupełnić, w imię ich głównego dążenia: nadania odrębnego statusu językowi rosyjskiemu. Czy nie graniczy ze zbrodnią brak rządowego programu na rzecz wykonania Ustawy Ukrainy „O zapewnieniu funkcjonowania języka ukraińskiego jako państwowego”? Dlaczego Gabinet Ministrów Ukrainy dopiero teraz opracowuje środki w związku z wejściem w życie od 16 stycznia 2021 roku przepisów o obsłudze w języku ukraińskim w sferze usług? Te środki są „dla świętego spokoju”, a gdzież jest praca organizacyjna? Niestety, o to nikt się nie zatroszczył. Czy nie czas, aby w trybie pilnym specjaliści narodowych placówek akademickich opracowali Słownik wyjaśniający ukraińskich odpowiedników zapożyczeń zagranicznych? Byłoby to konkretną odpowiedzią na pytanie, które słowa – ukraińskie czy zagraniczne – lepiej używać do definiowania różnych terminów. Studenci jednego z kijowskich kolegiów, którzy studiowali dziennikarstwo, wykonali nawet na ten temat pracę kontrolną, zbierając ponad pół tysiąca zagranicznych słów, które pojawiły się w użyciu. Ich starania nie zostały niestety wsparte. Tymczasem deputowani ludowi bardziej troszczą się o łamiących ustawę o językach, proponując anulowanie jeszcze nieobowiązujących kar, złożono nawet odpowiedni projekt ustawy. Wybrani przedstawiciele ludu nie dopuszczają do siebie myśli, że za trzy lata, kiedy nadejdzie czas karania za nieznajomość języka ukraińskiego, pracownicy sfery usług będą go znali i problemów nie będzie. A urzędników, funkcjonariuszy, wybranych przedstawicieli ludu warto za nieznajomość języka ukraińskiego karać już teraz. Jest o tym przekonana deputowana ludowa z „Sługi Narodu” Ołena Szulak. Występując 26 grudnia ubiegłego roku na antenie kanału telewizyjnego „Ukraina 24”, w odpowiedzi na inicjatywę swoich kolegów, takich jak Maksym Bużanski, by anulować kary za odmowę używania języka państwowego w sferze usług, zaproponowała karanie polityków, którzy nie rozmawiają w języku ukraińskim podczas wystąpień publicznych. Stanowisko O. Szulak jest godne naśladowania: już dawno czas na Ukrainie wprowadzić kary dla polityków, urzędników państwowych, wykładowców, którzy nie używają języka państwowego w wystąpieniach publicznych. Ich nazwiska są znane w Radzie Najwyższej, w rządzie, placówkach oświatowych, w przedsiębiorstwach i instytucjach. Wielu z nich świadomie ignoruje język państwowy, licząc na rewanż. Czyż nie jest to zdradą? Bardzo nieśmiało brzmi głos nowego rzecznika językowego. Być może przyczyną tego jest utrudnianie jego pracy. Bardzo ciężko przebija sobie drogę książka o języku ukraińskim do systemu bibliotecznego przez Instytut Książki. Dobór książek odbywa się bez szerokiego udziału społeczeństwa. Instytuty akademickie, czy też poszczególni naukowcy, za przykładem I. Farion, mogliby przeanalizować akty prawne, rozporządzenia rządowe, zarządzenia ministerstw i urzędów, środków masowego przekazu pod kątem stosowania w nich terminów zagranicznych oraz ukraińskich w szczególności.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn