Strona · s. 15strona oryginału ↗
JULIJA BEREŻKOWSKA …Jeśli wiesz, jak trafić w przestrzeń poza
Слово Просвіти, №03 за 2018 рік
* * * Terakotowa jesień wzięła się rdzą, a jeszcze Niby tak niedaleko puściła się od słońca nasza łódź, Lecz ziemia napełniła się ołowianym deszczem i piecze Mnie lato gorczyczne ciepłem twojego czułego słowa. Niech kudłaci się niebo na wełnę głębokich śniegów, Niech skośne wiatry rozgłaszają zgęstniałą ciszę, Lecz z twoich brzegów, nieosiągalnych dla mnie brzegów, Berberysowe lato potajemnie zrodzi się inne. Ono puści w koło nieśmiertelnik, i kminek, i piołun, I pójdzie korowodzić pamięć po splocie krzywdy... Do twoich brzegów z moich nieprzejrzanych głębin Będzie przypływać ryba na wspomnienia, niby na okruchy. Nasze lato zostawiło zielnik olśnionych dni I zgorzkniały wyrzut, i przenikliwy chłód milczenia, I coś tak bezmiernego, na co nie przewidziano słów, Jak na każde rozstanie i spotkanie, to, które jest ostatnie...
* * * Do kraju, do końca przejdę, wezmę, oddam ja Od szyszek na sośnie do tafli na szczycie. Rozwiązane miejsca, wrastając w pamięć, Teraz żyją we mnie malinowo-jeżynowo.
Na zgięciu sierpnia dni osrebrzone i narożne, Załamuje się czas, nastawiony na ziołach, I na jednej strunie, dźwięcząc czułością, Sączy się górska woda chłodna i łaskawa.
To tajemnica jodeł, to miododajna łaska, To luksus do woli upajać się ciszą, Dopóki ze szczelin przesiąkną dojrzałe Deszcze, które spłyną i wszystko to przepiszą.
* * * Jeśli wiesz, jak trafić w przestrzeń poza, Gdzie sny ściekają w podziemne pełnowodzie, Gdzie gęstnieje z oddali w wierzchołkach wczesna jesień, I mchem, i bluszczem zaciągnięta otchłań.
Jeśli wiesz, jak zatrzymać i zatrzymać się, Dopóki jeszcze nie deszcz, dopóki jeszcze nie zbrodnia,
Dopóki ty mi i przyjaciel, i brat, i rycerz, Powiedz mi o tym, jeśli wiesz, w oczy.
Na wszystko swój dzień i znak, i swój ostatni oddech, Jeśli wiesz, jak przejść po linie czasu, Nie pomylić się i nie zbić ani kroku, ani rytmu, ani odliczania, Powiedz mi, powiedz, dopóki my tu razem.
Dopóki nie spełniły się trwogi i rozstania, Dopóki wszystko, jak jest, i więcej nie zostanie dane, Dopóki my jeszcze nie wymyśliliśmy powtórnie Ani bólu, ani pokus złudnego szczęścia.
* * * Sierpniowy niedzielny poranek. Śniadanie w ogrodzie, Co w promieniach, pszczołach i rosach, W mięcie, melisie... Gdzieś jesień swoje pajączki, przyczaiwszy się, przędą, I miód esparcetowy skapuje w ciepłym lesie.
I — dzwony! I — dzwony! Nad nami wszerz i w górę! Wydaje się, powietrze narodzone dźwiękiem od światła! I jaskółki nasze tak wysoko się podniosły, Gdzie srebrzyście i czysto odbija się modlitwa.
Niech będzie ten ogród młody, Rozrośnie się w lata, Ten świat obżyje, Przejdzie od dzieci do wnuków, Bo co by nie mówili, a ogród — On wszystko pamięta, — I nastrój wody, I skrzydła, I ręce, I dźwięki,
I to, że — niedziela, I sierpień, I śmiech w pogoni Za szczęśliwym słowem, Kiedy wszyscy razem przy stole jesteśmy. I dopóki jest on, I jesteśmy my, I nad nami ten dzwon — Trwa życie I trzymamy się my w nim.
* * * Stój przy drzewie, patrz i śledź, Jak dojrzewa dzień nad brzoskwiniami tymi. Nigdzie ich stąd nie zabierzesz, Jak lato — nieważkie i niewidzialne,
Jak to powietrze — parzone i cierpkie, W motylach, trzmielach i pajęczynkach, Jak wieczorów jeżynowy likier Nad opustoszałym przy dworcowym rynkiem,
Jak ciepłą ulewę w całkowitej mgle Na żar dróg i na owocostany głogu, Co otrząsając rozsypie po ziemi Dojrzałą słodycz wczesnej renklody;
Czy oddech ciszy w przyprawach trawy, W garściach wieczornego bukszpanu, Gdzie gwiazdy nisko — wybierz i zerwij — Niech będą na wybrance gwiazdorzyć.
Więc stój i pij gęsty miodowy owoc, Dopóki sierpień sokami ścieka, Dopóki tak luksusowo na ziemi, Jak gdyby zimy tutaj wcale nie było.
* * * Z czasem przychodzi pokora godzić się Nie z kaprysami, które też moimi pieszczonymi dziećmi, Nie ze zrostami pragnień, rozbrykanymi i podskórnymi, A z tym, co, może, na świecie tym będzie.
Bo tak się stało w tajemnym wnętrzu, — Ratują i ból, ale bardziej — miłosierdzie. Bo ile trosk — jak spłoszone zmarszczki... Pomoc zaś od tego nadejdzie, kto przeżył,
Komu uszczknąłeś swojego serca i chleba, Kto czyste i życiodajne z rąk twoich wypił, Kto tak, jak i ty — rozpoznał w płynnym I skąd przyszedł, i dlaczego, i po Kom...
* * * Weź moje morze sobie na pamiątkę, Na drugie dno tajemnej skrzyni Ukradkiem wyściel. Ono gładko I cicho położy się — słono-sine.
Ono będzie oddychać powtórzeniami, Świtem wiatrem, nocną bezkresnością, I między odpływami i przypływami Piaszczyste wyprzędzie wybrzeże.
Ono narostuje swoje korale, Zarybi tęcznikiem i mątwą, I do najpierwszych swoich roztopów Zaciągnie wspomnienia, rany, tęsknotę.
Ono tobie będzie grać masą perłową I zachowywać gwiazdy blade, Spokojnie, wyważenie i mądrze Podzieli z niebem horyzonty.
Weź moje morze sobie, ze sobą Tam, gdzie będziesz — nie wiem, gdzie to... Na drugim dnie, w głębi, pod wodą Zamarło moje, przyczaiwszy się, serce.
* * * To noc. Wiatry drzewa gną, Sieką i krzeszą, A kobieta cicho rozkłada Siebie, przyszłą.
Ogień, jak oddech nietrwożny, — Czerwony łabędź, Tobie dzisiaj pomoże Ją dostrzec.
Ty wszystko na pewno domyślisz się W światłocieniu... Patrz, jak ciepło opromienia Bogactwo linii.
Zwinął się czas w kłębek i przestrzeń, Co poza wami. Bezgłośnie kobieta ścieli pościel Pod obrazami.
I przygasa ognia pokornie Taniec zmienny, Kiedy wdychasz to, co skryte W oprawie cudu.
* * * Na próżno wśród marnego... Skąd Bierze się słabość wyrosnąć w nic? Słowa mijają, i mija ból, Niepokój, spokój, radość i trwoga.
W przemijającym — nieprzemijające. Jak święte W grzesznym. Ja galaktyki w Słowie. Wszystko przejdzie, Ostygnie, przekwitnie, Schowa życie w swojej praprzyczynie.
Tak oddycha snami, tęsknotą, piersiowym Mlecznym latem jesień w czarnoziemach. Słowa mijają, jak zgorzkniały dym, Jak słońce na ostatnich chryzantemach,
Jak posmak zeszłorocznej wiosny I przeczucie, że — szron, że wkrótce... Słowa mijają, jak nieprorocze sny, I o niczym naprawdę nie mówią.
* * * No cóż ty robisz? Ja przecież nie kamienna! To scytyjska baba — ta nie odpowie! A ja chodzę, jak po strunie, pijana… Brzmi struna, aż kipi serce.
Ja tyle słów w sobie nie utaję. One przecież takie — do oparzeń gorące. Idę i widzę uśmiech twój, Szczęśliwe oczy — i nie chcę — widzę!
Nie wołaj, nie wołaj! Nie pewna, czy przyjdę! Moje drogi — na innych równoleżnikach. To po prostu wiatr słoneczny powiał, Powiał morzem, kadzidłem i chmielem…
To po prostu jesień rzuciła od niechcenia Cierpkiej tęsknoty, jak suchych liści. Ogień dotknął, i już płonie Między nami słowo, myśl, czas i odległość.
No cóż ty robisz? Sprowadzasz na deszcze? Na przykry wiatr, nie przykryty nocą Skrzydłem gorącym rodzimej duszy, Pocałunkiem czułym, drogim do rozpaczy?!
W metrze On nie umiał niczego. Tylko dźwięk Wydobywać sprężysty spod struny. I cały świat szedł mu do rąk — Cały świat na końcówce smyczka brzmiał!
On zaplatał i gwiazdy, i wiatry, I promień słońca, i deszczów rozpacz. Z nim samotny wieczór rozmawiał, Także uczestniczący w żywym dźwięku.
On brał na dotyk wszystkie moje myśli, On Brahmsa grał, a przejawiał niewidzialne, I otulały się ciche i strome Lata — w wieczność, i słowa — w rymy.
On był za ostrze ostrzonych kosturów, On był za rzekę w wylewie szczodrym, I w płomieniu igraszkowych uwertur Dzień dogasał, nie wiedząc śmierci.
I ten, kto słyszał — znajdował, bo szukał Wysokie niebo w chłodzie bezdennym… On napawał z końcówki smyczka Ekstraktami wyostrzonych harmonii.
On grał, jak Bóg na siódmy dzień. Pijaną Zatrzymywał tłuszczę, bez plemienia i rodu, W tej dobie — trąbę przechodnią Na ciemnym dnie głuchego przejścia.
Zmobilizowanemu Ta noc jak noc, a poranek już nie twój, I ile ich — wyobcowanych, napiętych, Kiedy zlecą się wszystkie wiatry po dusze I krukami nad łąkami zawieją?
Wszystkie myśli spłynęły w noc-kanion, Wszystkie nadzieje ścisnęły się o świcie, I stoisz między nami a między Panem, I pod tobą cała ziemia stygnie. Ta noc pulsuje bólem i gęstym Pradawnym smutkiem, cichą modlitwą, Sączy się czas strumieniami niezauważalnymi, Podtapiając rozpaczą swoją. Ta noc jak nóż, jak pierwszy rubikon, Jak czarny płaszcz niemego fakira, I ty tej nocy wierzysz i nie wierzysz, — Odda ona ranek w ognistą niewolę. Ta noc jak sen — przyśniło się życie, I my, i ty — i młody, i uśmiechnięty, Lecz póki to, co w ciemności za oknami, Wydaje się pozaziemskim niebytem. Niech ranek pokój niesie, niech zwycięstw Brzmią kotły na szerokich ulicach… Modlę się, aby ta noc minęła, Na dnie której wciąż jeszcze żyjemy.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
