Strona · s. 4strona oryginału ↗
DONBAS OCZAMI CZŁOWIEKA
Слово Просвіти, №06 за 2008 рік
Znów powracam do Donbasu, do wczorajszego Dzikiego Pola — czyli do udręczonej praukraińskiej ziemi z zadziwiającym, śmiałym, wolnomyślnym, choć hajdamacko nieprzewidywalnym, nadmiernie intuicyjnym i nastrojowym konglomeratem narodowym, którego świadomość gorliwie wypłukiwało Imperium Rosyjskie, a później i komunistyczna młockarnia. Emocjonalna wybuchowość, nadmierna reaktywność Donbasu, specyfika wartości duchowych i moralnych, zrodzonych z podziemnych ryzyk, pogardy dla bezpieczeństwa, a nawet dla samego życia — to jego górniczy charakter. Kogo jeszcze nie minął konfederacki czy też „samostijny” świerzb — niech czytają Hiroaki Kuromiję. Słuchajcie i ci, którzy jesienią 2007 roku oddali głosy na komunistów, ściślej mówiąc, na tych, którzy uważają się za spadkobierców autorów ludobójstwa na Ukraińcach. Słuchajcie bezstronnego Japończyka: „Czerwony terror był nie mniej dziki niż biały. Szczególnie uwidaczniało się to na kozackich ziemiach na wschodzie Donbasu. Czerwoni grabili kozackie stanice, chwytali miejscowych mieszkańców, wysyłali ich do Ługańska i tam zabijali. Odcinano im uszy i nosy, wykuwano oczy, rozczłonkowywano. W Ługańsku Czeka (sowiecka tajna policja) rozstrzelała wszystkich byłych oficerów znalezionych w mieście. W Kamieńsku, na wschód od Ługańska, wiele ciał leżało na ulicach przez kilka dni, aż do momentu, gdy je uprzątnięto. Świadek opowiedział taką przerażającą historię: „Pewnego dnia powstali czerwoni kozacy i górnicy-czerwonoarmiści wyciągnęli miejscowego gubernatora — atamana — z domu i po... Melnikow na sądzie. Krasnodon, 1965 r. rozcięty uderzeniem na ukos, niby przerażająco się uśmiechał. Jeden kozak zaklął: „To ty się śmiejesz, sukinsynu”, i mocno uderzył go kolbą karabinu. Po tym uderzeniu pułkownik zaczął rżeć jak koń. — Dobijcie ich! — wykrzyknął ktoś z tłumu. W odpowiedzi usłyszano: „Zamilcz, brudna psino! Chcesz, żeby i ciebie tak ukarano?”. Ja znów przypominam: wszystko, co mówi w swojej książce „Wolność i terror w Donbasie” japoński historyk Hiroaki Kuromija, jest ściśle udokumentowane, oparte na konkretnym dokumencie z archiwum lub z prac rodzimych, a zwłaszcza zagranicznych badaczy. Każda strona jego, Kuromiji, historii Donbasu usiana jest odnośnikami do źródeł, przypisami. Zatem ten, kto spróbuje podważać Kuromiję, będzie podważał historię, podważał prawdę. Oczywiście, następny fakt napotykano w archiwach, czytali go sowieccy historycy, ale w swoich pracach omijali go jak pole minowe. Słuchajcie: „Wspólną mogiłę wykopali już sami skazani. Była długa jak transzeja, ale niezbyt głęboka i nie szeroka. Pod górną warstwą gruntu była jaskrawożółta glina. Po deszczu glina stawała się lepka i ciężka, a w niektórych miejscach do mogiły ściekały strumyki żółtej wody. Panowała cisza, którą przerywały jedynie strzały z karabinów plutonu egzekucyjnego. Wydawało się, jakby i wykonawcy wyroku, i skazani byli skazani na jakąś brudną i nudną robotę i spieszyli się, by jak najszybciej z nią skończyć. Kiedy nadchodziła jego kolej, każdy skazany szybko, po żołniersku rozbierał się i, położywszy złożone rzeczy na ziemi, szedł w znoszonej, brudnej bieliźnie do swojego ostatniego przytułku, starając się nie wstąpić bosymi stopami w zimne deszczowe kałuże. Na skraju mogiły niektórzy mówili coś szeptem i nikt nie wiedział, czy to było ostatnie przekleństwo, czy ostatnia modlitwa. Niektórzy po prawosławnemu żegnali się, a potem wszyscy szybko wpadali do mogiły”. Przez siedemdziesiąt lat uczono nas, że rewolucyjny proletariat Donbasu powitał Wielką Socjalistyczną Rewolucję Październikową jak wschód słońca po bardzo długiej nocy. My dzisiaj uznaliśmy Hołodomor 1932—33 lat za ludobójstwo. Jednakże, jeśli patrzeć prawdzie w oczy, w lutym 1920 r. w Szachtach, na rynku w pobliżu stacji kolejowej zatrzymano starą kobietę, podejrzewając ją o to, że sprzedawała ludzkie mięso. Według słów N. Borodina (który spuchł z głodu i kupował u niej oraz jadł przygotowane mięso, o czym później złożył zeznania), jej dom przeszukano i „znaleziono dwie beczki, w których leżały posortowane i zasolone części dziecięcych ciał, a także oskalpowane głowy”. Borodin pisze, ludzie opowiadali, że „ci sprzedawcy ludzkiego mięsa wabili bezdomnych włóczęgów z pociągów, które przejeżdżały obok stacji, prowadzili do siebie do domu i zabijali; wykryto ich dopiero wtedy, gdy zaczęli bezczelnie kraść dzieci sąsiadom. Uciekłem stamtąd, kiedy tłum zaczął bić starego mężczyznę i jego żonę. Ostatnie, co widziałem, to mężczyzna, który stał na kolanach na śniegu, czerwonym od krwi. „Zabijcie ich! Wybijcie im mózgi!” — krzyczał tłum, a ofiary piszczały jak świnie”. W Kamieńsku sądzono ludożerców. W Makiejewce sytuacja była taka sama. Ojciec Neve, który przeżył ten straszny okres w Makiejewce, pisał w lutym 1922 roku: „Widzimy sceny, które przypominają opis oblężenia Jerozolimy u Józefa Flawiusza. Matki zabijają swoje dzieci, a potem odbierają sobie życie, żeby więcej nie cierpieć. Wszędzie widzimy ludzi ze zwiędłymi twarzami i spuchniętymi ciałami, ludzi, którzy ledwo wleką nogi, którym przychodzi jeść zdechłe koty, psy i konie. Prawie czujemy się winni, kiedy jemy kawałek chleba, i widzieliśmy tak wiele strasznych rzeczy i słyszeliśmy o nich od innych, w szczególności o ludożerstwie, że nasze uczucia stępiły się. A do żniw jeszcze długie dwa miesiące...”. W guberni donieckiej tylko w pierwszej połowie kwietnia 1922 roku odnotowano, że 1075 dzieci i 1038 dorosłych zmarło śmiercią głodową. W Jenakijewem szpitalna podwoda co wieczór jeździła ulicami, zbierając trupy i półżywych ludzi, których rzęsy jeszcze drżały. Tak samo polityka korienizacji (lub, w przypadku Ukrainy, ukrainizacji) zadowoliła przynajmniej niektórych ukraińskich nacjonalistów. Ta polityka miała zachować pokój obywatelski wśród Ukraińców, których ideologia narodowa, według słów Trockiego, była „siłą wybuchową ogromnych rozmiarów”. Według Franka Sysyna, po 1917 r. na Ukrainie miała miejsce „rewolucja postrzegania”, czyli „została uznana idea bytu politycznego z wyraźnie wyznaczonymi granicami i nazwą „Ukraina”, a masy zamieszkujące to terytorium uświadomiły sobie, że są „Ukraińcami”. Dzięki nowej polityce pojednania ta rewolucja zdołała, przynajmniej częściowo, powstrzymać wybuchową
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
