Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 10strona oryginału ↗

ANATOLIJ POHRIBNYJ: „TO JEST TO, DLA CZEGO JA

Слово Просвіти, №07 за 2006 рік

O NAGRODĘ NARODOWĄ im. T. SZWCZENKI Na adres audycji radiowej Anatolija Pohribnego „Gdybyśmy uczyli się tak, jak trzeba” listy napływają z całej Ukrainy. Jest tu wdzięczność, życzenia i tęsknota za wszystkim, co ukraińskie — zapomniane i sponiewierane. „Po prostu trudno wyrazić słowami, jak bardzo jesteśmy wdzięczni Panu za Pana ciężką pracę”, „Pana audycje leczą moje chore serce, dodają mi sił”, „Pana audycje jednoczą naród”, „Prowadźcie naród, wołajcie”, „Bardzo podobają mi się Pana audycje i Pana stosunek do wszystkiego, co ukraińskie”, „Kiedy słucha się Pana audycji, dusza boli, ale napełnia się też nadzieją, że kara Boża, której teraz doświadcza Ukraina, odejdzie w przeszłość. Dlatego, szanowny Panie Anatoliju, prowadźcie swoje audycje częściej, wytrwale, przekonująco, dumnie, tak, jak Pan zawsze je prowadzi”, „Zwycięstwo będzie nasze, kiedy są tacy patrioci, O NAGRODĘ NARODOWĄ im. T. — Hryhoriju Dżamałowiczu! W oczach wielu jest Pan człowiekiem sukcesu. Chciałbym, aby opowiedział Pan o prawdziwych okolicznościach, w których Pan żyje i pracuje. W tym roku minie 12 lat „Kuriera Krzywbasu”… — W żaden sposób nie mogę uważać się za patriotę czy fana Krzywego Rogu, bo przyjechałem tutaj, kiedy miałem już ponad trzydzieści lat. Jako dziennikarz uformowałem się po ukończeniu Uniwersytetu w Odessie w czarującym mieście nad Południowym Bugiem — Wozniesieńsku. Do Krzywego Rogu zwabili mnie perspektywą otrzymania mieszkania, a był to sam początek lat 80., w pełnym rozkwicie — breżniewowski marazm. Byłem krótko wydawcą, a potem, przez dziesięć lat, sekretarzem odpowiedzialnym gazety miejskiej. Od dawna zamierzam napisać o ówczesnym krzyworoskim środowisku dziennikarskim. Będzie to jednocześnie bardzo smutna i równie ironiczna historia. Wielu bohaterów przyszłej książki życie rozrzuciło po świecie: Izrael, Ameryka, Europa. Ktoś inny — na cmentarzu… Krzywy Róg to bezczelne, mało wykształcone, pozbawione tolerancji i kultury gigantyczne osiedle robotnicze. Z drugiej strony, Krzywy Róg kochali Dmytro Jawornycki i Adrijan Kaszczenko. Bywali tu Apollon Skałkowski, a nawet krewni Puszkina i ostatniego rosyjskiego cara. Popiersie Aleksandra II dla Krzywego Rogu wykonywał słynny Aleksandr Opiekuszyn, autor szeregu pomników Puszkina. Tymczasem Wiktor Niekrasow, którego żoną była krzyworoska aktorka, nazywał to miasto „pustynnym, prawie milionowym”. Nigdy nie było tu zawodowych historyków, dlatego nikt nie wie, kiedy miasto zostało założone. Teatr nosi imię Szewczenki, ale od dziesięcioleci wystawiają tu „Silvę” i „Mistera X”. Muzeum krajoznawcze mieści się w maleńkim domku. Nikt nigdy nie zamierzał otwierać tu galerii obrazów czy normalnych sal koncertowych. Kiedy władze zaprosiły na któryś z jubileuszy pochodzącego z Krzywego Rogu jak Pan, Panie Profesorze”, „Dziękuję Panu. Słucha Pana i kocha wielu ludzi”, „Niech Panu Bóg błogosławi”. Takie szczere opinie, jak zresztą i narzekania w rodzaju „Rozgadał się już do tego stopnia, że wzywa nie tylko do mówienia, ale i myślenia po ukraińsku”, tylko inspirują do płodnej pracy na rzecz utwierdzenia języka ukraińskiego. Oto doktor nauk filologicznych, profesor, akademik Akademii Nauk Wyższej Szkoły Ukrainy, Wolnej Ukraińskiej Akademii Nauk (Nowy Jork), członek rzeczywisty Naukowego Towarzystwa im. T. Szewczenki, autor ponad 20 książek i setek artykułów naukowych, wziął się nie za pisanie krytyki literackiej, a za dzielenie się tym, co go niepokoi. Tak stworzył „Rozmowy o tym, co boli”, „Po zaczarowanym kole wieków”, „Skoro jesteśmy, to gdzie?” oraz „Wołanie silnego czynu”. Te książki zaprezentowano 9 lutego na autorskim wieczorze twórczym Anatolija Pohribnego w Domu Nauczyciela. I chociaż powód był ważny: wysunięcie do Nagrody Narodowej im. Tarasa Szewczenki, przewodniczący WUT „Proświta” P. Mowczan i przewodniczący Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy W. Jaworiwski, którzy prowadzili wieczór, stworzyli tu domową atmosferę. Bez patosu wręczył W. Jaworiwski A. Pohribnemu Honorową Nagrodę Związku Pisarzy, jakoś nieśmiało przyjmował i sam Pan Anatolij kwiaty, mówiąc, że to nie jubileusz. Szczerze witali autora artyści Eduard Dracz, Wasyl Neczepa, „Berehynia”, stali słuchacze radiowi — rodzina Janiwskich. Szczerze oklaskiwali obecni, którzy siedzieli nawet na schodach i stali na balkonach. Aby poczuli „pulsowanie Ukrainy”, Anatolij Pohribnyj odwoływał się do otrzymanych ze wszystkich zakątków Ukrainy listów. A najwięcej piszą z południa, z Donbasu, z tych terenów, gdzie ukraińskość wykorzeniono najstaranniej. Za najwyższą nagrodę uznał A. Pohribnyj listy słuchaczy radiowych, po raz pierwszy napisane w języku ukraińskim, deklaracje o decyzji posługiwania się językiem ojczystym.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn