Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

Święto Bohaterek, które potrafi uszlachetniać

Слово Просвіти, №07 за 2012 рік

Lidia KUPCZYK, przewodnicząca Lwowskiej Miejskiej Ligi Ukraińskich Kobiet Właśnie w lutym przypada Święto Ukraińskich Bohaterek. Narodziło się ono w latach 50. XX wieku w diasporze. Wówczas cały świat poruszyła wiadomość o powstaniu ukraińskich więźniów politycznych w obozach Norylska, Workuty i Kingiru. Najbardziej wstrząsnął udział w powstaniu kobiet (przeważnie Ukrainek). Wtedy właśnie pojawiła się myśl, by ustanowić święto ku czci ukraińskich bohaterek, którymi tak bogata jest ukraińska ziemia. Początkowo to święto obchodzono tylko w diasporze, a od 1993 roku ono się w Ukrainie umacnia. Zwłaszcza we Lwowie z inicjatywy Ligi Ukraińskich Kobiet co roku organizuje się imprezy z okazji Święta Bohaterek, podczas których z szacunkiem wspomina się ofiarne i nieugięte Ukrainki. Jednak ugruntowanie tego ideowo i emocjonalnie bogatego święta w Ukrainie przebiega zbyt powoli. Dziwne i przykre, że u nas łatwo przyjmują się święta piwa, pampuchów, czekolady i inne skomercjalizowane, pozbawione duchowości obchody, a święto o charakterze ideowo-oświatowym nie cieszy się należytym zrozumieniem nawet wśród tych, którzy określają siebie jako ukraińskich patriotów. Czyżby Ukraina potrzebowała tylko smakoszy i biznesmenów? Dlaczego Święto Bohaterek? Przede wszystkim dlatego, że kobiecy heroizm jest wyższym stopniem heroizmu. Kobieta z natury jest istotą delikatną, łagodną, słabą. A jednak w ciągu naszej historii mamy godne podziwu przejawy kobiecego heroizmu. Kobiety dzielnie stawiały czoła ciosom wrogów czy żywiołów, inspirowały mężczyzn do czynów, chroniły ich przed zwątpieniem i upadkiem ducha. Księżna Olga, która zdołała zachować i umocnić wielkie państwo, odnaleźć, zrozumieć i wskazać przyszłym pokoleniom wierną drogę do Boga. A kobieta innej epoki i innego losu — Nastusia Lisowska, legendarna Roksolana. Czyż to nie bohaterstwo, że trafiwszy do niewoli, nie stała się niemą niewolnicą, lecz zmusiła do szacunku i do tego, by słuchano jej rad w rozstrzyganiu najważniejszych problemów polityki? Czy to nie przekonujące zwycięstwo ukraińskiego intelektu nad całym wschodnim światem? Od czasów kozaczyzny do nas dotarł promień jasnego czynu Ołeny Zawisnej, żony setnika Mykhajła Zawisnego, komendantki zamku miasteczka Buszi na Podillu. Gdy w 1654 roku wojsko polskie pod dowództwem Stepana Czarneckiego usiłowało szturmem zdobyć zamek, gdy w nierównej walce poległ jej mąż, Ołena Zawisna, mimo propozycji poddania się i obietnic zagwarantowania wszystkim obrońcom życia, podpaliła prochownię i wysadziła w powietrze siebie, swoje dzieci i pozostałych obrońców, przy tym zniszczyła też wielu wrogów. W epoce wielowiekowego poniewierania Ukrainy przez różnych okupantów (wschodniej — Moskowią, zachodniej — Austro-Węgrami i Polską) najlepsze córki Ukrainy nie poddawały się, lecz na równi z mężczyznami-patriotami walczyły o nasze prawa na naszej ziemi, o zachowanie swojej odrębności i samobytności języka oraz kultury. Tym razem kobiety chwyciły za ostre pióra. Donośnie rozbrzmiewały głosy Ołeny Pczilki, Hanny Barwinok, Olgi Kobyłyańskiej, Chrystyny Ałczewskiej i wielu innych. Najjaśniejszą pochodnią wśród nich była Lesia Ukrainka. Heroizm, jakiego nie widziano na świecie, przejawiały Ukrainki w dobie zmagań o wolność ukraińskiego narodu. Sofija Halećko, Hanna Dmyterko, Ołena Stepanówna — którą samoodd-

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn