Strona · s. 13strona oryginału ↗
CZY BĘDZIE KINO?
Слово Просвіти, №08 за 2005 рік
Zakończenie. Początek na s. 12 — Co jest dla Pana interesujące właśnie w zawodzie reżysera? — Cokolwiek bym nie robił: czy z kimś rozmawiam, czy jadę w transporcie, to i tak są myśli i rozmowy o sztuce. Tworzysz swoje życie w jakimś równoległym świecie. Jak pojawiło się auto, jest marzenie przejechać całą Ukrainę — po prostu według przewodnika, żeby można było zatrzymać się w polu, przy rzece. Pojawia się potrzeba poczucia tej harmonii z naturą, rozszerzenia swojego zakresu komunikacji, i to nie tylko z artystami. Kiedyś lubiłem chodzić na rynek po zakupy i rozmawiać tam z prostymi babciami, bo w tym też jest wielki sens — jak w kadrze Dowżenki — uchwycić prawdę. Ale tego, niestety, jest coraz mniej. — Jest Pan założycielem i dyrektorem artystycznym agencji artystycznej „Art Weles”, która znana jest ze swoich ciekawych inscenizacji artystycznych… — Wszystko zaczęło się w 1994 roku, kiedy zrozumiałem, że do ministerialnych przedsięwzięć mnie tak po prostu nie dopuszczą. Pozostawało jedyne wyjście — stworzyć coś swojego. Wszyscy wróżyli nieżywotność nowego projektu. Zacząłem zbierać ludzi z różnych regionów, z którymi poznałem się jeszcze na „Czerwonej rucie”. Początkowo wypracowaliśmy program, koncepcję. Cztery filary, na których budował się „Art Weles” — profesjonalizm, narodowa określoność, indywidualność, nowoczesność. W „Art Welesie” nie ma podziału na hierarchie, nie ma jakichś zebrań — jest planowanie pracy i jej podsumowanie. Każdy człowiek zna trzy-cztery kierunki: co to jest dźwięk, światło, praca organizacyjna, reżyseria. Pociesza mnie, że na dzień dzisiejszy każdy w „Art Welesie” to samodzielna osobowość. „Art Weles” zajmował się wieloma ukraińskimi projektami, początkowo wszyscy pracowaliśmy na „Czerwonej rucie”, potem razem robiliśmy „Króla Edypa”, stworzyliśmy festiwal „Rock-egzystencja”, zrealizowaliśmy projekt „Barwy” (wydanie płyt kompaktowych z folklorem). W istocie nikt nie zajmował się tragedią pod Krutami, dlatego powstał pomysł „Koncertu dla aniołów”. Przeszliśmy całą kampanię wyborczą — to były nie tylko koncerty na „scenie wolności”, ale i projekty „Pieśni wolności”, „Małe miasta przyszłej Ukrainy”, „Polityczny wertep”. „Art Weles” w pełni odpowiadał za techniczne zabezpieczenie spotkań naszego Prezydenta z wyborcami w ciągu całej kampanii wyborczej, które często odbywały się w ekstremalnych warunkach. Ale wytrzymaliśmy, bo to była praca z nakazu duszy. — Czy można mówić po Pomarańczowej rewolucji, że nastąpiła pewna rewolucja kulturalna? — Nie. Jakie są podstawy dla rewolucji kulturalnej? Weźmy lata 20.—30. XX wieku: prawdziwy wybuch energii ukraińskości — trwa ukrainizacja, burzliwy rozwój wszystkich rodzajów sztuk. Tworzono taki grunt dla przyszłych pokoleń, że gdyby wszyscy ówcześni artyści przeżyli, bylibyśmy na zupełnie innym, wyższym poziomie kultury. W latach 1989—91 znów widzieliśmy koncentrację ukraińskiej energii w „Czerwonej rucie” i nie tylko, powstaje wiele ciekawych regionalnych festiwali. Potem, przebiegle korzystając z niepodległości Ukrainy, władza podmienia tę kulturę na rosyjską kulturę kabaretowego stylu, która narzucana jest i naszym wykonawcom. Moim credo było, że koncerty nie mogą obsługiwać programu wyborczego. I artysty nie można obniżać do poziomu agitki politycznej. Dlatego na majdanach występowali nie po prostu wysocy profesjonaliści, a wykonawcy z własną postawą obywatelską — tacy jak „WW”, „Okean Elzy”, „Mandry”, „TNMK”, „Tartak”, „Hajdamaky” i inni. Ale pojawiło się bardzo dużo i koniunktury. I tego nie można uważać za rewolucję kulturalną. Mnie jako profesjonalistę dzisiaj obraża to, że targowano się o wszystkie ministerialne teki, oprócz teki ministra kultury. A czy ktoś zaproponował plan rozwoju kultury narodowej? Rewolucja kulturalna — to przemyślenie wszystkich osiągnięć i błędów oraz wypracowanie nowej. DYSKOGRAFIA DUCH NIE UMIERA Kierownik etno-festiwalu Kraj Marzeń i watażka legendarnych „WW” Ołeh Skrypka przygotował do wydania swój szczególny, niezwykły projekt: akustyczny zbiór pieśni epickich „Duch nie umiera, Duch nie gaśnie...”. Do płyty weszły pieśni w wykonaniu śpiewaków, lirników, kobzarzy (wśród których — Taras Kompanyczenko, Eduard Dracz, Serhij Fomenko z „Mandrów”, Serhij Sołonyj, Swiatosław i Taras Syłenky), z którymi znany „wewesznik” dawał na „pomarańczowych” punktach Kijowa koncerty akustyczne podczas Pomarańczowej rewolucji. Prawie wszystkie pieśni, a w zbiorniku przedstawione są w szczególności pieśni hajdamackie, rewolucyjny przebój „Razem nas wielu”, znane rzeczy „WW” nagrano w niezwykłej akustycznej interpretacji. Na dniach płyta ujrzy światło dzienne. GORĄCY TEMAT „Ukraińska kinematografia żyje”, — pełną niezłomnego optymizmu frazą Przewodniczący „Proświty” Pawło Mowczan rozpoczął w agencji informacyjnej UNIAN konferencję, poświęconą problemom kinematografii. Oczywiście, bez kina mało kto zdoła wyobrazić sobie swoje życie. A bez ukraińskiego kina? Można tylko wzruszyć ramionami w poszukiwaniu poprawnej odpowiedzi. Kryzys gatunku, który dotąd ma miejsce na Ukrainie, spowodowany jest daleko nie tym, że brakuje tu talentów. Nie, właśnie dlatego, że jest ich więcej, niż wymaga zapotrzebowanie, państwo nie jest zdolne sfinansować zdjęcia rodzimego produktu, nie mówiąc już o godnym zabezpieczeniu aktorów, reżyserów, scenarzystów — jeśli są jeszcze tacy. Zamiast tego mamy rosyjskie „tele-mydło”, a problem dystrybucji kinowej w ogóle stawia się bardzo ostro. Sławne studio filmowe im. Dowżenki, które w swoich najlepszych czasach kręciło 135 (to nie żart!) filmów fabularnych, liczne filmy krótkometrażowe, obecnie — śmiesznie i grzesznie powiedzieć — wydaje zaledwie półtora filmu rocznie. A kto je widzi? A imiona Dowżenki i Paradżanowa, jak RUSŁANA: „GALOPEM PO EUROPACH” Po tym, jak Rusłana zaprezentowała w Kijowie nowy dorobek wideo „Dance With the Wolves”, zanurzyła się w podróż po Europie w prawdziwie „dzikim” skoku. Swój tour piosenkarka zaczęła w pierwszej tercji lutego od Słowenii i Macedonii, na dzień zawitała do gościnnej dla niej Turcji, a dalej roznosiła nasze zapalne rytmy gór w szwedzkim Göteborgu, stolicy Mołdawii Kiszyniowie, Berlinie, Słowacji. Po tym piosenkarka cztery dni z rzędu podróżowała hrabstwami Wielkiej Brytanii, i na dzień zawitała do kontynentalnej Europy — do Belgii. Ostatnie dwa dni zimy piosenkarka będzie dawać występy znów w Brytanii, ale już w rock-and-rollowym Liverpoolu. Przyjście wiosny przywita w Birmingham, po czym na dwa dni zatrzyma się w Tel Awiwie (Izrael). Potem znów wróci na pięć dób do Anglii, przy czym cztery z nich spędzi w Londynie. Szewczenkowskie dni 9—12 marca dla Rusłany będą „berlińskimi”, potem znów ruszy na dwa dni do Londynu. Podobną uwagę stolicy Brytanii piosenkarka poświęca nie bez powodu: jeśli uda jej się podbić swoimi „dzikimi tańcami z wilkami” jedno z najważniejszych gniazd show-biznesu na świecie, to można śmiało uważać, że Europa jest całkowicie „nasza”. A wtedy niespiesznie można brać się i za „huculizację” Ameryki.
Wreszcie jeden z najciekawszych zespołów pop-rockowych Ukrainy wydał swój drugi album. Dla wielu jest to jedna z najbardziej oczekiwanych płyt tego roku. Album wyszedł melodyjny i romantyczny, z ciekawymi tekstami. Szczególną uwagę przyciąga nadzwyczajna jakość zarówno samego materiału muzycznego, jak i tego, czym zainteresować współczesną młodzież na ulicy, co z jakiegoś powodu kojarzy jej się z piłką nożną. Dlaczego? Bo przyzwyczailiśmy się oglądać amerykańskie „głupie i głupsze” kino, śmiać się z francuskich komedii i płakać nad włoskimi melodramatami. Oczywiście, nikt nie zabrania tego oglądać, wszak współczesny cywilizowany człowiek powinien być świadomy i oczytany, ale kiedy stawia on rodzime kino na ostatnim miejscu — to tłusty minus. Uczestnicy konferencji prasowej — znani twórcy filmowi Leonid Mużuk, reżyser Mychajło Illenko, krytyk filmowy Łarysa Briuchowećka, przewodniczący komisji parlamentarnej Łeś Taniuk
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
