Strona · s. 6strona oryginału ↗
Jarosław PITKO: „Ofensywnie budować ukraiński świat”
Слово Просвіти, №08 за 2013 рік
10 lutego we Lwowie odbyła się X sprawozdawczo-wyborcza konferencja Lwowskiego Obwodowego Zjednoczenia Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. T. Szewczenki. Oddajemy głos przewodniczącemu zjednoczenia Jarosławowi Pitce, który ponownie został wybrany na szefa lwowskich prośwician. W pracach konferencji wziął udział i wystąpił przewodniczący Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” Pawło Mowczan. 145 lat temu na zebraniu założycielskim „Proświty” D. Siczynski wygłosił: „Poprzez oświecenie do narodowej samoświadomości i samodzielności państwa ukraińskiego”. Ta idea jest odzwierciedlona w dokumentach założycielskich i kierunkach działalności towarzystwa „Proświta”. Zmieniały się jedynie okoliczności i formy pracy. Okres od 2009 do 2013 roku można podzielić na dwa etapy, rozgraniczone wyborami prezydenckimi. Działalność towarzystwa do 2010 roku koncentrowała się na kształtowaniu społeczeństwa obywatelskiego jako jednego z głównych czynników utrwalania demokratycznych zasad rozwoju państwa. Od pierwszych dni dojścia do władzy sił antyukraińskich „Proświta” wyraźnie i konsekwentnie prowadzi walkę o zachowanie państwa ukraińskiego, a przede wszystkim języka ukraińskiego i pamięci historycznej, jako podstawy zachowania narodu ukraińskiego. Przyjęcie ustawy Ukrainy „O zasadach państwowej polityki językowej” proświcianie odebrali jako wyzwanie rzucone narodowi ukraińskiemu i byli jednymi z pierwszych pod murami Rady Najwyższej Ukrainy, protestując przeciwko tej antykonstytucyjnej, antyukraińskiej ustawie. Druga fala protestu odbyła się przeciwko mianowaniu na ministra edukacji ukrainofoba Tabacznika. „Proświta” przeprowadziła szereg masowych akcji protestacyjnych z udziałem młodzieży studenckiej i wzięła aktywny udział w wydarzeniach ogólnoukraińskich. Ponieważ ta odrażająca postać jest jedną z kluczowych figur w realizacji antyukraińskich planów Kremla, to po wyborach parlamentarnych w 2012 roku z jeszcze większym entuzjazmem kontynuuje niszczenie ukraińskiego systemu edukacji, deformowanie świadomości naszej młodzieży, narzucanie jej obcych wartości. Przykładem jest uczniowski konkurs „Łukomorie”, który na mocy rozkazu ministra edukacji Tabacznika jest narzucany w szkołach Ukrainy i który wzywamy do bojkotu. 13 czerwca 2012 roku na nadzwyczajnym posiedzeniu rady obwodowej „Proświty” ogłoszono przeprowadzenie akcji protestacyjnej „Ukraińska fala”, która rozpoczęła się tego samego dnia kilkutysięcznym wiecem na placu Rynkowym, zorganizowanym przez nas, i odbyła się we wszystkich rejonach i miastach obwodu. Jednak wszystkie nasze wysiłki nie doprowadziły do sukcesu, ponieważ jeszcze w Radzie Najwyższej Ukrainy poprzedniej kadencji przedstawiciele sił demokratycznych ustawę językową faktycznie „oddali bez walki”. Jednak najważniejsze jest to, że w wyniku rozczarowania pomarańczową rewolucją Ukraińcy nie uświadamiali sobie rzeczywistego niebezpieczeństwa tej zbrodniczej ustawy. Oprócz tego na szczeblu ogólnoukraińskim gasł zapał polityków, którzy już przygotowywali się do wyborów parlamentarnych. Przyhamowały falę protestu także naiwne nadzieje przedstawicieli ukraińskiej inteligencji na to, że Prezydent nie podpisze tej ustawy. Doszło nawet do ich spotkania z Janukowyczem na Krymie, po którym, następnego dnia, Prezydent podpisał ustawę. W tych warunkach skoncentrowaliśmy pracę w środowiskach, które muszą przeciwstawić się rozprzestrzenianiu antyukraińskich przerzutów. Przede wszystkim należy chronić młodzież, zaszczepić jej odporność na tę zarazę, ukształtować w niej poczucie patriotyzmu, miłości i dumy z państwa ukraińskiego, ojczystego języka — jako podstawy swojego bytu. W tym celu w grudniu 2010 roku przeprowadzono konferencję obwodową na temat: „Język ukraiński w przestrzeni narodowej Ukrainy” dla wykładowców, nauczycieli i studentów z udziałem naukowców Lwowskiego Uniwersytetu Narodowego im. I. Franki, Uniwersytetu Narodowego „Lwowska Politechnika”, Akademii Drukarstwa. Materiały konferencji opublikowano i przekazano wszystkim placówkom oświatowym. „Proświta” przygotowała konferencję na temat: „Państwowość języka — państwowość narodu”, wspólnie z Ogólnoukraińskim Stowarzyszeniem Wykładowców Języka Ukraińskiego, wydziałem filologicznym Lwowskiego Uniwersytetu Narodowego im. I. Franki, Lwowskim Instytutem Kształcenia Podyplomowego, naukowcami wyższych uczelni, nauczycielami, studentami, przedstawicielami opinii publicznej. Jednym z priorytetowych zadań obwodowego towarzystwa „Proświta” jest propagowanie słowa ukraińskiego, książki ukraińskiej. Od 2010 roku rozszerzono powierzchnie handlowe „Centrum Książki Ukraińskiej” we Lwowie, otwarto filię lwowskiej „Książnicy” „Proświty” w Złoczowie oraz otwarto ukraińską księgarnię w Samborze. Niezwykle efektywne są akcje „Czytaj, oglądaj i słuchaj po ukraińsku”, które odbywają się od 2000 r. w rejonach i miastach obwodu. Cel — propagowanie ukraińskiego słowa, pieśni, kina. W programie wystawa-sprzedaż książki ukraińskiej, prezentacja wydań ukraińskich z udziałem autorów, w szczególności R. Iwanyczuka, N. Biczui, I. Kałyncia, B. Stelmacha, M. Ludkewycz, lokalnych poetów i pisarzy. Do prowadzenia tych akcji dołączają się wydawnictwa: „Swit”, „Kameniar”, „Litopys”, „Smołoskyp”, „Swiczado”, „Misioner”, „Piramide”. Aktywny udział biorą także młodzi poeci studia „Dżerełce” (kier. M. Ludkewycz) i studia literackiego Małej Akademii Nauk (dyr. I. Borodczuk). Chcę zaznaczyć aktywność w prowadzeniu tych akcji ośrodków rejonu żydaczowskiego, od którego rozpoczynała się ta akcja i jej inicjatorki Marii Turczyniak, rejonów sokalskiego, samborskiego, żółkiewskiego, złoczowskiego, miasta Winniki, rejonu starosamborskiego, gdzie akcja „Czytaj, oglądaj i słuchaj po ukraińsku” odbywała się w każdej wsi i mieście rejonu. Te wydarzenia są aktywnie relacjonowane w lokalnych mediach. Ważnym aspektem naszej działalności jest przeprowadzanie konkursów wśród młodzieży uczniowskiej i studenckiej. Najważniejszymi są coroczne tradycyjne konkursy poezji „Słowo Szewczenki”, konkurs rysunku „Śladami Tarasa”. Odnotuję aktywny udział w nich rejonów gródeckiego, samborskiego, złoczowskiego, buskiego, radziechowskiego, pustomyckiego, stryjskiego oraz miast Lwowa, Chodorowa, Winnik. Wyrazisty był konkurs z okazji 100-lecia urodzin poety B.-I. Antonycza (grudzień 2009 roku, przewodniczący komitetu organizacyjnego Ihor Kałyniec). Należy zauważyć, że prawie każda miejska organizacja rejonowa znajduje swoje ciekawe formy pracy z młodzieżą. Zwycięzcy konkursów obwodowych i rejonowych nagradzani są specjalnymi dyplomami towarzystwa obwodowego oraz cennymi prezentami z księgozbioru obwodowej „Proświty”. W tym roku przedstawiciele obwodu lwowskiego wzięli udział w Ogólnoukraińskim konkursie plakatu i rysunku „Paleta ukraińskiego słowa”. Ośmioro z nich zostało laureatami tego konkursu. Szczególnie wyróżnił się rejon żółkiewski (Rawa Ruska i Dublany). Ważnym konkursem pieśni duchowej jest „Pieśń serca”, który zapoczątkowała „Proświta” wspólnie z
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
