Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 5strona oryginału ↗

Na zlecenie państwowe…

Слово Просвіти, №09 за 2017 рік

Wasyl MAŁASZEWYCZ, osiedle typu miejskiego Czerniachów, obwód żytomierski. To, że obecna „ukraińska” władza kontynuuje politykę Piotra Wałujewa — niszczenie języka ukraińskiego — wiedzą wszyscy. Aby przekonać naród do swojej racji, stosują różne metody. Szukają dla nas autorytetów za granicą. W 2016 roku w Charkowie wydawnictwo „Folio” wydrukowało „na zlecenie Państwowego Komitetu Telewizji i Radiofonii Ukrainy w ramach programu Ukraińska Książka 2016” książkę Antona Antonowa-Owsejenki „Trzy wojny Rosji z Ukrainą”. Autora przedstawiono jako rosyjskiego historyka i dziennikarza, wnuka znanego rewolucjonisty W. A. Antonowa-Owsejenki oraz syna pisarza-dysydenta — założyciela muzeum historii Gułagu w Moskwie. Ale autor, jak się zdaje, jest jeszcze specjalistą w kwestii językowej. Sądźcie sami: „…Oburzenie mieszczan, w tym etnicznych Ukraińców, wywoływały środki podejmowane przez Petlurę w imię, jak mu się wydawało, ukraińskiej państwowości: na przykład specjalnym rozkazem Petlury nakazano język wszystkich szyldów handlowych w Kijowie zmienić w ciągu trzech dni na ukraiński. Ale mieszczanie, nie tylko z zamożnych warstw, ale i robotnicy, i chłopi doskonale rozumieli, że taka »państwowość« jest niewiele warta, skoro Petlurę interesuje tylko zewnętrzna strona sprawy, a wcale nie to, co kryje się pod szyldami wewnątrz samych kramów i sklepów… Zdumiewające, do jakiego stopnia precyzji mogą powtarzać się wydarzenia sprzed niemal 100 lat. Powstanie przeciwko centralnej władzy kijowskiej na południowym wschodzie Ukrainy w 2014 r. zaczęło się nie tylko dlatego, że wiosną tego samego roku wojska rosyjskie okupowały Krym (choć właśnie to stało się przyczyną pierwotną), a dlatego, że w Radzie Najwyższej wkrótce po zwycięstwie rewolucji 2013—2014 r. pojawił się projekt poprawek do ustawy o językach regionalnych: ten projekt przewidywał używanie na Ukrainie w charakterze państwowego tylko jednego języka — ukraińskiego. Mimo że ten projekt ustawy nie został, zdaje się, nawet poddany pod głosowanie w Radzie Najwyższej, samo jego dyskutowanie w społeczeństwie i w prasie wywołało oburzenie w Donbasie i w obwodzie ługańskim: ludzie tutaj porozumiewali się głównie po rosyjsku i chcieliby, żeby tak pozostało również w przyszłości. Tym oburzeniem, z kolei, cynicznie wykorzystali zachęcani przez Kreml emerytowani rosyjscy specnazowcy i ultrapatrioci, w rodzaju Girkina (Striełkowa) i Borodaja… …Tak w nowym tysiącleciu rozpoczęła się kolejna wojna domowa na Ukrainie, której ponurą rolę »pierwszych skrzypiec« znów odgrywa Rosja — jej obecny autorytarny reżim. O tej trzeciej wojnie Ukrainy z Rosją jeszcze będzie mowa w dalszej części. A tutaj ważne jest dla nas to, że i powstanie przeciwko Dyrektoriatowi w 1918 r., i oburzenie na południowym wschodzie w 2014 r. zaczęły się praktycznie tak samo: po tym, jak władze w Kijowie zażądały »zmiany szyldów«. Wydawałoby się: przez sto lat można było wyciągnąć wnioski i lekcje…” Czyżby autor był pewien, że moskiewskie narzecze też było językiem państwowym na Ukrainie? „Językiem państwowym na Ukrainie jest język ukraiński”, artykuł 10 Konstytucji Ukrainy z 28 czerwca 1996 roku. A rozmawiać moskiewską gwarą w Doniecku i Ługańsku nikt nie zabraniał. Nigdy. Ale i znieść państwowości języka ukraińskiego nawet ekipa moskiewskiego gubernatora nie zdołała. A o jakich „powstaniach” na południowym wschodzie Ukrainy mówi autor? Po co okupację Doniecka, Krymu i Ługańska nazywać powstaniem? Czy rosyjski autor nie wie, jaki kraj zajął część Ukrainy? A o jakiej „wojnie domowej na Ukrainie” mowa? Jak nazwaliście książkę? „Trzy wojny Rosji z Ukrainą”. To piszcie o wojnie między tymi państwami. A tak sami siebie zaplątujecie: i Kremlowi dogodzić się chce, i na Ukrainie książkę „na zlecenie” wydać. A jeśli chcieliście pisać o wojnach Ukrainy z Moskowią, to zaczynać, zapewne, należało od Bohdana-Zynowija Chmielnickiego, któremu nasz Taras poświęcił wersy: Oj Bohdanie, Bohdaneczku, Gdybym była wiedziała, W kołysce bym udusiła, Pod sercem uśpiła. Lepiej byście zbadali, jak zniknął język ukraiński w Kursku, Woroneżu, na Kubaniu… Pozabijali razem z nosicielami? I czy zrobili z tych ludzi mankurtów? Gdzie ukraińskie szkoły, uczelnie, przedszkola, gazety, czasopisma na terytorium moskiewskiej ordy?.. Kiedy człowiek z Moskowii próbuje opowiedzieć nam naszą historię, to powstaje pytanie: „A czy zna on swoją?” Jeszcze jeden cytat: „Historyczne przesłanki polegają właśnie na tym, że rozkwit trwałej państwowości samej Rosji należy zaczynać właśnie od Rusi Kijowskiej: to państwo z centrum w Kijowie założył w 882 r. książę Oleg. Świadkiem tego jest Mogiła Askolda w Kijowie na prawym brzegu Dniepru. Ukraina ma wielką historię i wielką kulturę, które dały początek historii i kulturze Rosji…” A jaki związek ma Askold z historią Federacji Rosyjskiej? Pewnie Moskalom należy zwrócić

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn