Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 5strona oryginału ↗

Duchowy krąg Łesi. Łesia Ukrainka i ziemia chmielnicka

Слово Просвіти, №09 за 2021 рік

Julia Jaworska-Łyskun, przewodnicząca Kamieniecko-Podolskiej organizacji miejskiej WGO „Ukraiński Klub”, dziennikarka, tłumaczka, poetka, współzałożycielka nagrody im. Łesi Ukrainki. Taki krąg istnieje teraz na Podolu. Weszli do niego pisarze i dziennikarze, krajoznawcy i mistrzowie twórczości ludowej, artyści, malarze oraz działacze społeczni. To ci, którzy zostali laureatami pierwszej Krajowej nagrody imienia Łesi Ukrainki, przyуроczonej 150. rocznicy urodzin wielkiej pisarki. Wszyscy oni zebrali się 26 lutego w sali konferencyjnej Rady Miejskiej w Chmielnickim, gdzie panowała atmosfera szczególnej uroczystości. Do nagrody przedstawiono piętnastu podolan, których osiągnięciami szczyci się nasz obwód, tych, którzy podnoszą ducha narodu, wolę narodu, zdrowie narodu. Zwracając się do obecnych, kierująca sprawami Rady Miejskiej Julia Sabij zaznaczyła, że ci ludzie niosą w swoich sercach ducha Łesi, odkrywają wielkość duszy Łesi nowemu dorastającemu pokoleniu, wychowując ducha patriotyzmu. Każdy z przedstawionych do nagrody miał okazję wyrazić słowa podziękowania i wzruszenia. Wszak wielu po raz pierwszy otrzymało taką nagrodę za wiele lat swojej działalności twórczej. Współzałożycielem nagrody został mecenas, poeta i dziennikarz, przewodniczący „Ukraińskiego Klubu” w Niecieszynie Mykoła Radycia, który stanął na czele jury. Dołączyli do niego również przewodniczący Chmielnickiej organizacji obwodowej WGO „Ukraiński Klub”, poeta Wołodymyr Olijnyk, przewodnicząca Kamieniecko-Podolskiej organizacji miejskiej „Ukraiński Klub”, dziennikarka, tłumaczka, poetka Julia Łyskun. Właśnie organizatorzy „Ukraińskiego Klubu”, u źródeł którego ponad sto lat temu stała sama Łesia Ukrainka, stworzyli wzruszające święto dla twórczej inteligencji. Jeszcze jednym mecenasem święta został deputowany Chmielnickiej Rady Obwodowej Serhij Iwaszczuk. Wśród laureatów nagrody są: literaturoznawca, prozaik, poeta Witalij Mateusz; „Złota igła Ukrainy”, wybitna mistrzyni-artystka Nina Honczaruk; pisarka Nina Kaczarowska; malarz i poeta Mykoła Pangasiuk; prozaik, eseista i publicysta Wołodymyr Ternowyj; poetka, działaczka społeczna Olha Łychohlad; poeta-pieśniarz Anatolij Pasicznyk; poeta-pieśniarz Mykoła Dorożko i wielu innych. To o naszym kraju powiedziała kiedyś Łesia: „Piękno Ukrainy, Podole!”. Jego ozdobą są utalentowani ludzie, a od teraz to wielki duchowy krąg Łesi, który będzie się rozszerzał z roku na rok. Bo, jak powiedział poeta Wołodymyr Olijnyk: Z nami jasny duch Łesi, Potęga Tarasa z nami. Za nami już przejrzeni idą, Niepokalanymi ścieżkami. planowania na najbliższe dziesięciolecia. Życzę ukraińskim leksykografom nowych i nowych śmiałości! A państwu – nie stać z boku. Pomimo istnienia Ustawy Ukrainy „O zapewnieniu funkcjonowania języka ukraińskiego jako państwowego”, prawna dyspozycja języka ukraińskiego w państwie jest jeszcze daleka od idealnej. Wiele nadziei pokładamy w takich strukturach państwowych, jak Pełnomocnik ds. ochrony języka państwowego, Narodowa komisja ds. standardów języka państwowego, Komisja atestacyjna Ministerstwa oświaty i nauki Ukrainy, Narodowa agencja ds. zapewnienia jakości szkolnictwa wyższego. Ale skala i złożoność zadań, które spadają na te i niektóre inne organy władzy, dają nam zrozumieć, że bez stałego włączania się w realizację konstytucyjnego statusu języka ukraińskiego zarówno organizacji społecznych, jak i środowisk eksperckich oraz całego społeczeństwa, aparatowi państwowemu rozwiązywanie tych zadań będzie znacznie trudniejsze. W ten sposób każdy z nas ma szanse na swoje śmiałości, na to, by podstawić swoje ramię i podeprzeć dobrą sprawę słowem i czynem, środkami i osobistym czasem dla pełnego zapewnienia funkcjonowania naszego ojczystego języka jako państwowego (jak mówił kiedyś Wasyl Błakytnyj, „My tylko pierwsi z dzielnych – miliony podpierają nas”). Pamiętajmy, że słowo śmiałość (zuchwałstwo) pochodzi nie tylko od chwała, chwalić się, ale i od zuch – dzielny, zdecydowany i konsekwentny w swojej celowości człowiek. Witalij MICHALEWSKI, przewodniczący Chmielnickiego Oddziału „Proświty” imienia Tarasa Szewczenki. W dniach świętowania jubileuszu Łesi Ukrainki proświcianie Chmielnicczyzny odbyli twórczą podróż do Sławuty. W muzeum miasta i bibliotece zapoznali się z historią miasta oraz okresem pobytu genialnej poetki w tych stronach. W mieście Sławuta pod koniec XIX – na początku XX w. na brzegach rzeki Horyń znajdował się zakład leczenia kumysem. W celu poprawy zdrowia, według danych badaczy, Łesia Ukrainka przechodziła tutaj leczenie w 1904 roku. Ze wspomnień byłego nauczyciela Szkoły nr 1 w Sławucie dowiadujemy się: „...Do Sławuty, do lecznicy kumysowej, przyjeżdżała pić kumys na suchoty jakaś jedna ładna kobieta-panienka. Ludzie mówili, że ta urodziwa i szczupła panienka jest wielką ukraińską poetką, uczoną i nadto mądrym człowiekiem...”. Pozostały też inne przekazy, a w 2002 roku z Australii przywieziono fotografię, na której, najprawdopodobniej, Także proświcianie w Sławucie oddali hołd jeszcze jednemu geniuszowi Ukrainy – Tarasowi Szewczence, któremu w 2019 roku na 28-lecie Niepodległości Ukrainy odsłonięto pomnik (autor Bohdan Mazur). Tutaj Taras przedstawiony jest jako 28-letni malarz, absolwent Akademii Sztuk Pięknych.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn