Strona · s. 12strona oryginału ↗
PEŁNA HARMONIA DUSZY I CIAŁA
Слово Просвіти, №12 за 2007 рік
przyszedł nasz ojciec! A ja zapytałam: „Może dać ci coś zjeść?” (A ja wiem, że ojciec już umarł!). A on mówi: „Nie chcę jeść! Wczoraj daliście dwa jajka. Jak ja się najadłem, jak jestem syty! Ja nawet nie wiem, jak długo będę syty! Dziękuję, że mnie tak zatwardziliście!” A ona już mówi: „Mamo! Przepraszam, że tak powiedziałam. Widzicie, dokąd poszło to, co daliście!” (zap. 10.01.1997 r.). O znaczeniu jałmużny opowiadała mi także nieżyjąca już Olha Wasylywna Cymbał, ur. 1917 r., rodem z mojej wsi (jej opowieść przytaczam fragmentarycznie). W jednej wsi żyła bardzo bogata rodzina, a syn oświadczył się biednej dziewczynie. Teściowa była bardzo zła, dokuczała jej za wszystko, a do tego jeszcze była bardzo skąpa. „Kiedy nadchodziły te wszelkie posty, a szczególnie kiedy był Wielki Post, ten, który teraz (właśnie w poście zapisałam tę opowieść. — Ł. I.), to oni bardzo to wszystko przestrzegali. Ale wcześniej, przed Wielkim Postem, bywają zapusty,
tedy zapustki. Już w zapusty piecze się i gotuje wszystko bardzo dużo. Ale gdy przychodzi ta ostatnia niedziela, to co tam już jest ugotowane i upieczone w ten ostatni dzień, tego już się nie zje… A następnego dnia już nie wolno tego jeść! Więc co zostaje z potraw i pieczywa, wynosi się świniom. A tej synowej bardzo żal oddawać świniom te jedzenia! Przecież wie, że tam sąsiedzi biedni mieszkają, dziesięcioro dzieci! Więc choć chciwa teściowa zmuszała do oddawania wszystkiego świniom, synowa mimo to potajemnie oddawała to głodnym dzieciom. Tak samo potajemnie przerzuciła przez płot nowo narodzone cielątko, kiedy ich bogata krowa przyprowadziła dwa cielęta — żeby i biedni ludzie mogli wykarmić sobie krowę, — przecież oni nie mieli za co kupić! Kiedy zaś teściowa umarła, synowi przyśnił się straszny sen, tak że aż krzyczał w nocy. Rano żona pyta go, po co krzyczał. „A śniło mi się, że mama przy świniach grzebała rękami i jadła to, co świnie jedzą. Strach mnie ogarnia! — mówi. — Jeszcze dwa stoły mi się śniły — jeden matki, a jeden twój. Na twoim stole biały obrus i wszystko jest, a pośrodku jeszcze leży złote cielątko!” — „Bo cokolwiek ktoś dobrego zrobił czy dał, to wszystko jest przed Bogiem — podsumowała narratorka. — To było na Winnicczyźnie we wsi Stara Cybulówka, opowiadała mi babka, babka mojego męża” (zap. 19.03.1994 r.). „Wtedy ludzie byli znacznie lepsi!” — wspomina swoje powojenne dzieciństwo Halina Kuźmiwna Tarczuk, ur. 1941 r., rodem ze wsi Jaresz kiej rejonu Bereźańskiego obwodu kijowskiego. — W mięsnicę zbierali twaróg i masło, tego nie jedli, a na zapusty rozdawali ludziom, którzy nie mieli krowy — żeby twaróg był, żeby masło było u wszystkich po trochu, mleko przynosili… Mleko wynosili na zimno, pieczono siarę, kwaszono śmietanę na masło, które ubijano w
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
