Strona · s. 9strona oryginału ↗
Marcowe słońce Liny Kostenko
Слово Просвіти, №12 за 2008 рік
Ніна GNATIUK
Dzwonię do Łucka. Nina Horyk, utalentowana nauczycielka i poetka, przewodnicząca Wołyńskiej Organizacji NSPU, prosi o przekazanie Linie Kostenko najserdeczniejszych życzeń z Wołynia. Mówi, że 19 marca, w jej urodziny, na Uniwersytecie Wołyńskim obchodzi się je szeregiem wydarzeń jako swoiste święto ukraińskiej poezji. Ziemia Łesi Ukrainki w sierpniu marzy o tym, by zobaczyć Linę Kostenko w Kołodiażnem, w urocznisku Niechymne, na święcie „Leśnej pieśni”. Tam tak czekają na jej wysokie słowo… Ale czy tylko tam? Dzwonię do Liny Wasyliwny. Ona opowiada o tym, że ukończyła pracę nad powieścią „Notatki ukraińskiego samochodzącego”. Znów zbiera się na wyprawę do strefy czarnobylskiej, by ratować nie tylko duchowe skarby tego poleskiego kraju, lecz także pomagać tym ludziom, którzy postanowili nie opuszczać rodzinnych domów, grobów przodków i pozostali w strefie wysiedleń. Ta niezwykła poetka w swoim poważnym wieku przedstawia nam i światu (tak bardzo chciałoby się, by on ją usłyszał!) tytaniczną pracę duszy: pisze prozę, a wiersze pisze nią, jak zauważyła podczas pamiętnego spotkania w Akademii Mohylańskiej. Dobrze zna współczesny proces literacki. Bezkompromisowa w ocenach poprzedników i współczesnych. I choć wielu uważa Linę Wasyliwnę za surową, niekomunikatywną, w rzeczywistości jest zupełnie inaczej: jest bardzo wrażliwa, czuła, otwarta, jakby była raną… Nie trzeba jedynie sypać na tę ranę soli czy cukru w postaci natrętnych, nieoczekiwanych telefonów, wizyt i próśb. Bo błogosławiona jest każda chwila życia. I Lina Wasyliwna dąży do tego, by w pełni oddać się twórczości.
Poeta takiego formatu i siły, jak Lina Kostenko, przynosiłby zaszczyt każdemu narodowi. Często pytają, dlaczego Lina Wasyliwna tak długo nie wydaje swoich wierszy, poematów, opowieści, wszystkich wykładów profesorskich, wygłoszonych w NaUKMA. Być może jest wobec wydawców szczególnie wymagająca. A być może nie ma odpowiednich propozycji. Dlaczego prezydent Ukrainy Wiktor Juszczenko, który 9 marca tak przejmująco mówił o potrzebie stworzenia ulgowych warunków dla ukraińskiego wydawnictwa książkowego, nie zainicjuje państwowego finansowania wydania wielotomowego zbioru Liny Kostenko? I to nie tysięcznym nakładem, lecz masowym. Przecież kiedyś był stutysięczny nakład powieści w wierszach „Marusia Czuraj”. I choć to wydanie było pod względem poligraficznym bardzo skromne, na papierze gazetowym, szybko się rozeszło i stało się rarytasem. Państwo ukraińskie powinno też zadbać o przekłady najwyższych dzieł rodzimej literatury na języki świata. Wtedy, gdy Lina Kostenko przemówi do świata po angielsku, francusku, niemiecku i w innych językach dzięki znakomitym przekładom najbardziej fachowych tłumaczy, być może Ukraina wreszcie będzie miała swoją laureatkę Nagrody Nobla. Samymi staraniami niestrudzonej Wiery Selanskiej (Wowk), tegorocznej laureatki Nagrody Szewczenkowskiej, tu nie można nic zdziałać. Nie wiem, czy 19 marca Lina Wasyliwna zdoła napisać choćby kilka stron. Bo piecze pierogi. I będzie przyjmować życzenia od miłośników swojej twórczości z całego świata. Z dniem urodzin, Lino Wasyliwno! Nie tylko kochamy, ale i uwielbiamy Panią jako ziemskie ucieleśnienie doskonałości talentu, czys-
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
