Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 9strona oryginału ↗

Bezpośredni uczestnik i kronikarz

Слово Просвіти, №12 за 2011 рік

ani przywileje, tragedia w Bykiwni, cenzuralne ucisku, pierwsze demokratyczne wybory do Rady Najwyższej ZSRR i Ukrainy aktywnie przyczyniły się do kształtowania opinii publicznej. W tym czasie nakład gazety sięgnął ponad pół miliona egzemplarzy. „Wieczirka” była na szczycie popularności. Zainaugurowane miejskie święto-festiwal gazety (na wzór francuskiego „L’Humanité”) gromadziło setki tysięcy miłośników. Wiodących dziennikarzy rozpoznawano na ulicach, ich nazwiska były znane. Dwóch z nich kijowianie wybrali do pierwszej demokratycznej Kijowskiej Rady Miejskiej, a Karpenkę — deputowanym Rady Najwyższej USRR dwunastej (pierwszej) kadencji. Byłoby niesprawiedliwe uważać to wyłącznie za zasługę poszczególnych dziennikarzy, bo popularność gazety tworzył cały pracowity (prawie 70 osób) zespół — od korektora po redaktora. We wspomnieniach znaczną uwagę poświęcono okresowi, gdy Ukraina walczyła o niepodległość. Bezpośrednim świadkiem i uczestnikiem tych wydarzeń był także Witalij Panasowycz. Dziś to już odległa historia — minęło dwadzieścia lat! Ale pod jego piórem ożywają zarówno odważna walka zespołu „Wieczirki” z miejskim komitetem partii o niezależny status wydawnictwa, jak i uchwalenie Aktu o niepodległości Ukrainy, oraz pierwsze kryminalne interesy przyszłych milionerów-dorobkiewiczów (wzorem Siomy Juffy), i urzędnicza samowola, i … mroki oraz gaśnięcie chwały „Wieczirkowej”. Po przekazaniu zarządzania gazetą innemu redaktorowi Karpenko, po krótkim okresie bezczynności w miejskiej administracji państwowej, przechodzi na chleb nauczycielski — najpierw w Kijowskim Uniwersytecie Państwowym im. T. H. Szewczenki, a następnie na uniwersytecie „Ukraina”, bo kształcenie młodych dziennikarzy dziś nie jest mniej zaszczytne i odpowiedzialne. Witalij Panasowycz, jak dawniej, dużo podróżuje: Japonia, Niemcy, USA, Australia… Dużo pisze. Jest członkiem Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy, autorem 34 książek prozy artystyczno-dokumentalnej, publicystyki, krytyki literackiej, podręczników i pomocy naukowych. Jego wspomnienia, sądzę, wzbudzą niepodrabialne zainteresowanie czytelników. Nie mniejsze niż „Spojrzenie w przeszłość” redaktora gazety „Żytomyrszczyna” Dmytra Panczuka, „Na przełomach epoki. Wspomnienia historyka” Serhija Biłokonia, więźniów radzieckich obozów koncentracyjnych, znanych działaczy społeczno-politycznych Lewka Łukianenki (czterotomowe „Z czasów niewoli”), Iwana Hnatiuka („Ścieżki-drogi”), Mykoły Rudenki („Największy cud — życie”), Mykoły Horbala „Jeden z sześćdziesięciu”, a także „Rąbali las” Larysy Krušelnyćkiej (trzy wydania!), Petra Szelesta „Prawdziwy sąd historii jeszcze przed nami”. A popularność tych książek zależy od umiejętności autorów lub ich chęci bycia szczerymi zarówno wobec czytelnika, jak i wobec samych siebie. U Witalija Karpenki umiejętność i chęć zawsze się pokrywają.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn