Strona · s. 13strona oryginału ↗
GŁOS NIEBA
Слово Просвіти, №12 за 2011 рік
Pamięci Haliny BŁASZCZUK — mistrzyni Ukrainy, rekordzistki świata w sporcie spadochronowym z 1956 roku, kandydatki nauk ekonomicznych, docent.
Anatolij SZEWCZENKO
Była późna jesień 1944 roku. Dniem i nocą przez Winnicczyznę do Zachodniej Ukrainy ciągnęły jednostki wojskowe i sprzęt bojowy. Na pancerzu jednego czołgu, wśród żołnierzy, siedziała przykryta szynelem smagła dziewczyna o dużych, piwnych oczach. Była to 15-letnia Halina Błaszczuk. Podjęto ją niedaleko jej rodzinnej wsi Malczowce w rejonie barskim obwodu winnickiego. Jak dziewczynce udało się namówić czołgistów, by zabrali ją w tak niebezpieczną podróż, sama nie rozumiała, nawet gdy stała się dorosła. Halina opowiedziała czołgistom, że na froncie zginęli jej ojciec i dwaj bracia, a niedawno powołano do wojska także najmłodszego brata. Chciała się z nim zobaczyć — nie wiadomo, co będzie dalej… Czy to z litości, czy z podziwu dla odwagi dziewczyny, dowódca czołgu pozwolił jej jechać z nimi na front, ale oczywiście nie na samą linię pierwszą. Gdy dotarli na miejsce przeznaczenia, czołgiści przez sztab frontu dowiedzieli się, gdzie przebywa jej brat Hryhorij. Hryhorij, widząc rodzoną siostrę w takim piekle, nie wiedział, czy się cieszyć, czy złościć: „Co za diablica w tobie siedzi? Matkę zostawiłaś bez opieki, sama wlazłaś pod kule”. „Nie martw się, bracie, wszystko będzie dobrze — jestem zaczarowana. I z tobą wszystko będzie w porządku”. Drugiego dnia Halina szczęśliwie wróciła do domu już nie na czołgu, lecz samochodem. Na pamiątkę tej przygody pozostała jej blizna na biodrze — rozgrzany pancerz przypalił skromne ubranie dziewczyny i zostawił ślad na całe życie. Po wojnie, po kilku latach służby, wrócił brat Hryhorij. Żartował: „Siostra zaczarowała mnie przed wrogą kulą”. Halina była prawdziwym „dzieckiem wojny”, jak dziś się mówi. Po zakończeniu wojny Halina dalej pracowała i uczyła się. Po ukończeniu technikum pracowała jako księgowa w Białogrodzie Dniestrowskim, następnie była towaroznawcą w sieci handlowej Żmerynki. W 1952 roku wstąpiła na Uniwersytet Lwowski na wydział ekonomiczny, zajmowała się lekkoatletyką, sportem wioślarskim i motocyklowym. Jej marzeniem były jednak skoki ze spadochronem. Ukończywszy drugi rok we Lwowie, Halina przeniosła się na ten sam wydział Uniwersytetu Kijowskiego. Zadomowiwszy się, od razu udała się do stołecznego aeroklubu. Silna wolą i zdecydowana od dzieciństwa, Halina Błaszczuk nie cofała się przed żadnymi trudnościami. Pamiętam, gdy wypoczywaliśmy nad wołyńskim jeziorem Dobrym, we dwie rodziny: ja z Haliną i synem,
i nasz przyjaciel Ołeksandr Łuk’janenko z synem. Poszli do lasu zbierać grzyby i zabłądzili. Co robić? „Zaraz się dowiem” — powiedziała Halina. Podbiegła do ogromnego drzewa i wdrapała się na sam wierzchołek. Spojrzeliśmy i zakręciło nam się w głowach. Tymczasem Halja szybko zeszła i powiedziała: „Chodźmy, wiem, jak iść do jeziora”. Takim śmiałkiem była przez całe życie… Ucząc się z powodzeniem, szybko opanowała wszystkie subtelności sportu spadochronowego. Rok 1956 był dla niej triumfalny: została mistrzynią Ukrainy i rekordzistką świata w sporcie spadochronowym. Co charakterystyczne, rekord świata ustanowiła, skacząc nocą z wysokości 1500 metrów na celność lądowania. W 1957 roku, po ukończeniu uniwersytetu, zaczęła pracować jako ekonomistka w zarządzie dochodów państwowych Ministerstwa Finansów, potem pracowała w Radzie ds. Badania Sił Wytwórczych Ukrainy. Wtedy też z powodzeniem obroniła rozprawę na stopień kandydata nauk ekonomicznych. Wkrótce przeszła do pracy w Instytucie Podnoszenia Kwalifikacji Kierowniczych Pracowników i Specjalistów Przemysłu Spożywczego Ukrainy, została docentem. Poświęciła tej pracy 17 lat. Nie zawsze było jej tam dobrze. Tak, za to, że czytała wykłady w języku ukraińskim (słuchacze pochodzili z różnych republik), została zdegradowana na stanowisku. Halina swoim nieżyczliwym tłumaczyła: „Zawsze pytam swoich słuchaczy, jakim językiem mam czytać wykłady, rosyjskim czy ukraińskim, a oni zawsze odpowiadali po ukraińsku, i tyle. Nie trzeba z tego robić polityki”. Pamiętam: kiedy u nas urodził się syn, Halina często żartowała, przedstawiając malca komuś: „A on już ma na swoim koncie kilka skoków ze spadochronem”. Znajomi się dziwili. A Halina wyjaśniała, że mianowicie skoczyła już kilka razy ze spadochronem, nie wiedząc, że jest w ciąży. Zaprzestawszy występów, Gali-
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
