Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 3strona oryginału ↗

O świcie odrodzenia narodowego

Слово Просвіти, №12 за 2017 рік

Wystawę dokumentalną pod takim tytułem w Kijowskim Domu Nauczyciela otworzyło Centralne Państwowe Archiwum Ukraińców Zagranicznych z okazji 100-lecia Rewolucji Ukraińskiej i Ukraińskiej Centralnej Rady. Dokumenty z ponad dziesięciu funduszy opowiadają o złożonych i sprzecznych procesach życia politycznego i społecznego w latach 1917—1918, związanych z stopniowymi zmianami światopoglądowymi Ukraińców co do przyszłości, początkowo jako autonomii w składzie Rosyjskiej Republiki Federacyjnej, a później — niepodległego państwa. Nadija ONYSZCZENKO Według zasady chronologicznej przedstawiono ówczesne wydarzenia historyczne: rewolucję lutową i utworzenie Ukraińskiej Centralnej Rady, uchwalenie Konstytucji Ukrainy w ostatnim dniu istnienia UCR, działalność różnorodnych ukraińskich partii politycznych, podpisanie przez Ukrainę jako suwerenne państwo traktatu pokojowego w Brześciu Litewskim, bitwę pod Krutami, ogłoszenie uniwersałów. Zdaniem przewodniczącego Związku Archiwistów Ukrainy, doktora nauk historycznych, profesora Kijowskiego Narodowego Uniwersytetu imienia Tarasa Szewczenki Mykoły Szczerbaka, na szczególną uwagę zasługują dokumenty ukraińskiej emigracji okresu międzywojennego i powojennego. Obchodzenie rocznic pamiętnych wydarzeń zmusiło Ukraińców na obczyźnie do podjęcia analizy przyczyn porażki. Oddając hołd działaczom Ukraińskiej Centralnej Rady, przedstawiciele diaspory wskazywali także na ich niezdecydowanie w zerwaniu stosunków z Rosją oraz w formowaniu narodowych sił zbrojnych, zdolnych przeciwstawić się zarówno bolszewikom, jak i Armii Ochotniczej. Upamiętnianie dat związanych z działalnością UCR dla rozproszonych po świecie Ukraińców stało się ważnym czynnikiem konsolidującym i możliwością zwrócenia uwagi światowego społeczeństwa demokratycznego na sytuację, w jakiej znalazła się Ukraina pod okupacją bolszewicką. Na to wskazywały doktor nauk historycznych, profesor Kijowskiego Narodowego Uniwersytetu imienia Tarasa Szewczenki Maryna Palijenko, kierownik działu źródłoznawstwa najnowszej historii Ukrainy Instytutu Ukraińskiej Archeografii i Źródłoznawstwa imienia M. S. Hruszewskiego NAN Ukrainy, doktor nauk historycznych Wałentyna Piskun, kierownik działu ukrainistyki zagranicznej Narodowej Biblioteki Ukrainy imienia W. I. Wernadskiego, docent Tetiana Antoniuk. Żywy głos unikalnym dokumentom nadała główny pracownik naukowy Centralnego Państwowego Archiwum Ukraińców Zagranicznych Kateryna Romanowa, która przeprowadziła pierwszą wycieczkę. Pierwszą wycieczkę prowadzi Kateryna Romanowa, odczuwając pewne braki. Do dokładnego studiowania dostępnych dokumentów wezwały obecnych dyrektor CPAUZ Iryna Maha oraz dyrektor Kijowskiego Miejskiego Domu Nauczyciela Rusłana Rudkowska, kierownik Muzeum Rewolucji Ukraińskiej (1917—1921) Ołeksandr Kuczeruk dla naukowców, wykładowców i studentów uczelni wyższych. Podkreśliła ona, że ich placówka, utworzona w 2007 roku, zwracając historyczno-kulturowe dziedzictwo ukraińskiej diaspory do Ojczyzny, ma na celu wypełnienie tych luk informacyjnych, które póki co nie pozwalają naszej pamięci pozbyć się pewnego niedosytu.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn