Strona · s. 4strona oryginału ↗
Ataman Republiki Olewskiej
Слово Просвіти, №13 за 2008 рік
ukraińskiej republiki. Kiedy niemieccy najeźdźcy zażądali od atamana podporządkowania się władzy okupacyjnej, odrzucił on tę propozycję, oficjalnie rozwiązał swoje formacja zbrojną i z nielicznymi żołnierzami przeszedł do działalności konspiracyjnej, rozpoczynając zbrojną walkę przeciwko okupantom. Moskwa nakłaniała atamana do przejścia na stronę czerwonych. Bulba postawił warunek: kierownictwo sowieckie miało oficjalnie uznać niepodległość Ukraińskiej Republiki Ludowej, proklamowanej w 1918 roku. Moskwa odmówiła. Wtedy ataman odrzucił sowiecką propozycję. Po klęsce Trzeciej Rzeszy przeniósł się do Ameryki Północnej, gdzie przeżył resztę życia, aż do 1981 roku. Imię atamana Republiki Olewskiej Tarasa Bulby w czasach sowieckich szkalowano i obdarzano znanymi wówczas ideologicznymi etykietami: „ukraiński burżuazyjny nacjonalista”, „niemiecki pomagier” i tym podobnymi. Działalność kierowanej przez niego siły wojskowej przedstawiano wyłącznie w negatywnym świetle. Przemilczano i zapominano o ludziach i wydarzeniach związanych z Republiką Olewską oraz z jej założycielem Tarasem Bulbą-Borowcem.
Obwodowe Towarzystwo „Proświta” oraz obwodowa organizacja Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy, Żytomierska obwodowa i Ołewska rejonowa władza postanowiły uczcić tę wybitną osobowość. Artysta Jurij Hałczenko z Ołewska wykonał barelief hetmana oraz tablicę pamiątkową z okazji 100-lecia Tarasa Bulby-Borowca, którą umieszczono na budynku, w którym w 1941 roku mieścił się sztab formacji zbrojnej „Poleska Sicz” i kierownictwo Ołewskiej republiki. Wiele dla tego zrobił kierownik ołewskiego muzeum krajoznawczego, wieloletni przewodniczący miejscowego oddziału Ludowego Ruchu Ukrainy Leonid Połosenko. Z okazji święta do Ołewska przybyli przedstawiciele władz obwodowych, Towarzystwa „Proświta”, NSPU, delegacja „Proświty” z Korostenia. Z Rówieńszczyzny przyjechała delegacja rejonu bereźniwskiego na czele z zastępcą przewodniczącego rejonowej administracji państwowej Witalijem Łaštą oraz zastępcą przewodniczącego rejonowej rady Jurijem Madejem, a także deputowany Wierchownej Rady Ukrainy czterech kadencji Wasyl Czerwonyj. Na wiecu z okazji odsłonięcia tablicy pamiątkowej z okazji 100-lecia urodzin Tarasa Borowca mówiono o tym, że trzeba znać swoją historię, szanować ludzi, którzy zaświadczyli odwieczne dążenie naszego narodu do życia w niepodległym państwie. I w tym należy wychodzić z pozycji państwowych. Trzeba uczynić wszystko, aby przezwyciężyć negatywny stosunek do naszych historycznych działaczy, który ukształtował się pod długotrwałym wpływem komunistycznej propagandy totalitarnej sowieckiej władzy. Jednak miejscowi komuniści (z tuzin dziadków i babć) pod kierownictwem Wasyla Babycza zorganizowali pikietowanie akcji. Wykrzykiwali, hałasowali, usiłując na wszelkie sposoby przeszkodzić w przeprowadzeniu wiecu. Po wiecu w miejscowym domu kultury odbyła się konferencja naukowa, na której wystąpiła naukowiec z Bereźnego Alla Kuc, aspirantka, autorka monografii „Ukraiński ruch Oporu Tarasa Bulby-
Boroujcia” Serhij Stelnykowycz, nauczyciele miejscowych szkół A. Szynkar, R. Malinowski, S. Wasylczuk. Postanowili zebrać świadectwa uczestników i świadków działalności Republiki Olewskiej, aby przekazać prawdę o niej i jej działaczach współczesnym. Bo „kto nie zna swojej przeszłości, ten nie jest wart swojej przyszłości; kto nie szanuje wybitnych ludzi swojej historii, sam nie zasługuje na szacunek” (M. Rylski). Na zakończenie młody bard z Bereźnego Wołodymyr Pastuszok zaśpiewał przy gitarze ulubioną ludową pieśń atamana Bulby-Boroujcia „Trzcina była mi kołyską”:
Trzcina była mi kołyską.
W bagnach urodziłem się i wyrosłem,
Kocham swoją chatę poleską
I kocham swój zasmucony las.
Trzcina była mi kołyską,
A zabawką stał się dla mnie karabin.
Opuściłem swoją chatę poleską
I poszedłem do powstańców w las…
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
