Strona · s. 1strona oryginału ↗
TYGODNIK OGÓLNOUKRAIŃSKIEGO TOWARZYSTWA «PROŚWITA» imienia TARASA SZEWCZENKI
Слово Просвіти, №15 за 2004 рік
ZMARTWYCHWSTANIE Dni powszednie wyszyte świątecznym ściegiem, wzorem brokatowym — na płótnie…
…Tata i mama wracają z jutrzni, cisi, rozpromienieni, jeszcze młodzi. Dzień zmartwychwstaje nad rosistymi cieniami, pełen miłości, bezgranicznej szczodrości, a łaska świąteczna, zesłana ręką Bożą z górnych wysokości, płynie, unosi się, otula Serhijiwkę, każdą źdźbło i duszę ludzką…
Pachnie Wielkanoc edemską świecą, paschą świeci na ręczniku.
“Chrystus zmartwychwstał!” — rozbrzmiewa dziś w każdym chrześcijańskim domu, pod sklepiem świątyń, pod kopułą wiosennego nieba. “Chrystus zmartwychwstał!” — odzywa się w świergocie jaskółki, plusku stawowej fali, w rozprzestrzeniającej się od horyzontu do horyzontu łasce Pańskiej. — Chrystus zmartwychwstał! — Prawdziwie zmartwychwstał! Ale… Jak wyobrazić sobie JEGO — nieosłonięta głowa, wiatrami gorącymi owiewana, obute w sandały, wędrówkami utrudzone nogi? Jak sobie wyobrazić nietrwałe ziemskie życie: od “kolebki”, czyli sczerniałego drewna żłobu, ogrzanego oddechem bydła, do świeżo wystruganego, skropionego krwią ofiarnego krzyża — od płótna powijakowego do płótna pogrzebowego? Jak TO wyobrazić sobie? I CO oznaczały dla ówczesnej (i nie tylko ówczesnej) ludzkości JEGO narodziny, śmierć na krzyżu, zmartwychwstanie? Przede wszystkim warto uświadomić sobie, co to było za ludzkość, co to za czas był i jakie zwyczaje panowały. Tak, w tamtym dawnym czasie ludziom zostały już darowane niebiańskie przykazania: nie zabijaj, nie kradnij, nie świadcz fałszywie, szanuj ojca i matkę, nie wzywaj nadaremnie imienia Pana… — ktoż nie zna, czy przynajmniej nie słyszał o tych tablicowych przepisach! Ale ludzie często lekceważyli je, gubili siebie w niepohamowanych pogańskich orgiach, pocieszali ciało swoje, a zarazem niszczyli ducha, okradali, fałszywie świadczyli, zabijali. W tych półdzikich plemionach panowały swoje niemiłosierne prawa: oko za oko, ząb za ząb, krew za krew… I oto pośród całego tego bezprawia, pośród rozpusty, niezgody, nienawiści pojawia się nagle… ON! Przesiąknięty drzewnymi wiórami cieśla. Ogorzały od słonego morskiego wiatru rybak. Prosty i dostępny dla każdego. Pojawia się i łagodnie przemawia do sprawiedliwych i do grzesznych, bogaczy i biedaków, rozbójników i kapłanów, do celników, faryzeuszów, saduceuszów, do Hellenów, Judejczyków, Numidyjczyków — do wszystkich przemawia łaskawym głosem: “PRZYKAZANIE NOWE DAJĘ WAM: MIŁUJCIE SIĘ WZAJEMNIE…” Jak to — miłujcie? Co to za niezwykłe słowa? Co to za dziwne wezwania? Wielu, bardzo wielu, niemożliwe było wtedy pojąć, że w jednym tym przykazaniu — “miłujcie się wzajemnie” — mieszczą się, właściwie mówiąc, wszystkie dziesięć starotestamentowych przykazań. Mieszczą się i zarazem wypełniają nową treścią, nowym sensem — miłości, dobra, przebaczenia. Owszem, jeśli ty MIŁUJESZ bliźniego swego, jak siebie samego, to czyż nie jest zrozumiałe, że ty i nie zabijesz, nie zdradzisz owego bliźniego, nie pożądasz winnicy jego, domu lub bydła jego, nie będziesz świadczył fałszywie przeciwko niemu?! Zaprawdę, ty tylko ostrzeżesz sąsiada, towarzysza, brata przed złym uczynkiem, powiesz mu w oczy prawdę o nim, a następnie — przebaczysz… Jak łatwo, jak prosto rozumieć to! I jak niewiarygodnie trudno ŻYĆ według tego Niebiańskiego prawa! Tym bardziej, kiedy i państwo do niedawna odrzucało i do dziś odrzuca to prawo. Wiadomo: ziemia, którą przemierzał i na której nauczał Chrystus, należała do posiadłości Rzymu, imperium pogańskiego, politeistycznego. Dla człowieka epoki antycznej wyrzeczenie się zastępu swoich bogów oznaczało wyparcie się własnej rodziny, swojego narodu, swojej Ojczyzny. Dopóki chrześcijaństwo rozprzestrzeniało się głównie wśród Żydów, ono, choć częściowo negowane, wciąż pozostawało dostępnym dla judejskiej świadomości (poprzez Biblię, jedynego Boga, rozumienie grzechu). Lecz niezmiernie trudniej było przyjąć chrześcijaństwo człowiekowi, który wyrósł i wychował się w żywiole hellenizmu. Więc nic dziwnego nie widzimy w tym, na przykład, że ateńscy filozofowie, zebrawszy się, by posłuchać apostoła Pawła, przerwali jego chrześcijańskie kazanie, gdy tylko mowa w nim była o zmartwychwstaniu umarłych. Aby wysłuchać, pojąć i przyjąć nowe idee, konieczne było odrodzenie świadomości, myślenia, uczuć. I mimo wszystko ludzie nawracali się na chrześcijaństwo. Zbierali się potajemnie w katakumbach, jaskiniach, piwnicach, na leśnych polanach. Modlili się tam. Komunikowali się. Chowali według swojego obrzędu zmarłych. Wbrew władzy zbierali skarb niebiański, duchowy. Żadna religia nie zaznała tyle prześladowań, mąk, ofiar, ile zaznała ich wiara chrześcijańska, przyniesiona na ziemię przez Mesjasza, aby odrodzić człowieka. Chrystus — ofiara w imię zbawienia rodzaju ludzkiego. Chrystus dał człowiekowi wewnętrzny, duchowy kręgosłup — wiarę w zmartwychwstanie. Ludzka dusza, właściwie mówiąc, otrzymała pewność w swojej nieśmiertelności. Chrystus dał ludzkości HISTORIĘ. Dotąd były tylko jej fragmenty, skrawki, rozrzucone w mitach, żywotach, mnóstwie kalendarzy, mieszaninie rachub czasu. Od JEGO narodzin zaczął się odliczanie historii nowej, skierowanej w przyszłość, i odliczanie historii dawnej, rozciągniętej w dal przeszłości. Dwa promienie z jednego źródła światła. W ten sposób ludzki byt, historia ludzkości zyskały i ład, i sens, i cel. Może pojawić się niby logiczne pytanie: i coż, czyż po Chrystusie potomkowie Adama i Ewy stali się wzorcowymi? Czyż nie zabija brat brata, nie idzie naród na naród, nie… nie… nie… Nie stali się. Zabija. Idzie. Jednak my nie wiemy, jaka byłaby ludzkość bez NIEGO. Bez Chrystusa. I czy byłaby w ogóle… Obecnie świętujemy JEGO zmartwychwstanie. Wspominamy, jak JEGO prześladowali, męczyli,
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
