Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 3strona oryginału ↗

UTRWALONY W „OGRODZIE UKRAINY"

Слово Просвіти, №16 за 2007 рік

Serhij HERUK 5 kwietnia, w 125. rocznicę urodzin Wiaczesława Lipynskiego, w „Ogrodzie Ukrainy” Międzyregionalnej Akademii Zarządzania Personelem odsłonięto pomnik wielkiego ukraińskiego podwижnika. Wiaczesław Lipynski — wybitny ukraiński działacz społeczny i polityczny, historyk, publicysta, teoretyk rodzimego konserwatyzmu, autor oryginalnych koncepcji socjologicznych. W tej uroczystości wzięli udział wykładowcy, studenci, pracownicy Akademii oraz goście. Pomnik odsłonili przewodniczący Rady Nadzorczej MAUP, zasłużony pracownik oświaty Ukrainy, profesor Heorhij Szczokin oraz dyrektor Instytutu Kulturologicznych i Etnopolitycznych Badań MAUP, profesor Wasyl Jaremenko. O niezmiennym znaczeniu Wiaczesława Lipynskiego dla ukraińskiego budowania państwowości mówili w swoich wystąpieniach rektor Akademii Mykoła Hołowatyj, profesor Jurij Szyłow, poeta Anatolij Łohwynenko… Heorhij Szczokin w szczególności podkreślił: „Dziś mija dokładnie 125 lat od dnia urodzin tego wybitnego działacza politycznego i społecznego, ideologa, naukowca, który miał polskie pochodzenie i wyraźny ukraiński patriotyzm. Cała jego niełatwa droga życiowa świadczy o oddaniu ukraińskiej idei narodowej, szczerej i nieprzekupnej miłości do Ukrainy oraz dążeniu do wcielenia w życie najlepszego modelu budowy państwa dla samodzielnej i niepodległej Ukraińskiej Republiki. Jego prace na zawsze pozostaną w ukraińskim skarbcu i z pewnością zostaną wykorzystane w imię Boga i Ojczyzny”. Tworzenie ukraińskiej państwowości narodowej było treścią życia i najwyższą wartością polityczną dla Wiaczesława Lipynskiego. Żył w czasach, gdy idea państwowości narodowej znajdowała się na peryferiach zainteresowań politycznych ukraińskiej inteligencji. Jego idee i przekonania polityczne wykraczały poza granice ówczesnej świadomości społecznej, i w wyobrażeniu współczesnych jawił się jako romantyk-utopista, polityk-wyrzutek, który broni monarchii, obstaje przy ideach tradycjonalizmu (konserwatyzmu) i hierarchicznej struktury społeczeństwa. W. Lipynski stworzył własną koncepcję polityczną ukraińskiej państwowości opartą na wysokiej kulturze etnicznej wspólnoty chlebodawców-rolników i, ku wielkiemu żalowi, nie zdążył wcielić jej w życie. Z okazji tej uroczystości MAUP wydała unikatowe wydanie — „Ukraińska idea państwowa. Antologia politycznego tradycjonalizmu” (opracowanie i przedmowa O. Szokala i J. Orosa, artykuły biograficzne O. Szokala). W tym zbiorze zamieszczono duchowo-intelektualny dorobek 26 twórców ukraińskiej idei państwowej, od „Księgi Wielesa” po czasy współczesne. Prace W. Lipynskiego zajmują tu centralne, jednoczące miejsce, podobnie jak jego „teoria klasokracji”, która przewiduje współpracę wszystkich warstw społecznych narodu ukraińskiego na podstawie silnej klasy średniej („warstwy chlebodawców-rolników”) w imię stworzenia własnego państwa. Antologię przenika przewodnia idea: twórczy duch wielkich pracowników budzi życiową wolę jednostek oraz wolę polityczną i siłę ukraińskiego społeczeństwa do tworzenia własnego państwa na strategicznych podstawach ideologii narodowej, a w procesie tworzenia państwa narodowego naród tworzy samego siebie. gdy sami jej nie zbudujemy i nikt z nas nie stworzy narodu, gdy sami nie zechcemy stać się narodem”. Łypyński twierdził, że naród można skonsolidować na podstawie „patriotyzmu terytorialnego”, uważając, że każdy obywatel, niezależnie od narodowości, wyznania i przekonań politycznych, powinien być patriotą swojego kraju, dobrze znać i szanować jego historię, kulturę, przestrzegać miejscowych obyczajów. Od 1926 roku Wiaczesław Łypyński przeprowadza się do Ukraińskiego Instytutu Naukowego, założonego przez Pawła Skoropadskiego przy Uniwersytecie Berlińskim, gdzie kierował katedrą ukraińskiej państwowości. W 1930 roku, pokłóciwszy się ze Skoropadskim, założył kolejną organizację — „Braterstwo Ukraińskich Klasokratów-Monarchistów”. Łypyński długo chorował na gruźlicę, a 14 czerwca 1931 roku jego życie się zakończyło. Zgodnie z testamentem jego szczątki przewieziono z Austrii na Wołyń, do wsi Zaturce, gdzie je pochowano.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn