Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

WIELKI PRACOWNIK SŁOWA

Слово Просвіти, №16 за 2007 рік

Wśród tych godnych szacunku ludzi, którzy pracują na niwie ukraińskiej literatury i kultury, wyróżnia się poeta, literaturoznawca, pedagog, działacz państwowy i społeczny, nasz rodak, profesor Drohobyckiego Uniwersytetu Pedagogicznego im. I. Franki, członek Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy, Honorowy Przewodniczący drohobyckiej «Proświty», pierwszy zastępca przewodniczącego drohobyckiego oddziału i członek Prezydium Lwowskiej Obwodowej Organizacji Towarzystwa Związków z Ukraińcami poza granicami Ukrainy, autor, redaktor i wydawca wielu książek Myhajło SZALATA. im. I. Franki. Przeniósłszy się do Drohobycza, Myhajło Szalata pozostał w tym mieście Franki do dziś. W 1964 roku ukazał się pierwszy zbiór poezji „Zoriane pierediżniw’ja”. Po ukończeniu instytutu Myhajło Szalata pracował jako korespondent gazety obwodowej. Jesienią 1964 roku przeszedł do pracy na katedrze literatury ukraińskiej instytutu pedagogicznego. Tam aktywnie zajął się badaniem twórczej indywidualności Markijana Szaszkewycza — w 1969 roku w Kijowie, w wydawnictwie Akademii Nauk Ukrainy „Naukowa Dumka”, ukazała się jego monografia „Markijan Szaszkewycz. Życie, twórczość i działalność społeczno-kulturalna”. W następnym roku M. Szalata obronił pracę doktorską na ten temat. Przez całą dekadę Myhajło Szalata kierował Drohobyckim Literackim Zrzeszeniem im. Iwana Franki, a później w murach instytutu założył studio literackie „Pierszocwit”. Z tym studiem związana jest twórczość znanych pisarzy — Hennadija Moroza, Myhajła Lewyckiego, Nadiji Kowalik, Ljubow Proć. M. Szalata stale zajmuje się działalnością naukową. Ukazały się monograficzne prace „Jurij Fedjkowycz” (Kijów, 1984), „Jurij Drohobycz i jego epoka” (Lwów, 2000). Należą do niego badania o M. Szaszkewyczu, J. Hołowackim, I. Wahylewyczu, M. Ustyjanowyczu, J. Fedjkowyczu, I. Frankowi, N. Kobrynskiej, przedmowy do opracowanych przez niego zbiorów utworów klasyki ukraińskiej, setki publikacji w zbiorach i periodykach. Opracował i wydał z własnymi przedmowami i komentarzami „Pieśni ludowe w zapisach Markijana Szaszkewycza”, „Pieśni ludowe w zapisach Iwana Wahylewycza”, ponownie wydał sławetny almanach „Rusałka Dnistrowaja”. W 1991 roku M. Szalata otrzymał tytuł profesora Drohobyckiego Instytutu Pedagogicznego im. I. Franki. Przez blisko 30 lat kierował katedrą literatury ukraińskiej. Lata 90. ubiegłego stulecia oświetliły nowy wymiar twórczego życia profesora. Aktywnie włącza się w działalność drohobyckiej „Proświty”, kieruje Komitetem ds. przemianowania ulic i placów miasta, wydaje książki, kieruje organizacyjnym Komitetem budowy w mieście pomnika Tarasa Szewczenki. Uroczyste odsłonięcie pomnika (z udziałem wielu ukraińskich delegacji z zagranicy — od Polski i Niemiec po Kanadę, USA i Argentynę) odbyło się 21 września 1991 roku, w dniu Narodzenia Najświętszej Maryi Panny. Z przemówieniem podczas uroczystości wystąpił profesor M. Szalata. Od tego czasu postanowiono obchodzić ten dzień corocznie jako Dzień Miasta Drohobycza. Plac Rewolucji Październikowej przemianowano na plac Tarasa Szewczenki, a ulicę 1 Maja — na ulicę T. Szewczenki. M. Szalata wydał esej o Drohobyczu „Miasto u podnóża Karpat” (1991), zbiór poetycki „Z upływu lat” (1992), do którego weszły wiersze przepojone gorącą miłością do wszystkiego, co rodzime, do języka ukraińskiego, do wybitnych ludzi Ukrainy. Profesor M. Szalata jest autorem wielu oryginalnych książek. Na przykład „Kopa”, poświęcona jego własnemu sześćdziesięcioleciu. Zgodnie z tytułem zawiera ona 60 wierszy, wśród których znajdują się przekłady polskojęzycznych „poematów prozą” Iwana Wahylewycza pod tytułem „Dumy”, a także ciekawe oryginalne poetyckie dedykacje dla wybitnych Ukraińców. Uwagę naukowców przyciągnął czwarty tom zbioru „Drohobyczczyzna — ziemia Iwana Franki”, wydany pod egidą Naukowego Towarzystwa

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn