Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

Grzech dzisiaj milczeć! (Z dziennika bólu)

Слово Просвіти, №16 за 2012 рік

Proponuję dla gazety fragmenty dziennika, który prowadzę od 1972 roku. W czasach pomarańczowych udało się wydać dwie książki dziennika w Czerkasach. Piszę i trzecią książkę. Mam już ponad 500 stron maszynopisu, ale perspektywy wydania ich nie widzę. Nowa władza nie finansuje wydawania naszych książek. Chciałbym wydrukować się w Państwa gazecie, którą prenumeruję, czytam i czytając, ożywam duszą. Ze szczerością Wasyl ZACHARCZENKO, laureat Narodowej Nagrody im. T. Szewczenki. Gandyzm na ukraińską modłę? Dialog — A ty wciąż wołasz i wołasz: „Nas uratuje nasza całkowita ukraińskojęzyczność!” Wciąż naciskasz na ten nasz nieszczęsny naród, zaszczuty, pokrzywdzony, obdarty przez oligarchów (wczorajszych komsomolskich bossów, wypłodki zbrodniczej KPZR), doprowadzony do wymierania. Lepiej byś żądło swojego pióra skierował przeciwko władczemu olimpowi, który nienawidzi wszystkiego, co ukraińskie, naszego języka, samej Ukrainy i siedmiomilowymi krokami prowadzi ją pod zastaw Rosji. Bo póki my będziemy się ukrainizować, oni zniszczą Ukrainę. — A czyż ja ich nie przeklinałem, tych władców, którzy jak nienasycone szczury, roili się i pod pierwszym, drugim, trzecim prezydentem, a jeszcze mocniej mnożą się pod ochroną czwartego. I co? Czy choć kogoś z nich choćby katar złapał od moich lamentacji? A prosty, bezbronny naród przysłuchuje się. Już choćby dlatego, że nikt z władzy go do tego nie wzywa. Przysłucha się i pomyśli, i obudzi się w nim własna, ukraińska dusza. Ja wierzę w to. — No, przysłucha się, powiedzmy, wujek Stepan, wujek Mykoła, otrzeźwiejąc po samogonie. Może i odda swoje dziecko do ukraińskiej szkoły. No, jeszcze tam dziesięć-dwadzieścia na rejon. I co, to uratuje język, Ukrainę? — A od nich zaświecą się inni. I pójdzie, pójdzie między ludźmi to. Podchwycą nauczyciele, szkoły. — Ależ je, te twoje ukraińskie szkoły, zamykają tabacznicy, ministerstwo oświaty w całej Ukrainie. — Bo jeszcze mało nas, ukraińskojęzycznych. Bo miliony i miliony Ukraińców w Ukrainie to rosyjskojęzyczni. Aż 37%! Ja zaś wzywam do powszechnej ukraińskojęzyczności Ukraińców. Jak tylko to się stanie, jak przemówimy wszyscy po ukraińsku, to i zwyciężymy. W nas pojawi się nieprzeparta, odporna, duchowa siła, która zmiecie ze swojej narodowej, państwowej ukraińskiej drogi, jak śmieci, piątą kolumnę Moskwy. — Jakiś gandyzm na ukraińską modłę. Oni nas duszą, a my tolerancyjnie będziemy się ukrainizować? — Innego wyjścia nie ma. Póki nie poczujemy się ukraińską nacją, zlutowaną ojczystym językiem, kulturą, historyczną pamięcią, dotąd wróg będzie nas niszczył pojedynczo. — Toż to ile czasu trzeba zmarnować, żeby wszystko etnicznie ukraińskie przemówiło swoim językiem! Kiedyż ona nadejdzie — nasza wygrana? Jak rak zagwiżdże?.. — A ona już nadchodzi. My już z tobą się zastanowiliśmy, zawołaliśmy innych. Już poszło, poszło między ludźmi… Teraz najważniejsze — utwierdzić ich w tym, że tylko przez masową, milionową, powszechną ukraińskojęzyczność, a z nią przez przebudzenie narodowej świadomości przyjdzie ukraińskie zwycięstwo. — Czyż wszyscy w to uwierzą?.. — Uwierzą. Oni przecież są normalnymi ludźmi i wiedzą, że z niczego nie ma niczego. Trzeba, żeby było coś, na czym my wszyscy możemy się oprzeć. — Na język? — Ale nie po prostu na język ukraiński, a na powszechną naszą ukraińskojęzyczność w Ukrainie. Powszechną i całkowitą. Ja jeszcze nie przekonałem cię? — Ja spróbuję. Oto teraz zajdę do supermarketu i zagadam do pierwszej lepszej kasjerki po ukraińsku. A czy usłyszy ona mnie? — Usłyszy, kiedy będziesz mówił do niej normalnie, bez wysiłku i oglądania się, a tak, jak teraz ze mną rozmawiasz. Pod Bożą ręką U nich — wściekła, szatańska nienawiść najeźdźców, u nas — nieprzeparte pragnienie życia u siebie, w Ukrainie, swoim pokojowym narodowym życiem. Szatan jeszcze nigdy na długo nie zwyciężał. Zwycięża to, co Jasne, Boże. Na tym trzyma się, stoi świat, blisko dwieście państw. Wśród nich wytrwa i nasze. Na naszych oczach skonało kilka imperiów. Dogasa ostatnie, założone na bogobójczym czynie. Nam zaś stać wiecznie pod Bożą ręką. Poczujmy to! Nam przekazano ukraińskojęzyczną ziemię Przysłuchajmy się językowi ukraińskiej ziemi, którą przekazali nam w spadku nasi przodkowie. Ona przecież jest ukraińska! Wsłuchajcie się, jak wymawia nasza ziemia, każda piędź naszego terytorium ukraińskie nazwy traw, drzew, rzek, gruntów, wsi, miast, dolin, gór, połonin. Chrońmy ten język, uczmy się ojczystego języka od ojczystej ziemi. Nie dajmy splugawić naszej toponimiki, onomastyki — języka ojczystej ziemi językiem przybłędów, obcych. Przywróćmy swoją pasjonarność! No i czego wielu ukraińskich („fotelowych”, jak nazwał ich Dmytro Doncow) polityków, a i uczonych krzywi się, gdy wspomnisz tegoż Doncowa. Od razu, wciągnąwszy głowę w zmarznięte ramiona, pouczająco mówi ci w odpowiedzi taki „fotelowy”: — Doncow? Integralny nacjonalizm. To nam nie pasuje. I przesiedzi w swoim fotelu 20 lat Niepodległości, a tymczasem wróg wyrywa mu z leniwych, bezwolnych rąk władzę, a z nią — ojczysty język i po trochu Niepodległość. A trzeba jednak przysłuchać się temu, co o nas, takich niezdarnych „bojownikach”, mówi Dm. Doncow, i stanąć prawdziwie do wyzwoleńczego czynu, do budowy swojego, ukraińskiego Państwa oraz do wychowania w szkołach i uczelniach wyższych wolicjonalnych patriotów Ukrainy: „Długie stulecia zniszczyły w nas nie jeden zdrowy instynkt. Zrobiły z dawnych stepowych piratów — klatkowych świergotków, którzy ryczą i jęczą i łkają nad swoim losem nieszczęsnym… Długie wieki zrobiły z dawnej drapieżnej Wareżczyzny — roślinożerców, którzy zapomnieli nawet o instynkcie elementarnej samoobrony, ze stepowych tarpanów — konie cyrkowe, ujeżdżane przez błaznów”. […], wilgotne ręczniki, gabarytowe książki, pełne butelki z wodą, prąd elektryczny, gumowe pałki, akumulatory, polietylenowe worki… Gdzie to?.. W katowniach gestapo? W jeżowsko-berijowskich katowniach? To w ukraińskich komisariatach milicji. Czy po to budujemy Ukraińskie Państwo? Czy to jest zapisane w Konstytucji Ukrainy — prawo torturować zatrzymanego? Jak z tym godzi się Sąd Konstytucyjny? Sądy wszystkich szczebli? Dlaczego ogłuchli nasi wszyscy po kolei czterej prezydenci Ukrainy, że nie słyszą jęku torturowanych obywateli w kierowanym przez tych „gwarantów” kraju? A wam, fałszywi demokraci-posłowie? Też przytkało? Wam nie śnią się nocami koszmary? Wy przecież wiecie o tych torturach. A członkom rządu? To wy nazywacie się ukraińską władzą? Milczycie, nic nie robicie, żeby skończyć z tym bezprawiem, z tym średniowieczem. A milczycie, więc jesteście wspólnikami katów. A my mówimy o humanizmie, o dobroci, o współczuciu, współodczuwaniu, tolerancji. A obok nas, za drzwiami pierwszej lepszej komisariatu milicji działa system znęcania się nad człowiekiem, nad wszystkim ludzkim w człowieku, system najstraszniejszych tortur, aż do pozbawienia życia. Hańba! Taka sama hańba, jak „diedowszczyna” w wojsku. Ja jeszcze rozumiem — komuniści tam, socjaliści, „regionalni”, — ci obcy, „brud Moskwy”, od nich innego i nie można oczekiwać. Ale dlaczego przez pięć lat nic nie zrobiła pomarańczowa władza, żeby oczyścić od tortur, przyniesionych z ZSRR, milicję i wojsko? Jak można było mówić dzień i noc o swojej miłości do narodu i, mając w swoich rękach daną ci przez ten naród władzę, nie ochronić narodu od tradycyjnych sowieckich zwierzęcych tortur? Jak trzeba nie kochać swój naród, żeby być takimi obojętnymi na jego los! Pokładajmy nadzieję w sobie. Sprawę ukraińską powinni załatwiać przede wszystkim etniczni Ukraińcy. Sam Bóg im to nakazał czynić. W nich Ukraina pokłada największą nadzieję. A co tam największą — jedyną! Znamy rzadkie przypadki, kiedy płomiennymi bojownikami o Ukrainę byli ludzie innych narodowości. Z czasem tych obcokrajowców będzie coraz więcej wśród patriotów Ukrainy. Ale pod warunkiem, że Państwo Ukraińskie będzie stawać na nogi i krzepnąć. Póki co jednak pokładanie nadziei w tym, że obcokrajowcy postawią nas na nogi, zbudują Ukrainę, naszą państwową Niepodległość — jest równoznaczne z przegraniem bitwy, z kapitulacją. A tym obcokrajowcom, którzy wraz z narodem ukraińskim, z jego warstwą intelektualną budują ukraińskie państwo narodowe, nasze szczere, serdeczne podziękowanie i niski braterski pokłon. Patrzę na nich jak na świętych. Ale powtarzam, pokładajmy nadzieję w sobie. I niech wstyd nas zjada za naszą bierność, obojętność wobec walki o Ukrainę wolną, państwową, zamożną. Bo jesteśmy w domu! Idzie młoda mama z małą córeczką. Rozmawiają głośno, na całą naszą ulicę. Po ukraińsku. Bo na Ukrainie, w domu. I głośno, i po ukraińsku. Niech ich Bóg strzeże! O przywódcach narodowych. Choć to gorzkie, ale wciąż nie mamy przywódców. Wszystko, co brało się i bierze za budowę państwa, jest zgniłe, przeważnie postsowieckie, a do tego po prostu zdradzieckie, nierzadko wręcz superjudaszowskie. I chyba wszyscy są szaleńczo chciwi na zysk. Jeszcze żaden, kogo fala nowej ukraińskiej rewolucji wyniosła na górę, nie oparł się możliwości wzbogacenia się, dorobienia się pałacu, zagranicznych samochodów, a nawet kilku dacz-posiadłości, wypoczynku na Wyspach Kanaryjskich. Takie samo stało przed nami nasze, co dalej nie można, przysięgało na Majdanach, ocierało łzy, mówiąc o miłości do Ukrainy, a wylazło na górę, chwyciło za państwowy ster i pomyliło państwową kieszeń ze swoimi głębokimi jak groby… A mimo to wierzę, przyjdą uczciwi, prawdziwi, porządni, inteligentni, duchowo czyści przywódcy, którzy nie ukradną ani jednej państwowej, narodowej kopiejki. Ci zbudują Państwo Ukraińskie, które obroni Ukrainę na wieki. Nie! Jednak „Ja i Ukraina”! Czyż nie codziennie rozkładasz gazetę, a tam jakby meldunki z frontów: w takim a takim obozie zatruło się żywnością 20 dzieci, tam — 30, jeszcze w innym miejscu — 16… I tak po całej Ukrainie. Cóż to się dzieje u nas w 21. roku Niepodległości? Jakże trzeba nie kochać samych siebie, nienawidzić tę nieszczęsną Ukrainę, żeby tak niedbale, po barbarzyńsku traktować jej przyszłość! I rodzice, i dzieci boją się już tych obozów jak ognia. Nieświeże produkty, żywność przygotowana w warunkach anty-sanitarnych. Przecież musi być ścisła kontrola, surowa odpowiedzialność. A i głosu opinii publicznej w ogóle nie słychać. W czasach sowieckich takiego niedbalstwa, takiej zbrodniczej nieodpowiedzialności państwa wobec dzieci nie było. Tak, to prawda, sowieckie imperium truło dusze małych Ukraińców totalną rusyfikacją, zaczynając od przedszkoli, w szkołach, masowo, niemal w stu procentach przeniesionych we wszystkich miastach Ukrainy na rosyjski język nauczania. I w placówkach pozaszkolnych, w różnych tam kółkach, studiach, szkołach muzycznych wszędzie panował język rosyjski. Teraz zaś trujemy dzieci i fizycznie, i umysłowo, duchowo. Już nie jest tajemnicą, że 50% uczniów marzy w przyszłości o opuszczeniu Ukrainy, wyjeździe za granicę do pracy i na stałe. I zdolniejsi, wykształceni w ukraińskich terytorialnie (nie duchowo!) szkołach, uczelniach, ale odarci z ducha, zobojętniali na Ukrainę, faktycznie moralnie okaleczeni przez szkołę, z lekką duszą (pustą duszą) wyjadą za granicę. Wejdźcie do jakiejkolwiek miejskiej szkoły w Czerkasach, Humaniu, Smole (to kraj Szewczenki, jak dumnie jeszcze mówimy), a na przerwie na korytarzach nie usłyszycie języka ukraińskiego! Zarówno uczniowie, jak i nauczyciele z uczniami, i między sobą komunikują się do dziś, w 21. roku Niepodległości, językiem sąsiedniego państwa. A wielu z nich w rodzinach, w domu — jest ukraińskojęzycznych. Jaka hańba dla naszych szkół! Co wy robicie!.. A my dziwimy się, dlaczego tak bezduszne wobec dzieci są te kuchnie, że tak je podtruwają na letnich obozach. A dlatego, że same szkoły, sama edukacja w ministerialnych planach nauczania kierowane są w bezduszność wobec Ukrainy, wobec jej historii, kultury i języka, języka, języka… Wciąż pamiętam jeden z uroczystych poranków z czasów prezydentury Juszczenki, którym w Czerkaskim Uniwersytecie Narodowym imienia Bohdana Chmielnickiego rozpoczynał się nowy rok akademicki. Na przestronnym dziedzińcu uniwersyteckim obok popiersia B. Chmielnickiego ustawiły się tysiące studentów. Uroczyście brzmi Hymn Ukrainy. I oto z tych tysięcy młodzieńców i dziewcząt tylko jeden student pierwszego roku przyłożył prawą rękę do serca, choć Prezydent Ukrainy już od kilku lat kładł rękę na sercu w takich uroczystych momentach. I ten rytuał wtedy coraz bardziej wchodził w nasze życie. Dlaczego więc tak obojętne na ten element patriotycznego publicznego wyrazu pozostały tysiące młodych Ukraińców, dlaczego nie nauczono ich tego szacunku do państwowych świętości w szkołach? Jestem pewien, że nawet tego jedynego studenta pierwszego roku nie szkoła nauczyła przykładać rękę do serca, kiedy brzmi Hymn Państwowy. Mnie, ukraińskiemu pisarzowi, który przeżył na tym świecie 76 lat, całe życie poświęcił ojczystemu językowi ukraińskiemu i literaturze, nic innego nie pozostaje, jak tylko zwrócić się do nauczycieli Ukrainy: widzicie, kto kieruje Ministerstwem Oświaty i kto je kryje, w jakim kierunku zmierzają działania tej struktury państwowej, w jaką moralną, bezduszną przepaść te działania mogą zaprowadzić nasze dzieci. Nie zapominajcie ani na chwilę, że jesteście Nauczycielem, Wychowawcą. I niezależnie od tego, czy jesteście nauczycielem języka ukraińskiego, czy fizyki, matematyki, chemii, biologii, historii, bądźcie przede wszystkim duchowo Ukraińskim Nauczycielem, ukraińskojęzycznym z uczniami na każdym kroku, w każdej minucie. Pamiętajcie, że musicie, jesteście zobowiązani wychować nie tylko fizyków, matematyków, biologów, chemików, historyków, ale świadomych z nich Ukraińców, płomiennych patriotów Ukrainy. Razem twórzcie w szkole zbiorowy przedmiot „Ja i Ukraina”. A Ministerstwo Oświaty nie wiecznie będzie w rękach zagorzałego antyukraińca. Przyjdą i tam płomienni patrioci — wasi dzisiejsi wychowankowie. Nie milczmy! Grzechem jest dzisiaj milczeć. Strasznie, przerażająco, bezbożnie jest dzisiaj milczeć, kiedy z Ukrainy naszej znowu otwarcie, bezkarnie się drwią, szydzą z naszego języka ukraińskiego, z naszej historii, szkalują naszych bohaterów narodowych. Wszystko, co prawdziwie ukraińskie, rdzennie narodowe, zgodnie z sowiecką tradycją obrzucają wyzwiskami, obszczekują najczarniejszymi słowami. Trwa nieukrywana okupacja Ukrainy. Nie milczmy! Nie milczmy, bo zabiją! Nas, nasze dzieci, naszą historię, naszą duszę — ojczysty język. Nie milczmy!

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn