Strona · s. 10strona oryginału ↗
ŻYCIE SŁAWNYCH
Слово Просвіти, №17 за 2008 рік
Wołodymyr MELNYCZENKO, dyrektor generalny Centrum Kultury Ukrainy w Moskwie, doktor nauk historycznych. Zakończenie. Początek w nr 6, 7, 9, 10, 14 z 2008 r. TARAS SZEWCZENKO: „SPOTKAŁEM SIĘ I POZNAŁEM ICH…” Ważnym rezultatem pobytu poety w Moskwie stała się znajomość z wieloma moskiewskimi intelektualistami, do której doszło dzięki Michaiłowi Szczepkinowi. W tym kontekście ważne były dwa spotkania — obiady 24 i 25 marca. O 24 marca Szewczenko zanotował w dzienniku: „Udaliśmy się do księgarni N. M. Szczepkina i komp., gdzie zostaliśmy na obiedzie. Obiad był proszony. Nikołaj Michajłowicz świętował parapetówkę swojego sklepu i z tej okazji wydał ucztę dla moskiewskiej śmietanki naukowo-literackiej. I cóż to za czarująca śmietanka! Młoda, żywa, porywająca, wolna! Tutaj spotkałem Babsta, Cziczerina, Kietczera, Mina, Kroneberga-syna, Afanasjewa, Stankiewicza, Korsza, Kruzego i wielu innych. Spotkałem się i poznałem z nimi, jak z dawno znanymi bliskimi ludźmi. I za całą tę pełną radość jestem wdzięczny mojemu sławnemu przyjacielowi M. S. Szczepkinowi”. Szczera radość Szewczenki ze spotkania z młodymi i błyskotliwymi intelektualistami-okcydentalistami była tak pełna, że nawet teraz energetycznie udziela się zainteresowanemu czytelnikowi dziennika poety. Szewczenkę można zrozumieć. Latem 1856 roku pisał do Semena Hułaka-Artemowskiego z Twierdzy Nowopietrowskiej: „…Gdybyś zobaczył, między jakimi ludźmi obracam się te dziesięć lat. Nie daj Boże, żeby ci się kiedykolwiek przyśniły takie nieludzie, a ja u nich „w garści siedzę” — miażdżą, bez żadnego miłosierdzia miażdżą, a ja muszę jeszcze się kłaniać, bo inaczej weźmie naraz i zmiażdży, jak tę wesz między paznokciami”. Wyrwawszy się z zesłania, poeta łapczywie chłonął powietrze wycierpianej wolności i szczególnie cenił znajomości oraz spotkania z nowymi, wolnymi, utalentowanymi ludźmi. Z dziewięciu znanych osób, które wymienił Szewczenko, sześcioro było młodszych od niego o 4 do 14 lat, a troje urodziło się o 4—5 lat wcześniej od poety; nawet najstarszemu — Nikołajowi Kietczerowi — nie wybiła jeszcze pięćdziesiątka. Byli pełni siły, energii, zapału; myśleli i mówili swobodnie, głęboko, krytycznie i ciekawie; tryskali twórczymi pomysłami i planami na przyszłość; odnosili się do Szewczenki z serdeczną życzliwością. Uderza lista profesji i zainteresowań, sfer twórczych i zajęć, w których ci ludzie byli prawdziwymi fachowcami i osiągnęli znaczne wyżyny: poezja i proza, dziennikarstwo i publicystyka, przekłady i prawoznawstwo, medycyna, ekonomia, historia, filozofia, folklorystyka, zoologia. Błyskotliwy szereg energicznych działaczy, którzy współczuli wzrostowi ruchu demokratycznego w Rosji i szczerze pragnęli przysłużyć się mu swoją pracą. Taki energetyczny skupisko intelektualnych sił i możliwości Szewczenko przyjął z radością i zachwytem, delektował się komunikacją. Szewczenko szczerze nazwał ich młodymi, żywymi, wolnymi, namiętnymi. Po spotkaniu z okcydentalistami nurtu liberalnego następnego dnia — 25 marca — Taras Hryhorowycz trafił do środowiska słowianofilów, a w dzienniku zaznaczył: „Wielce szanowny M. A. Maksymowycz wydał dla mnie obiad”.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
