Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

W Słowiańsku odsłonięto dwie tablice pamiątkowe

Слово Просвіти, №19 за 2021 рік

Wałerij ROMAŃKO, przewodniczący Donieckiej Organizacji Obwodowej Narodowego Związku Krajoznawców Ukrainy, członek zarządu Słowiańskiej Organizacji Miejskiej Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” Pod koniec kwietnia miało miejsce ważne wydarzenie w życiu społeczności miasta Słowiańska: ustanawiając tablice pamiątkowe, daliśmy świadectwo ważnym kartom naszej historii, które są związane z rozwojem Ukraińskiej Rewolucji 1917–1921 lat. Wiele wydarzeń i nazwisk związanych z tymi latami zostało ustalonych przez historyków i krajoznawców. W tych latach aktywnie rozpoczął się ruch na rzecz niepodległości Ukrainy, wzmocnienia ukraińskiej armii, własnych symboli państwowych, utrwalenia języka ukraińskiego w różnych sferach działalności itp. Aktywny udział w tych wydarzeniach odegrała „Proświta” jako społeczna organizacja masowa. Nie wszystko wtedy udało się zrobić. Z czasem przez władzę radziecką, partię bolszewików, ten ruch na rzecz niepodległości Ukrainy został zatrzymany. Jednak impuls został dany znaczny, historycznie ważny. Wydarzenia ukraińskiej rewolucji 1917–1921 lat nie ominęły także Kraju Donieckiego. Przy Donieckiej Obwodowej Administracji Państwowej została utworzona specjalna komisja, podjęto odpowiednie środki w celu uczczenia 100-lecia Ukraińskiej Rewolucji. W ramach realizacji Dekretu Prezydenta Ukrainy z dnia 22.01.2016 r. nr 17 „O środkach związanych z uczczeniem 100-lecia wydarzeń Ukraińskiej Rewolucji 1917–1921 lat” w miastach i wsiach Doniecczyzny przeprowadzono wiele działań: konferencje, okrągłe stoły, odrębne publikacje, odsłonięcia tablic pamiątkowych poświęconych wydarzeniom tamtych lat oraz wybitnym działaczom okresu ukraińskiej rewolucji. Media relacjonowały takie wydarzenia, które odbywały się w Bachmucie, Kramatorsku, Mariupolu, Pokrowsku i w niektórych innych miejscowościach Doniecczyzny. Nie pozostał na uboczu także Słowiańsk. Zgodnie z decyzją komitetu wykonawczego Rady Miejskiej Słowiańska z dnia 7 kwietnia 2021 roku odsłoniliśmy dwie tablice pamiątkowe: Pierwsza – na budynku instytucji komunalnej „Centrum Twórczości Dzieci i Młodzieży” pod adresem ul. Centralna 39, która poświadcza działalność towarzystwa „Proświta” w tym budynku od sierpnia 1942 do marca 1943 r. Druga – na budynku technikum chemiczno-mechanicznego pod adresem ul. Centralna 41, i jest ona poświęcona urodzonemu w Słowiańsku podpułkownikowi armii Ukraińskiej Republiki Ludowej Atanazijowi Honcie. Inicjatorami przedsięwzięcia była Doniecka Organizacja Obwodowa Narodowego Związku Krajoznawców Ukrainy. Przewodniczący zarządu obwodowej organizacji krajoznawczej skierował list do mera Słowiańska z prośbą o wyrażenie zgody na ustanowienie takich tablic pamiątkowych, uzyskano zgody od zarządców budynków, przeszły one procedurę weryfikacji w Służbie Bezpieczeństwa Ukrainy. Wielką pracę organizacyjną wykonała przewodnicząca Słowiańskiej organizacji miejskiej krajoznawców, członkini NZKU oraz organizacji społecznej „Ukraińska Inicjatywa” Tetiana Łysak. Szczególne słowa podziękowania dla przewodniczącego organizacji społecznej „Ukraińska Inicjatywa” Jurija Anatolijowycza Kosenki, który wsparł nas moralnie i materialnie – dla Słowiańska bezpłatnie wykonano tablice pamiątkowe, osobiście przyjechał on do Słowiańska na ich uroczyste odsłonięcie. Oprócz tego przywiózł wiele literatury o wojnie w Donbasie, wojskowych i wolontariuszach, wybitnych działaczach kultury i sportu Ukrainy, o Kraju Donieckim i Słowiańsku, którą bezpłatnie rozdano wszystkim obecnym na wydarzeniu. Jurij Kosenko podkreślił: „Chodzi o to, że często odnosi się wrażenie, jakoby w Donbasie nie było bojowników o niepodległość Ukrainy, ale kiedy zaczynamy zwracać uwagę na fakty, to widzimy, że na Doniecczyźnie i Ługańszczyźnie narodził się cały szereg bojowników o niepodległość”. Przypomniał mieszkańcom Słowiańska biografię Atanazija Honty, któremu w swoim czasie przyszło wyemigrować do Wielkiej Brytanii, gdzie zmarł w 1980 roku. Na wydarzeniu wystąpili zastępca mera Słowiańska Jurij Pidlisny, przewodnicząca Słowiańskiej Organizacji Miejskiej Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” Olha Krasnoszczok, badacz historii Doniecczyzny Ołeksandr Dobrowolśkyj, dyrektor technikum chemiczno-mechanicznego Ołeksij Kotlarow, przewodnicząca Słowiańskiej Organizacji Miejskiej NZKU Tetiana Łysak. Wydarzenie prowadził i przemawiał przewodniczący Donieckiej Organizacji Obwodowej NZKU Wałerij Romańko. Krajoznawcy Doniecczyzny nadal pracują nad ustalaniem mało znanych kart historii rodzinnego kraju, aby ją zachować i przypomnieć rodakom o wydarzeniach minionych lat. W 1994 roku Mychajło Pakałuk odszedł do wieczności. Olha Pakałuk w 1998 roku ostatecznie powróciła do rodzinnego Lwowa. Włączyła się w działalność oświatową, którą prowadziła placówka Czerwonego Krzyża przy przychodni dziecięcej na Sichowie. Następnie włączyła się w pracę organizacji „Caritas Ukraina”. Z czasem Olha Pakałuk została członkinią Bractwa UPA, Związku Więźniów Politycznych, „Ridnej Szkoły”, Ligi Kobiet Ukraińskich oraz Kongresu Ukraińskich Nacjonalistów. Wszędzie była sumienna i obowiązkowa, nie tylko rzetelnie wykonywała powierzone zadania, ale sama brała na siebie różne obowiązki, dyżury. Wielu zachwycała jej niezwykła ofiarność i poświęcenie. Olha Pakałuk stale przekazywała datki na dobre cele. Jako osoba represjonowana otrzymywała od władz lokalnych dodatek pieniężny do emerytury i wykorzystywała go na finansowanie różnych potrzeb społecznych i kościelnych, szczególnie dużo pomagała domowi dzieci niepełnosprawnych. Pani Olha wywołała niemałe zdziwienie uczestników Lwowskiego Majdanu w 2014 roku, kiedy przyniosła do ich namiotu dużą porcję domowych wypieków i zapytała, w czym może być użyteczna dla Rewolucji Godności. Młodzież była oczarowana, choć nie wiedziała, że aktywnej pani stuknęło już 90 lat. Nie zapominajmy o poświęceniu Olhy Pakałuk! Niech wieczna będzie pamięć o tej godnej córce Ukrainy! Lidija KUPCZYK, m. Lwów

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn