Strona · s. 7strona oryginału ↗
Odeszła do Pana jasna dusza
Слово Просвіти, №19 за 2021 рік
25 kwietnia 2021 roku w wieku 98 lat odeszła do Pana skromna z natury, lecz silna duchem i patriotyzmem pani Olha Pakaliuk.
Urodziła się 20 października 1923 roku we wsi Otynewicze na Lwowszczyźnie w wielodzietnej, świadomej narodowo rodzinie Danyła Mody i Kateryny Mazowskiej. Po ukończeniu dwóch klas państwowej szkoły w rodzinnej wsi rodzice posłali Olgę do „Szkoły Rodzimej” w mieście Chodorów, która była ostoją ukraińskości w warunkach państwa polskiego. W 1936 roku Olga ukończyła siedem klas i wstąpiła do tzw. Zachowawczego seminarium sióstr bazylianek we Lwowie, gdzie przygotowywano wychowawczynie przedszkoli. W 1937 roku cała rodzina przeprowadziła się do Lwowa. Wraz z nadejściem władzy sowieckiej Zachowawcze seminarium przekształcono w szkołę pedagogiczną. W 1940 roku Olga otrzymała świadectwo ukończenia szkoły pedagogicznej i kwalifikację wychowawczyni przedszkola. Pracowała jako wychowawczyni w różnych przedszkolach, posiadając dobre wiadomości muzyczne, wykonywała także obowiązki pracownika muzycznego, a później pracowała jako kierowniczka przedszkola na Starym Znesinniu. Kochała dzieci i swoją pracę, do której podchodziła z wielką odpowiedzialnością. Podczas niemieckiej okupacji ożywiły się ukraińskie towarzystwa, zakazane przez władzę sowiecką. Olga, mimo pracy w przedszkolach, należała do towarzystw „Sicz” i „Sokół-Batko”. Jako szczera patriotka starała się wspierać wszystkie ukraińskie sprawy. Pracując jako wychowawczyni we Lwowie, pełniła obowiązki łączniczki podziemnej OUN, do której przyprowadziła ją znajoma, która później ją wydała. Ukraińscy konspiratorzy chętnie korzystali z pomocy tych, którzy pracowali legalnie. Dlatego Olga okresowo wykonywała drobne zlecenia Organizacji. Wiosną 1946 roku Olga Moda wyszła za mąż za Myhajła Pakalukа, a w ich małżeństwie urodził się syn Lubomyr. Jednak rodzinne szczęście trwało krótko… Pewnego wieczoru, gdy Olga karmiła dziecko, do mieszkania weszło kilku ludzi w mundurach, pokazali mężowi jakiś nakaz i zaczęli przeszukiwać dom. Ucieszyli się, bo znaleźli dwie podziemne broszury o treści antysowieckiej, i zabrali Olgę. W więzieniu na Łontskiego śledczy z furią i okrucieństwem domagali się przyznania do antysowieckiej działalności, pytali o znajomości i kontakty, a nawet oskarżali o dokonywanie jakichś zabójstw. Olga wszystkiego zaprzeczała, zresztą niewiele wiedziała, bo jedynie okresowo pełniła obowiązki łączniczki OUN. Śledztwo przebiegało z całym okrucieństwem właściwym temu złowrogiemu systemowi. Ale najbardziej Olga tęskniła za dziewięciomiesięcznym synkiem. Nie uzyskawszy konkretów, śledczy przesłał sprawę do Moskwy, a Olgę przewieziono do innego więzienia – „Brygidek”. Po pewnym czasie odczytano jej orzeczenie OSO („trójki” z Moskwy), które zaocznie skazało ją na podstawie artykułów 54-1a i 54-11 Kodeksu karnego URSR na pięć lat pozbawienia wolności. Olga Pakalukа odbywała zakłócenie w Komi ASRR, w mieście Inta, gdzie wykonywała ciężkie prace: budowę zapory, wyrąb lasu, budowę dróg. Doznawała urazów, często chorowała. Skazana na pięć lat, przebywała w więzieniu ponad sześć lat. Została zwolniona 10 maja 1955 roku, z zatarciem skazania. To pozwoliło jej wrócić do Lwowa. Dzięki wsparciu byłej inspektorki z Zarządu Oświaty Olga została przyjęta na zastępczą wychowawczynię. W 1956 roku Olga Pakalukа ukończyła kursy doskonalenia kwalifikacji w Kijowie. Pracując jako wychowawczyni, śpiewała w chórze Domu Nauczyciela, jeździła z chórem na różne festiwale, brała udział w przyjęciach zespołów artystycznych we Lwowie. Trudniej układało się życie osobiste Olgi. Mąż mieszkał z inną kobietą, syna, który nie pamiętał mamy, nie chciał oddać. Za pomocą rodziców męża syna odzyskała przez sąd. Później także mąż wrócił do Olgi, wybaczyła mu – i jeszcze 35 lat przeżyli w zgodzie. Mieszkali w mieście Borszczów, gdzie Myhajło Pakalukа pracował jako główny lekarz. Pani Olga pracowała jako wychowawczyni w przedszkolu.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
