Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

CO NAS MOŻE ZJEDNOCZYĆ

Слово Просвіти, №20 за 2008 рік

Walentyna DAWŁYDENKO „Kobzar” w prezencie oraz świadectwo wydane przez Ogólnoukraińskie Towarzystwo „Proświta” im. Tarasa Szewczenki otrzymali słuchacze kursów ukraińskiego języka biznesowego, które działają przy towarzystwie nie tylko w stolicy, ale i w wielu obwodach Ukrainy. Specjaliści z zakresu języka ukraińskiego, zaproszeni przez „Proświtę”, pomagają opanować język państwowy specjalistom z Ministerstwa Paliw i Energetyki oraz Ministerstwa Przemysłu Węglowego. Wiele państw, które dbają o swój język, dąży do jego rozpowszechnienia, do zapoznania z nim jak największej liczby ludzi na świecie. Profesor Iwan Juszczak powołuje się na doświadczenia innych krajów europejskich: „Kursy języka ojczystego organizują Czesi, Słowacy, Hiszpanie na szczeblu państwowym. Kursy języka ukraińskiego w naszym państwie są przede wszystkim dla ludzi, którzy chcieliby nauczyć się lub udoskonalić znajomość języka. Maksym Rylski mawiał kiedyś: „Ile znam języków, tyle razy jestem człowiekiem, tyle razy postrzegam świat nieco inaczej”. Nawet z tego punktu widzenia trzeba opanować język państwowy. Nie rozumiem ludzi, którzy żyją wśród Ukraińców i nie chcą, naprawdę nie chcą, a nie po prostu nie mogą opanować języka ukraińskiego. To wyraz braku szacunku dla narodu, wśród którego się żyje. Nawet w szkołach z rosyjskim językiem nauczania należałoby zwiększyć liczbę godzin języka ukraińskiego. Według norm międzynarodowych w szkołach, w których uczą się przedstawiciele mniejszości narodowych, powinien być zarówno państwowy, jak i narodowy język wykładowy. U nas tego się nie przestrzega. Nawet historię Ukrainy w szkołach z rosyjskim językiem wykłada się po rosyjsku. A absolwenci są nieprzygotowani do pracy w państwie i oczywiście pojawia się u nich kompleks niższości. Państwo powinno wziąć to pod uwagę i w szkołach mniejszości narodowych wprowadzić więcej godzin języka ukraińskiego lub więcej przedmiotów po ukraińsku — odpowiadałoby to prawu międzynarodowemu. Ukraina potrzebuje sieci kursów. Na przykład w Indiach jest tysiąc kursów do nauki języka hindi, ponieważ jest on państwowy, a obywatelom innych narodowości, którzy uczą się języka hindi, dopłaca się stypendium. U nas tego nie ma. Jednak organizacje społeczne takie kursy organizują. Ogólnoukraińskie Towarzystwo „Proświta” im. Tarasa Szewczenki organizuje kursy, które dają możliwość tym, którzy uczą się języka samodzielnie, udoskonalić swoją wiedzę. Przede wszystkim młode pokolenie powinno uczyć się języka. Wykładam w Kijowskim Międzynarodowym Uniwersytecie na wydziale dziennikarstwa międzynarodowego. Przychodzili do nas studenci, którzy na pierwszym roku nie władali językiem ukraińskim, a teraz z powodzeniem pracują w telewizji i innych redakcjach. Ludziom starszym trudniej nauczyć się języka, ale tym, którzy chcą zajmować określone stanowisko, zgodnie z prawem i decyzją Sądu Konstytucyjnego z 1999 roku, należy posługiwać się językiem państwowym podczas wykonywania swoich obowiązków służbowych”. Iwan Łytwynenko jest elektronikiem z zawodu, obecnie emerytem. „Uczyłem się w ukraińskiej szkole, a potem — wojsko, gdzie był tylko rosyjski. I dalej środowisko komunikacji — wyłącznie rosyjskojęzyczne. Choć staram się z przyjaciółmi rozmawiać po ukraińsku, nie zawsze się to udaje. Żyjemy jak w okupowanym kraju: wychodzisz na ulicę — prawie wszędzie rosyjski. Pójście na kursy skłoniło mnie do chęci udoskonalenia znajomości języka. Moja żona jest rosyjskojęzyczna, uczęszczaliśmy na kursy razem. Jeszcze nie uwolniłem się od surżyka, ale zdobyłem nową wiedzę. Teraz rozmawiam tylko po ukraińsku”. Angelina Angełowa pochodzi z Rosji, uczyła się w Leningradzie, przez połowę swojego życia rozmawiała tylko po rosyjsku. „Ojciec był wojskowym i przeniesiono go do Kijowa. Tutaj początkowo nie było potrzeby rozmawiać po ukraińsku, ponieważ w pracy prawie wszyscy rozmawiali po rosyjsku, tylko absolwenci uniwersytetu uporczywie rozmawiali po ukraińsku i był to wyjątek. Ale w ostatnim czasie wszystko się zmieniło. Pojawiła się potrzeba sporządzania dokumentacji w języku ukraińskim, więc piszę, czytam po ukraińsku, opracowuję dość skomplikowane dokumenty. Ale nijak nie udawało mi się rozmawiać po ukraińsku. Nie mogłam zrozumieć, dlaczego jakoś koślawo wychodziło, ale zachęcano mnie: „Próbuj, mów, dasz radę”. Ale nie wychodziło. A śmieszyć ludzi się nie chce, porzuciłam te próby, zrozumiałam, że sama nie dam rady, a czuć się człowiekiem drugiej kategorii też się nie chciało. A tutaj staliśmy się prawdziwymi ukraińskimi patriotami, środowisko mamy ukraińskojęzyczne i dlatego zaczęłam szukać możliwości nauczenia się mówić bez błędów. I znalazłam. Szczerze dziękuję „Proświcie” za kursy. Tutaj zaczęłam rozumieć, dlaczego mi nie wychodziło: zupełnie inna wymowa dźwięku. Natalia Hryhoriwna Skyba, nasza nauczycielka, bardzo dobrze nam to wyjaśniała. Wykładam na kursach podnoszenia kwalifikacji w swoim zawodzie. Teraz jest mi już o wiele łatwiej. Dlatego jestem bardzo wdzięczna towarzystwu „Proświta” za to, że tak nam pomaga i czyni nas Ukraińcami nie tylko z ducha, poglądów, ale i z języka — żeby inni mogli zrozumieć, kto przed nimi stoi. Dużo czytamy literatury ukraińskiej. Kiedyś na kiermaszu książek powiedziano nam, że obecnie wielu ludzi, którzy rozmawiają po rosyjsku, czyta ukraińskie książki. Mój mąż czyta tylko po ukraińsku i zauważa, jak bardzo są one duchowe i ciekawe”. Ołeksandr Kirmacz, robotnik, miał na celu lepiej opanować pisownię. „Rozmawiać po ukraińsku można i w domu. A nam trzeba tworzyć ukraińskojęzyczne środowisko, wtedy my, być może, będziemy szczęś-

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn