Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 15strona oryginału ↗

KULTURA

Слово Просвіти, №20 за 2008 рік

W życiu każdego chrześcijanina Wielkanoc to święto szczególnie czczone i podniosłe. I nie tylko dlatego, że przychodzi ono wraz z potwierdzeniem prawdziwej, kwitnącej i ciepłej wiosny, ale także dlatego, że jest to symbol zwycięstwa życia nad śmiercią, dobra nad złem, światła nad ciemnością, wiary nad beznadzieją. Ukraińskie Centrum Kultury Ludowej „Muzeum Iwana Honczara” zaprosiło wszystkich zainteresowanych i nieobojętnych 7 maja na wiosenne zabawy. Na podwórzu ustawiono stoły, przy których mistrzowie przekazywali wszystkim chętnym swoje umiejętności witania wiosny tak, jak kiedyś witali ją nasi przodkowie. Czy nie byłeś w sadzie, sadzie? Czy widziałeś, jak mak sieją? Oto tak, oto tak, oto tak sieją mak! Popularnym na święcie wiosny stało się wypiekanie „skowronków”. To bardzo dawna tradycja, kiedy gospodynie piekły figurki ptaszków z ciasta, z którymi dzieci wybiegały na dwór i przywoływały wiosnę. Do przygotowania ciasta na „skowronki” potrzeba pół litra mleka, dwa jajka, szklanka cukru, 100 gramów drożdży. Ciasto trzeba wyrabiać z olejem, jak na pierogi lub nieco sztywniej. Postawić w ciepłe miejsce, a kiedy wyrośnie — rozwałkować i ulepić z niego figurki „skowronków”. Wypiekać w piekarniku lub piecu 20 minut. „Skowronkami” trzeba częstować wszystkich przyjaciół i bliskich. Goście wiosennego widowiska mieli możliwość wziąć udział w warsztatach z lepienia glinianych ptaszków, wyrobu amuletów ze słomy oraz lalek-motanek, które odganiają złe duchy z domu i przynoszą dostatek, urodzaj oraz dobrobyt rodzinie. Dziewczęta uczono mrugać do chłopców, a chłopców — budować wielkanocną wieżę. Przy wesołych dźwiękach kapeli „Nadobrydeń” tańczyły młode dziewczęta, chłopcy, rodzice i dzieci, dziadkowie oraz babcie. A dziewczęta, które marzyły o małżeństwie, kosztowały 12 poświęconych pasch, co gwarantuje wesele w przyszłym roku (folkloryści i etnolodzy potwierdzają!). Niektórzy przynieśli ze sobą wielkanocne smakołyki na składkę, którymi pod koniec każdy mógł się poczęstować razem z paschami i „skowronkami”. Na święcie było przeczucie dobra i oczekiwanie czegoś niezwykłego. U wszystkich narodów świata istnieje wierzenie, że tego, kto zapomniał zwyczajów swoich ojców, karzą ludzie i Bóg. Błąka się on po świecie jak syn marnotrawny i nigdzie nie może znaleźć schronienia, bo jest stracony dla swojego narodu. Wiosenne święta wielkanocne zazwyczaj skłaniają wszystkich wierzących do nowego spojrzenia i odczucia siebie w świecie, oceny czystości swoich myśli, pragnień i czynów, a także — do bycia bardziej dobrym, cierpliwym, szlachetnym, miłosiernym wobec siebie nawzajem. Nie zapominajmy o swoich tradycjach i witajmy wiosnę z uśmiechem oraz szczerym sercem. Przygotowała Maria SKRYNNYK Zdjęcia Olesia DMYTRENKI — nowy, i artysta wahał się co do odbioru obrazów. W Radzie Najwyższej przeprowadziliśmy badanie socjologiczne: zaprosiliśmy deputowanego ludowego Jarosława Kendziora do obejrzenia płócien. Jemu się spodobały. Deputowany poradził wystawić nawet te obrazy, które odłożyliśmy (bardzo ostre tematy). Tak samo zareagował na prace artysty Anatolij Matwijenko: „Wystawiajcie, to prawda!”. Jakaż to u nich prawda? Oto obraz „Przyrządzili się”: „czarnobylskie drzewo” (drzewo w kształcie tryzuba), które trochę odrosło, całkowicie oblepione jemiołą. Autor sugeruje korupcję nawet w obliczu ogólnonarodowej klęski. Temu tematowi poświęcony jest też obraz „Chciwość”. Na obrazie „Nędza” przedstawiono nasze żebracze życie: wspaniałą ukraińską odzież z kobiety ciągnie, próbując ją zdjąć, różna nieczysta siła. Czy jest na to alternatywa? „Czyżby Unia Europejska?” — pyta wieśniak z obrazu „Jak to dostać się do Unii Europejskiej…”. Stoi bosy na polu, wśród łopianów, na grabiach wrona, a bociany uwiły gniazda na wszystkich fabrycznych kominach. Dostało się też biurokratom („Biurokrata”, 2007) i deputowanym („Lis kroczy do deputowanych”), ale ten obraz zapomniano w domu. Przyciągały uwagę w ekspozycji dwa wspaniałe portrety kobiece: „Powrót nadziei” — interpretacja wizerunku Julii Tymoszenko i „Gwiazda Karpat” — uogólniony wizerunek kobiety na tle bajkowych kwiatów. Nie było ani jednego dziennikarza, który nie fotografowałby portretu Julii. Jeden z deputowanych nieco drwiąco zapytał artystę, dlaczego tak pompatycznie. „To moja miłość”, — naiwnie i szczerze odpowiedział on. Jeszcze jeden odzew o wystawie i twórczości artysty: „Twórczość Wasyla Skopycza jest potrzebna ukraińskiemu narodowi. To głęboki głos ludu, który pragnie godnego życia. Szczera wdzięczność autorowi za jego prace. M. Syrota. 16.04.08”. Dlaczego pedagog i artysta Wasyl Skopycz przez wiele lat maluje obrazy o naszym i światowym nieszczęściu? Obrazów nikt nie kupuje, nie chcą ich wystawiać. Po co wydawać pieniądze na materiały i transport? Artysta od dziecka jest zakochany w tej ziemi. Tak boleśnie odczuwają wszystko, co otaczające, tylko ci, którzy nie mogą opuścić rodzinnych stron. Wieś Iwanków położona jest na drodze do Czarnobyla, i „trasa życia” przebiegała właśnie obok domu Wasyla. „Moja ziemia przeczuwała nieszczęście” — tak nazwał artysta jeden ze swoich obrazów. Nieco dalej od domu W. Skopycza — posiadłość twórców ludowych Fedora Pryjmaczenki i nieżyjącej już Marii Pryjmaczenko. Jeszcze kilka kilometrów — i dom Hanny Weres, znanej na świecie tkaczki. Oto tak żyją twórcy ludowi. Sławią kraj, ludzi, ostrzegają przed planetarną klęską i przykrymi wadami ludzkimi oraz wzywają do szczęśliwszego życia. Mają nadzieję.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn