Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 9strona oryginału ↗

Tekst uszkodzony przy rozpoznawaniu — przeczytaj stronę oryginału

WIARA I MIŁOŚĆ KRYJĄ SIĘ W SŁOWIE Refleksje po VII Międzynarodowym Konkursie Języka Ukraińskiego imienia Petra Jacyka

Слово Просвіти, №21 за 2007 рік

Petro ANTONENKO Liga Ukraińskich Mecenasów, oprócz innej swojej wielostronnej pracy na rzecz Ukrainy, założyła w 2000 roku konkurs, któremu pod względem skali nie było równego w naszym kraju. Lecz od razu pojawił się problem — współistnienia pierwiastka społecznego i państwowego w tej akcji. Znamienne, że zgodnie z tradycją rozwiniętych demokracji sprawę wzięło w swoje ręce właśnie społeczeństwo, organizacja pozarządowa. Trzeba przecież i u nas jakoś rozwijać społeczeństwo obywatelskie. Z drugiej strony, sprawa jest czysto państwowa — utwierdzenie na terenach Ukrainy państwowości języka ukraińskiego. To, właściwie, co zobowiązane są robić instytucje państwowe. Na początku rola instytucji państwowych sprowadziła się do... obłożenia podatkami tych dziecięcych nagród dla zwycięzców konkursu. Choć chodziło wyłącznie o dobrowolne osobiste datki mecenasów. Datki z uczciwie zarobionych przez ludzi pieniędzy czy własnych emerytur. I z tego tysiąca czy setki dolarów Ukrainiec w USA czy Kanadzie już rzetelnie zapłacił państwu należne podatki. Istnieją umowy międzynarodowe, które nie dopuszczają podwójnego zdzierania podatków. Daleko nie od razu, ale do naszych urzędników ta oczywista rzecz w końcu dotarła i obecnie dzieci-laureatów nie opodatkowuje się. Następny krok państwa był bardziej logiczny. Do konkursu podłączono Ministerstwo Oświaty i Nauki. Dlatego praca organizacyjna — po stronie Ministerstwa, finansowa — po stronie Ligi. A w tym roku wśród organizatorów konkursu były już cztery ministerstwa. Oprócz oświatowego, to Ministerstwo Kultury i Turystyki, Ministerstwo Obrony i Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Resort obrony z inicjatywy swojego ministra po prostu i jasno, po wojskowemu, swoim rozkazem przeprowadził konkurs w ukraińskich Siłach Zbrojnych. A udział MSZ uwarunkowany jest tym, że odtąd konkurs nabrał statusu międzynarodowego, wzięły w nim udział ukraińskie dzieci z 23 krajów świata, od Polski aż po Kanadę i USA. O tym wszystkim z dumą mówiono na końcowej ceremonii zamknięcia konkursu. Cyfry — 23 kraje i 5 milionów uczestników — wygłaszano z takim natchnieniem, jak kiedyś, w czasach radzieckich, podobne cyfry na zjazdach. Pewna paradność nie umniejsza, oczywiście, znaczenia konkursu. Tym bardziej, że na najlepsze słowa zasługują i wszyscy jego uczestnicy, niezależnie od zajętego miejsca, i nauczyciele, którzy wychowali laureatów konkursu. I oczywiście mecenasi. I liczne organizacje społeczne, które coraz bardziej włączają się w akcję. Wśród nich — i Ogólnoukraińskie Towarzystwo „Proświta” im. T. Szewczenki. Wszak właśnie tysiące książek wydawnictwa „Proświta” stały się jednymi z najlepszych prezentów dla zwycięzców turnieju. Ale trudne i nierozwiązane kwestie językowe, problemy współpracy społeczeństwa i państwa w ich rozwiązywaniu, cały czas, jak to mówią, wisiały w powietrzu. WŚRÓD UCZNIÓW 1 miejsce — Jewhenija Sołodka — uczennica 3 klasy Zespołu Szkół nr 2 w Szepietówce w obwodzie chmielnickim; Tetiana Powszedna — uczennica 4 klasy Szkoły Ogólnokształcącej nr 6 w Żytomierzu, Diana Wyhiwska — uczennica 5 klasy szkoły specjalistycznej nr 12 w Irpieniu w obwodzie kijowskim; Anna Sawczuk — uczennica 6 klasy Żytomierskiego Liceum Ekologicznego nr 24 w Żytomierzu; Marta Chomyn — uczennica 7 klasy Lwowskiego Gimnazjum Akademickiego; Ilona Chmielowa — uczennica 8 klasy Kłowskiego Liceum Języków Obcych nr 77 w Kijowie; Olha Danyłowa — uczennica 9 klasy Szkoły Ogólnokształcącej nr 1 w Nowej Kachowce w obwodzie chersońskim; Olha Kosowa — uczennica 10 klasy liceum stosunków międzynarodowych nr 51 dzielnicy Peczerskiej w Kijowie. Jeśli ktoś wątpi w to, wyjdźmy na ulicę stolicy naszej niepodległej Ukrainy i posłuchajmy, w jakim języku tam mówią. Spójrzmy, w jakim języku wydrukowane są nasze gazety, książki na straganach? Zwycięstwo tego konkursu jest oczywiste, ale dokonało się nie dzięki, a wbrew władzy. Jedna sprawa, jak nas tutaj przekonywano, dać na „Literacką Ukrainę” czy czasopismo „Witchyzna” jednorazową pomoc finansową, ale o wiele ważniejsza i o wiele bardziej państwowa sprawa — stworzyć w niepodległej Ukrainie taką atmosferę społeczną, w której ta sama „Literacka Ukraina” i wszystkie ukraińskojęzyczne wydania znajdowałyby się pod ochroną ukraińskiego ustawodawstwa i nie potrzebowały takich jałmużn. Żeby gazeta wychodziła nie w nakładzie 4 tysięcy, a „Witchyzna” — mniej niż tysiąc egzemplarzy. Żeby książka patriarchy naszej literatury, laureata Szewczenkowskiej Nagrody Anatolija Dimarowa, który jest tutaj, w sali, została wydana w nakładzie nie tysiąca egzemplarzy, a stu tysięcy”. A oto przemyślenia jeszcze niektórych uczestników święta: Wiktor NABRUSKO, przewodniczący Narodowej Kompanii Tele- i Radiodyfuzyjnej Ukrainy: „Nasze programy radiowe — to prawdziwe święto języka ukraińskiego. W szczególności wprowadziliśmy Dyktando ogólnoukraińskiej jedności w Radiu Ukraińskim. I naszym celem jest, aby przy symbolicznych ławkach tego Dyktanda posadzić naszych politycznych i państwowych działaczy, którzy zrozumieliby, że bez języka ukraińskiego, bez ukraińskiego słowa nigdy nie będzie Państwa Ukraińskiego. Niestety, przez wszystkie 15 lat jesteśmy zmuszeni kontynuować walkę o utwierdzenie ojczystego słowa, ukraińskiej kultury. Jakoś to nienormalne — w swoim ojczystym domu, swojej ukraińskiej chacie mówić o tym, ale taka jest historyczna rzeczywistość. Dlatego ten konkurs — to swoista informacja dla naszych państwowych działaczy, którzy muszą zrozumieć, że ukraińska przestrzeń informacyjna dzisiaj często nie jest ukraińska, nie jest narodowa, ona jest zanieczyszczona, zaśmiecona”. Pani Natalija SOSIUK — dyrektor liceum-internatu w Równem otrzymała na konkursie dwie nagrody: imienny zegarek od Prezydenta Ukrainy i dyplom za to, że jej uczennica Olha Baczyszyna stała się jedną z tych, które zdobyły pierwsze miejsce wśród uczniów. Swoją drogą, 5 rok z rzędu wychowankowie pedagoga zwyciężają w konkursie. Słowo pani Nataliji: „Konkurs — to nadzieja dla dzieci. Daje on poczucie wolności, utwierdza dumę narodową Ukraińców. Potwierdza on, że Ukraina nasza — to nie peryferia i nie skrawek. Czego dla Ukrainy trzeba teraz? Wiary, miłości, która kryje się w słowie. Słowo genetycznie kondensuje wszystko”. Doktor Marija FISCHER-SLYZH z Toronto (Kanada) — członkini Ligi Ukraińskich Mecenasów, jedna z najbardziej aktywnych działaczek zagranicznej społeczności ukraińskiej. Oto co powiedziała naszej gazecie o konkursie, w szczególności o udziale w nim dzieci z zachodniej diaspory: „Wrażenia piękne, patriotyczne. Widać, że język ukraiński rozwija się, jego prestiż rośnie. Jeśli chodzi o udział ukraińskich dzieci za granicą”

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn