Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 13strona oryginału ↗

Poetyczny maj w Zaporożu

Слово Просвіти, №21 за 2021 рік

Wira SEREDA, członkini NSŻU Artyści na mapie rejonu zaporoskiego „Poetyczny maj” rozpoczął swój pochód od rejonu zaporoskiego. Artyści odwiedzili Bałabynśkyj NZK – gimnazjum „Prestiż”, Kuszuhumśkyj NZK – gimnazjum „Intelekt” oraz Małokateryniwśkyj NZK – gimnazjum „Mrija”, Marjiwśkyj i Biłenkiwśkyj NZK. Pisarze podarowali mediatekom placówek oświatowych swoje książki. W autorskim wykonaniu zabrzmiały liryczne wiersze Wiry Szmyhy, Wiry Kowal, Mychajła Buriaka, Wiktorii Syrowatko, Olhy Liszczuk. Przewodnicząca ZOO NSPU Olha Stadnyczenko podkreśliła: – Gimnazjaliści mają unikalną możliwość przekonania się: to, co czytają w książkach, dzieje się nie gdzieś daleko, a tutaj – obok. Na przykład w Kuszuhumie mieszka Mykoła Biłokopytow. W Bałabynym urodziłam się ja. Całkiem niedaleko, w mikrorejonie Kosmicznym Zaporoża mieszkają Wira Szmyha i Wira Kowal, w Komyszuwasie – Mychajło Buriak, w Stepnohirśku – Olha Liszczuk, w Zaporożu – Pyłyp Juryk. Na tej geografii tworzy się literatura naszego kraju. Macie już antologię „Pisarze zaporoskiego kraju”. Teraz dodajemy do niej chrestomatię „Literatura zaporoskiego kraju” – w niej znajdziecie literacko-krytyczne szkice o 37 pisarzach rodzinnego kraju i szczegółowe omówienie ich twórczości. W Małokateryniwśkim gimnazjum „Mrija” z uczestnikami twórczego spotkania odbyła się ciekawa rozmowa. Nauczyciel języka ukraińskiego i literatury Ołeksandr Hroszew opowiedział, że właśnie w ich szkole Petro Rebro pracował jako nauczyciel w 1950 roku. A sam Ołeksandr Petrowycz jest uczniem pisarza Wiktora Czabanenki. Żyjemy dzięki naszym obrońcom, którzy trzymają obronę przed rosyjską nawałą Podczas występów zaporoscy pisarze podkreślali, że prowadzenie spotkań artystycznych, w szczególności tegorocznego „Poetycznego maja”, jest możliwe dzięki temu, że na straży naszej Ojczyzny przeciwko rosyjskiej nawałnicy stoją bohaterowie-obrońcy. Mychajło Buriak, Olha Liszczuk, Pyłyp Juryk, Mykoła Biłokopytow, Wiktoria Syrowatko jeździli z wolontariuszami na linię frontu, występowali przed bojownikami, w szczególności w zaporoskim szpitalu. Takie spotkania inspirują do pisania wierszy. U Mykoły Biłokopytowa jedna taka historia przelała się w wiersz „Kukała kukułka”. Wiktoria Syrowatko, występując przed uczniami Marjiwśkoho i Biłenkiwśkoho NZK, przeczytała wiersz-dedykację „Wasylowi Slipakowi”. Ale przedtem zapytała uczniów, czy znają historię życia Bohatera Ukrainy, światowej sławy ukraińskiego śpiewaka operowego, solisty Opery Narodowej w Paryżu, wolontariusza, uczestnika Rewolucji Godności oraz działań wojennych na Wschodzie Ukrainy, który zginął w walce od kuli wrogiego snajpera. Pyłyp Juryk opowiedział, że występując przed obrońcami na Wschodzie, zawsze dziękuje im, a jego wiersz „Koń Sahajdacznego” chyba najbardziej podoba się bojownikom. „Tak to my przyjaźniliśmy się z Moskwą” W jeden z dni „Poetycznego maja” grupa artystów ZOO NSPU odwiedziła Drużelubiwśkyj NZK rady rejonowej Wilniansk oraz Nowohupałiwśkyj NZK rady miejskiej Wilniansk. Pisarze porozmawiali z nauczycielami i uczniami, podarowali biblioteczki książek zaporoskich autorów. Do głównego składu uczestników dołączył Wałentyn Seweryniuk – wykładowca Zaporoskiego Klasycznego Prywatnego Uniwersytetu, kandydat nauk, politolog, prawoznawca. Czytał lirykę ze swojego zbioru poetyckiego „Sok brzozowy”. Kulminacją jego występu była prezentacja książki „Tak to my przyjaźniliśmy się z Moskwą”. Występuje poetka Wiktoria Syrowatko Obecna wojna rosyjsko-ukraińska, zdaniem poety, to głębia dramatu zniszczenia ukraińskich dusz, które swego czasu przeżyliśmy. Nazywało się to zrusyfikowaniem. „Babaj” – w prezencie dla gimnazjum „Intelekt” Pisarz Mykoła Biłokopytow, występując w placówce oświatowej, gdzie sam kiedyś siedział w ławce, opowiedział, że niedawno dowiedział się: w gimnazjum nie ma książeczki Wołodymyra Judina, który również mieszkał w Kuszuhumie i ukończył tę szkołę. Właśnie dzięki Wołodymyrowi Judinowi w 1971 roku on, uczeń dziesiątej klasy, po raz pierwszy wziął udział w „Poetycznym maju” na placu Majakowskiego w Zaporożu (dzisiejszy festiwal na jego koncie jest 50.). Kiedy Wołodymyr Judin był bardzo chory, Mykoła Biłokopytow razem z Petrem Rebrom pomógł zebrać i wydać tę książeczkę. W latach 60. ubiegłego wieku Wołodymyr Judin został pierwszym laureatem nagrody ogólnoukraińskiego czasopisma humorystycznego „Pereć”. – Był moim pierwszym krytykiem literackim i redaktorem – powiedział Mykoła Biłokopytow. – Dowiedziałem się, że w szkole nie ma książeczki Wołodymyra Judina, dlatego ją daruję. „Marzę, kiedy ludzkość będzie mogła pokonać czas i przestrzeń” Atrakcją festiwalu stał się występ młodej pisarki, inżynierki z zawodu Oleny Krasnoselśkiej, która pisze powieści science-fiction, chociaż zaczynała od wierszy. Temat czasu jest wiodący w jej twórczości (powieść „Punkt wyjścia”, powieść „Cyfrowe deszcze czasu”). Autorka wyjaśniła swoją pasję do fantastyki naukowej: – Chcę przypomnieć, że najcenniejsze, co jest na świecie, to życie człowieka. Wszystkie swoje opowiadania i powieści poświęcam czasowi i przestrzeni. Marzę, że ludzkość będzie mogła pokonać i czas, i przestrzeń. „Wrażenia, które przywiozłam z zagranicy, zaczęły układać się w historie pierwszych dziesięciu książek” Żywe zainteresowanie wywołał występ autorki 20 książek Olhy Liszczuk, gdyż sprawnie włada ona nie tylko słowem prozatorskim, ale i poetyckim, pisze także dla dzieci, komponuje muzykę zarówno do swoich poezji, jak i do wierszy zaporoskich mistrzów poetyckiego słowa: Mychajła Buriaka, Petra Rebra, Pyłypa Juryka, Mykoły Biłokopytowa. – Chcę dać wam radę: jeśli przychodzą do was poetyckie wersy, zapisujcie je – powiedziała uczniom. – Być może ktoś zostanie pisarzem. Nie miałam systematycznej pracy literackiej, dopóki nie wyjechałam za granicę (pracowałam i w Afryce, i na Bliskim Wschodzie, i w Europie). Jestem prowizorem z zawodu. Te wrażenia, które przywiozłam, zaczęły układać się w historie dziesięciu moich książek. Zapisujcie to, co ciekawe, co przychodzi wam do głowy. Na pewno się przyda! Poetyckiego święta w Nowohupałówce czekali wszyscy W Nowohupałiwśkim NZK drogich gości przywitali chlebem i solą, który sama upiekła i podała na ręczniku starosta wsi Hałyna Ławrowa. Artyści mieli możliwość odwiedzić gabinet krajoznawstwa, którym opiekuje się nauczycielka języka ukraińskiego i literatury, specjalistka wyższej kategorii Natalja Nesterenko. Następnie pisarze odwiedzili Nowohupałiwśką bibliotekę wiejską. Jej kierowniczka Iryna Kłymenko oddała działalności oświatowej 35 lat, a jej pomocnica Ełła Marhes gustownie urządziła gabinety biblioteki w stylu narodowym. Starosta wsi Biłocerkiwka i Czeresznewe Ołeksandr Rebro i przewodnicząca ZOO NSPU Olha Stadnyczenko otwierają „Poetyczny maj” w ojczyźnie Petra Rebra Przyjmując w prezencie książki zaporoskich pisarzy dla szkoły, Natalja Nesterenko szczerze podziękowała za znaczące uzupełnienie zbiorów lokalnej biblioteki. Będzie to pomagać uczniom przygotowywać się do lekcji tematycznych z literatury rodzinnego kraju. „Oj ty, młodości moja, Biłocerkiwko, Szarooka dzieciństwo moje!” Właśnie te wersy z wiersza Petra Rebro powrócił w pamięci, gdy tylko wjechaliśmy do malowniczej Biłocerkiwki – rodzinnej wsi wybitnego pisarza, którą nazywał stolicą duszy. Delegacji Zaporoskiej Organizacji Obwodowej Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy przewodniczyła jej szefowa Olha Stadnyczenko. Na ganku Biłocerkiwskiej Szkoły Ogólnokształcącej gości powitały dyrektorka Wałentyna Dowhopołyk oraz nauczycielka języka i literatury ukraińskiej Tetiana Romanenko. Na ulicy Petra Rebra w Biłocerkiwce poetycki desant gościnnie powitali przewodniczący Rady Osiedlowej Komysz-Zoriańskiej Ihor Hnatusha oraz przewodniczący okręgu starościńskiego wsi Biłocerkiwka i Czeresznewe Ołeksandr Rebro. Podeszli do znaku pamiątkowego z portretem pisarza i napisem: “Znak pamiątkowy ustanowiono 21 maja 2019 roku z okazji 55-lecia święta “Poetycki maj”, które zapoczątkował nasz rodak – poeta Petro Rebro”. Dyrektorka Biłocerkiwskiej Szkoły Ogólnokształcącej Wałentyna Dowhopołyk szczerze powitała uczestników “Poetyckiego maja”, wspomniała słowa Petra Rebra, że ten festiwal to jego najskuteczniejszy projekt w życiu. Przewodniczący okręgu starościńskiego wsi Biłocerkiwka i Czeresznewe Ołeksandr Rebro powiedział: – Zapoczątkowując to święto, Petro Pawłowycz pokazał, jak bogaty i utalentowany jest kraj zaporoski ludźmi, którzy rozsławiają nie tylko nasz obwód, ale i całą Ukrainę. Bardzo się cieszę, że spotkanie twórcze odbywa się właśnie w Biłocerkiwce – małej ojczyźnie Petra Rebra. Świętujcie! Bo dla nas to – święto. Przewodnicząca ZOO NZPU Olha Stadnyczenko poparła propozycję, która padła z ust Ihora Hnatushy – uczynić Biłocerkiwkę wizytówką kraju zaporoskiego z punktu widzenia krajoznawstwa literackiego. Trudno znaleźć na Ukrainie takiego pisarza, który tyle uwagi poświęcił swojej rodzinnej wsi, rodzinnej ziemi, rzece Berdzie. Czego warta jest tylko jego poemat w oktawach “Dzień dobry, Berdo!”. – Kraj biłmacki zajmuje szczególne miejsce na literackiej mapie Zaporoża, dlatego że dał literaturze zaporoskiej nie tylko jednego Petra Rebra. W Komysz-Zori urodził się Anato... Łykiem świeżego powietrza, przesyconym aromatem tulipanów, bzu, kwiatem moreli, stał się obecny, już 57. “Poetycki maj”, zarówno dla zmęczonych długotrwałym lockdownem pisarzy, jak i dla spragnionych pięknego słowa ich wielbicieli. Poetyckie słowo członków Zaporoskiej Organizacji Obwodowej Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy brzmiało w tym roku w rejonach zaporoskim i połohiwskim. Wszystkie placówki oświatowe i biblioteki, w których przebywali pisarze, otrzymały od ZOO NZPU biblioteczki książek pisarzy zaporoskich, wydanych kosztem rady obwodowej. Organizatorzy festiwalu obwodowego: Departament Kultury, Turystyki, Narodowości i Religii Zaporoskiej Obwodowej Administracji Państwowej, instytucja komunalna “Obwodowe Centrum Metodyczne Kultury i Sztuki” Rady Obwodowej Zaporoża oraz Zaporoska Organizacja Obwodowa Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy. Uczestnicy święta poetyckiego przy domu, w którym urodził się Petro Rebro

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn