Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 2strona oryginału ↗

SBU ODTAJNIA SWOJE ARCHIWA

Слово Просвіти, №22 за 2007 рік

21 maja 2007 roku ukazał się dekret prezydenta Juszczenki „O środkach w związku z 70. rocznicą Wielkiego terroru — masowych represji politycznych lat 1937—1938”. SBU to organ zdyscyplinowany i obowiązkowy. Dlatego już 25 maja w Służbie Bezpieczeństwa Ukrainy odbyła się narada robocza dotycząca działań na rzecz uczczenia pamięci ofiar. Wzięli w niej udział uczeni-historycy, prawnicy, przedstawiciele Ukraińskiego Instytutu Pamięci Narodowej, branżowego archiwum MSW Ukrainy, Państwowego branżowego archiwum SBU. Ulana HLIBCZUK Narada przy okrągłym stole w chłodnej sali przebiegała sucho i bez emocji. Miejsce, najwyraźniej, zobowiązuje... Zmieszanym telewizyjnikom pozostało przyjąć jako fakt, że ta ”narada robocza” nie jest do końca ich formatem. Na Bankowej, przy Sądzie Konstytucyjnym, wrzały namiętności przedporozumień. A tutaj — jakby inna rzeczywistość. Nieco ponadczasowa. Przypadkowy motyl z „1+1” z nadzieją w głosie szeptem zapytał kolegów, czy nie ma tu zastępcy szefa SBU... Owszem, ta służba dzisiaj nie jest ostatnią dźwignią wpływu w konfrontacji Prezydenta i Premiera... „Nie ma? To trzeba się zwijać...” Tymczasem uczestnicy narady składali raporty o wstępnych ustaleniach. Instytut Pamięci Narodowej oraz SBU uzgodniły skład stale działającej Komisji, która będzie badać represje polityczne przeciwko narodowi ukraińskiemu w latach 1917—1991. W Branżowym państwowym archiwum SB Ukrainy przeanalizowano zasoby z czasów represji i doszli do wniosku, że w okresie od 1927 do 1990 roku na Ukrainie represjonowano ponad milion obywateli. W szczególności w 1937 roku, na który przypadł początek tak zwanego ”wielkiego terroru”, aresztowano 159 tysięcy 573 osoby. Większość z nich to Ukraińcy. Zatem nadszedł czas, kiedy SBU odtajnia swoje archiwa. Te, które były za siedmioma zamkami i pieczęciami... Pojęcie ”odtajnienia” w tym przypadku jest bezpośrednio związane z działalnością wydawniczą. Zaplanowano wydanie drukiem zbiorów dokumentów archiwalnych: ”Wielki terror na Ukrainie (1937—1938)”, ”Rozkaz NKWD ZSRR nr 00447 i jego wykonanie na Ukrainie (1937—1938)”, ”Bykownia: masowe represje polityczne w Kijowie (1937—1938)”, ”Likwidacja UGKC na Zakarpaciu. 1944—1949”. Ze słów obecnych na naradzie stało się jasne, że głównym problemem jest brak środków i specjalistów. Pracownicy SBU zetknęli się z problemem systemowości odtajniania zasobów. Przecież to tomy i tony spraw. W SBU pokładają nadzieję w utworzonej komisji. Być może jej specjaliści przemyślą skuteczniejszą metodologię badania archiwum... Przedstawiciele Służby Bezpieczeństwa Ukrainy dali słowo, że żadnych tajemnic i przemilczeń w kwestiach dotyczących represji politycznych nie będzie. Chociaż logika przeciętnego obywatela podpowiada, że istnieje takie pojęcie jak ”tajemnica państwowa”. I ta sama logika szepcze do ucha, że totalnego odtajnienia i upublicznienia dokumentów nie warto oczekiwać...

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn