Strona · s. 5strona oryginału ↗
ŻARGON, SURŻYK — OBCE ŚMIECI
Слово Просвіти, №23 за 2004 рік
Zdjęcie Oksany Ceacury. Chcę wyrazić swoją opinię na temat słownika leksyki żargonowej Łesi Stawyckiej. Tak, „slang” trzeba badać, tak jak bada się na przykład chwasty, aby umieć chronić przed nimi nasze łany. Ale czy warto dla bardzo wąskiej „nauki” obsiewać osetem wszystkie rolnicze niwy Ukrainy? Pani Łesia już od kilku lat rozpowszechnia wszystkimi dostępnymi jej sposobami swój domorosły żargon. Przyczyna, dla której trzeba wdeptać w żargonowy brud i zubożyć język ukraiński, nawet nie jest ukrywana. Żargon (podobnie jak złorzeczenie itp.) „niszczy… zastałe stereotypy kalinowości, sopiłkowości…” (Łesia Stawycka, „Deń”, nr 48, 17.03.99 r.). Jakoś, kilka lat temu, zobaczyłem, że wnuk mojego znajomego słucha Pierwszego Programu Radia Narodowego i coś zawzięcie notuje. Okazało się, że w audycji radiowej dla uczniów prowadzone były… „kursy slangu”. Prawdopodobnie tworzono je w opozycji do znanego magazynu radiowego „Słowo”. I oczywiście prowadzenie tych „kursów” powierzono temu, kto tak nie lubi „sopiłkowości” języka ukraińskiego. Doktor Stawycka z udawaną dumą donosiła, że żargon wśród młodzieży się „ukrainizuje”, a potem natchnienie głosiła te językowe potworki na antenie. Oto co tak przyciągnęło dziecko! Szczególny zachwyt u pani Łesi wywoływało to, że jednym jedynym słowem, podobnym do okrzyku znanej Elłoczki Ludożerki, młodzież zastępuje całe zdanie. Więc dopóki będziemy czekać na „ukrainizowany żargon czy slang” zamiast nauki języka państwowego, w głowach naszych dzieci i wnuków nic ukraińskiego nie zostanie i przekształcą ich w pierwotne plemię z dwiema czy trzema setkami słów i onomatopei w obiegu. Być może właśnie tego domagają się ideolodzy młodzieżowego slangu? Trzy lata temu czasopismo „Urok ukraińskiej” (nr 4) opublikowało artykuł Switłany Pyrkało z wymownym tytułem „Slang: niestandardowo, ale normalnie”. Czyżby to też była lekcja ukraińskiego? Jeśli Francuzi, Polacy i inne narody walczą o czystość języka ojczystego, to nasi „specjaliści” narzucają Ukraińcom obce śmieci. Rozpowszechniając na Ukrainie zamiast „zastałej kalinowości, sopiłkowości” złorzeczenie, żargon i imperialnojęzyczną mieszankę, autorzy i wydawcy (rozumieją to czy nie) prowadzą przeciwko naszemu narodowi WIELKĄ SURŻYKOWĄ WOJNĘ, rozpoczętą jeszcze ponad trzysta lat temu. Wcześniej carska Moskwa zachęcała do błazeńskich „chachłackich” teatrów, bolszewicy „tarapunkiizowali” Ukrainę, w naszych czasach na czołowe pozycje w tej wojnie wyszły „kroliki”, „serdiuczki” i im podobni. Czym jest złodziejsko-blatny żargon? Jak udowodnili finnolodzy, jest to zastąpienie, z reguły, słów języka rosyjskiego słowami ze współczesnych dialektów etnosów fińsko-ugryjskich: erzja, moksza, chanty-mansowie, komi, iżorowie, wotowie, meszczerowie, udmurci, karelowie, wepsowie itp. (na przykład, zob. prace ugro-finnologa Rostysława Martyniuka). Dla zrusyfikowanych moskali jest to podświadome dążenie do powrotu do swoich korzeni — do języka swoich przodków. Przecież dla nich to, co swoje, brzmi naturalniej niż narzucony z Kijowa w czasach ich kolonizacji i chrystianizacji sztuczny język na bazie dialektów słowiańskich. Jest to także próba wzbogacenia gramatycznie niedoskonałego języka rosyjskiego. Jeśli młody język moskiewski wchłania w siebie słowa obcojęzyczne, tworzy złorzeczenie i żargon przez swoją biedę i nieuporządkowanie, to nasz tysiącletni, a przez to wysokokulturowy i bogaty język macierzysty jest niszczony przez mankurtów, którzy słabo znają ojczysty język ukraiński, a dlatego zachwycają się tym zbędnym dla Ukraińców słowotokiem. Ideologia tworzenia życia u Ukraińców to kult ojca, matki i swojego rodu. Dzieci z szacunkiem zwracały się do wszystkich starszych krewnych per „Wy”, całowały ich w ręce. Znajomość żywego (ludowego) języka ukraińskiego z pokolenia na pokolenie przekazywana była dzieciom i zawsze była głęboko szanowana. Zrozumiałe, że w takich warunkach żargon nie mógł powstać, ponieważ większość prostych Ukraińców posiadała ogromny zasób słownictwa i zwrotów, w tym także humorystycznych, którymi nie raz celnie wyśmiewali i zniesławiali miłośników żargonu oraz niecenzuralnych przekleństw. Urodziłem się w małej wsi na Winniczyźnie. Kiedy zdarzało się w dzieciństwie za bardzo się zagrywać, najbardziej potępiającym wyrażeniem, jakie słyszałem od starszych, było: „A żeby ci dobrze było!”. A mój dziadek opowiadał, że przed wojną, jeśli we wsi pojawiał się pijak i złorzeczący, to była to hańba dla całej wsi. Moi ziomkowie starali się nie wspominać, zwłaszcza przy dzieciach, nieczystego itp., nie nazywali ciężkich chorób, aby nie ściągnąć biedy, nie używali obcych słów. I to nie przesądy. Wiedzieli, że każde słowo ma swój energetyczny obraz, dlatego bali się materializować złe lub nieznane im obce siły. Do tej pory nie mamy ani jednego słownika żywego (ludowego) języka, a znajdują się uczeni, fundusze i wydawcy, którzy wkładają pieniądze i energię w wydawanie podręczników prawdziwej dywersji językowej przeciwko „najszerszej publiczności czytelniczej”. W ten szereg, po rozpowszechnianym przez Moskwę na Ukrainie słowniku „Russkij mat. Tołkowyj słowar” i dwutomniku Ołeha Chomenki „Jazyk błatnych. Jazyk mafiozi”, można postawić także „Krótki słownik leksyki żargonowej języka ukraińskiego” Łesi Stawyckiej. Uczcie się, dzieciaki! Wołodymyr WITENKO, m. Użhorod. CZYTELNIK KONTYNUUJE ROZMOWĘ też. Pozwolimy wciągnąć kwestię języka państwowego w bagno sporów o stosunki językowo-międzynarodowe — staniemy się ofiarą polityki, skierowanej na zmniejszenie elektoratu opozycji. Nie zareagujemy należycie — nie zrozumieją, po co domagamy się języka ukraińskiego, a sami w stosownym momencie milczymy i konstatujemy początek i koniec teleukrainizacji. Ostrożna dyplomacja nawet dla sukcesu w wyborach prezydenckich nam po prostu nie ujdzie płazem. Tego nie zrozumieją nawet swoi. Przecież bez konstytucyjnego rozwiązania kwestii języka państwowego reszta problemów ukraińskiej polityki pozbawiona jest sensu i przypomina partyzancką wojnę w okopach wojny informacyjnej. Ale wojna informacyjna nie uznaje ani okopów, ani terytoriów. Bardzo trudno rozmawiać z własnym narodem, którego pozbawiono prawdziwej informacji w kwestiach języka jako podstawy budowy państwa, ale jeśli wszystkie ukraińskie siły rozwiążą ten problem, problem ukraińskości władzy i dobrego prezydenta rozwiąże się sam. Wołodymyr FERENC, m. Iwano-Frankiwsk. p. Misiury z prośbą o wyjaśnienie, dlaczego nie jest wykorzystywany w pracy MSW język państwowy i kto wydał przestępczy rozkaz. Ja do dzisiaj nie otrzymałem odpowiedzi. A „pomogły” w tym dwie sędziny sądu miejskiego w Nowej Kachowce (Kuturłanowa i Bojko) oraz sędziowie sądu apelacyjnego. Podeptali i „Ustawę o petycjach obywateli”, i art. 10 Konstytucji, i postanowienia Sądu Konstytucyjnego. I przedstawiciele najbardziej wpływowych struktur państwowych nie tylko nie obronili Ustawy — oni pierwszymi ją złamali. Czy te przypadki są odosobnione? NIE! Sam się przekonałem — całkowite sabotowanie, i nie ma na nie rady. Smutno i strasznie żyć w państwie, którego Konstytucja uważana jest za najlepszą w Europie, ale jest niedziałająca. A. ŁYSAK, m. Nowa Kachowka
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
