Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 12strona oryginału ↗

MUZEUM I. M. SOSZENKI W BOGUSŁAWIU

Слово Просвіти, №24 за 2008 рік

Bohdan KAPKO, m. Bogusław, obwód kijowski. W starodawnym miasteczku Bogusław na Kijowszczyźnie, które rozłożyło się po obu stronach rzeki Roś, na górze Łobuńskiej, stoi z zewnątrz niepozorny budynek nr 15. W nim urodził się malarz i pedagog Iwan Maksymowycz Soszenko, który jako pierwszy odkrył przed światem talent malarski T. H. Szewczenki, wprowadził go do kręgu wolnych słuchaczy Petersburskiej Akademii Sztuk Pięknych. W Bogusławiu minęły dziecięce lata Iwana Soszenki. Dziadek jego, bogusławski mieszczanin Kindrat Socha, przekazując synowi Maksymowi w spadku ziemię i majątek, zobowiązał spadkobiercę do spłacenia jego długów. Maksym wypełnił testament ojca, ale popadłszy w trudne położenie i nie chcąc przejść w poddaństwo do miejscowej właścicielki ziemskiej, zrzekł się majątku i wyjechał z dziećmi do Zwinogródki. W budynku w Bogusławiu, który się zachował, otwarto muzeum Iwana Soszenki. Znaczną pomoc muzeum okazali pracownicy Narodowego Muzeum T. H. Szewczenki, którzy sporządzili jego plan tematyczno-ekspozycyjny, oraz obwodowa organizacja Ukraińskiego Towarzystwa Ochrony Zabytków Historii i Kultury. W muzeum eksponowane są materiały, które opowiadają o dziecięcych i młodzieńczych latach I. Soszenki. Odwiedzający zapoznają się z zapisem w księgach bogusławskiej cerkwi Pokrowskiej z 2 czerwca 1807 roku o narodzinach I. Soszenki. Ekspozycja naświetla pobyt I. Soszenki w Petersburgu oraz naukę w Akademii Sztuk Pięknych (1832—1838). Nie od razu otworzyły się drzwi Akademii przed I. Soszenką. Najpierw poznał on konferencyjnego sekretarza Towarzystwa Zachęty Artystów W. Hryhorowycza, który pomógł mu uzyskać pozwolenie na odwiedzanie sal Ermitażu i kopiowanie tam obrazów. Po pewnym czasie I. Soszenko został „wolnym słuchaczem” Akademii Sztuk Pięknych. Świadczą o tym eksponaty-fotoreprodukcje: „Strona tytułowa sprawy nr 77 Akademii Sztuk Pięknych o wydaniu obcym uczniom Akademii biletów na pobyt”, „Pismo Akademii Sztuk Pięknych do petersburskiego oberpolicmajstra o wydaniu obcym uczniom I. Hrodnyckiemu i I. Soszence biletów na wolne zamieszkanie w stolicy. 12. XI. 1834 r.”. Wyobrażenie o tym, jak uczył się I. Soszenko w Akademii, dają wykazy egzaminów. Przykuwają uwagę kopie obrazów I. Soszenki „Pejzaż”, „Sprzedaż siana na Dnieprze”. Muzeum szczegółowo zapoznaje zwiedzających ze stosunkami Iwana Soszenki i Tarasa Szewczenki, opowiada o pracy malarza jako nauczyciela rysunku w gimnazjach w Nieżynie, Niemirowie i Kijowie. Listy I. Soszenki oraz inne dokumenty historyczne świadczą o wielkiej pomocy, jakiej udzielił on T. Szewczence. W muzeum przedstawiono fotoreprodukcje licznych szkiców i rysunków malarza, w szczególności „Portret w Cumi (Włochy)”, „Forum Juliusza w starożytnym Rzymie”, „Świątynia Westy w Rzymie”, „Bitwa Aleksandra Macedońskiego z Dariuszem”, a także fotoreprodukcje, które opowiadają o działalności Iwana Maksymowycza jako pedagoga, o ostatnich latach jego życia. Zmarł i został pochowany I. Soszenko w Korsuniu na Czerkaszczyźnie. W przyszłości muzeum będziemy rozszerzać, uzupełniać eksponatami. wystawa wyrobów sztuki dekoracyjno-użytkowej. W oczach migotało od różnorodności strojów ludowych, ozdób, glinianych naczyń. Haftowane ręczniki, malarstwo (w szczególności na korze brzozowej), rzeźba w drewnie, wyroby garncarskie znalazły swoich nabywców. Talizmany, do których mistrzowie ludowi dodali wykwintne elementy florystyki, będą zdobić współczesne domy i chronić ich mieszkańców przed niepowodzeniami. Fasola — dla siły i zdrowia, pestki dyni symbolizują życiodajną energię słońca, a żołądź wzmacnia rodzinę. Wędrowny festiwal tradycyjnej sztuki ukraińskiej „Etnoewolucja” przedstawił czernihowianom połączenie gatunków muzyki etnicznej i rocka. Niezwykłą mieszankę zaproponowali do skosztowania „Nahuł” z Mińska, „DrymbaDaDzyha” z Kijowa oraz inne zespoły etno-rockowe. Festiwal odciągnął od codziennej krzątaniny, odświeżając postrzeganie świata i wzbogacając nas, zabieganych, przyjemnymi wrażeniami. Ważne jest, by czasami, zakładając wyszywaną koszulę, poczuć, jak dodaje ci siły ojczysta ziemia.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn