Strona · s. 14strona oryginału ↗
«Bo świat piękny…»
Слово Просвіти, №25 за 2008 рік
Natalka POKLAD
Dziś, na szczęście, nie jest to już nic nadzwyczajnego — pojawienie się wydania przetłumaczonego z języka polskiego. Jednak książka, o której chcę opowiedzieć, jest w rzeczywistości wyjątkowa. Po pierwsze tym, że jest to jedno z pierwszych wydań utworów poety-kapłana Jana Twardowskiego (1915—2006) na Ukrainie, a 25 wierszy, które weszły do książki „Zielnik” (wydawnictwo „Grani-T”, 2008), publikowane są po ukraińsku po raz pierwszy; po drugie sam zbiór jest swoistym zielnikiem, bo zebrano tu wiersze ojca Twardowskiego poświęcone roślinom lub takie, w których wspomniano rośliny. Wśród wierszy są zabawne, a są bardzo poważne, jednak wszystkie skłaniają do cichego i ciepłego namysłu nad światem człowieka i światem przyrody. Uważa się go za jednego z najlepszych i najbardziej zdumiewających poetów Polski minionego stulecia. Zajmował się nie tylko literaturą — przede wszystkim był kapłanem, który poświęcił życie ludziom. Niemal pół wieku Jan Twardowski mieszkał w przytulnym domku przy klasztorze sióstr wizytek w samym centrum Warszawy, codziennie odprawiał msze w kościele i przyjmował licznych gości, którzy zjeżdżali do niego nie tylko z całej Polski, lecz także z innych krajów — by porozmawiać, poprosić o radę, nagrać wywiad, wziąć autograf albo po prostu z wdzięcznością uścisnąć dłoń temu niewysokiemu mężczyźnie w sutannie. A ojciec Jan otrzymywał także niezwykle dużo listów — zarówno od dorosłych, jak i od dzieci, które bardzo lubiły jego wiersze. Za co je lubiano? Za pogodne, jasne spojrzenie na świat, w którym potrafił dostrzec dobro i piękno, za optymizm i humor. Mądre i szczere wiersze Twardowskiego pomogły wielu ludziom pokonać zwątpienie, nauczyły nie bać się samotności i być silnymi. Dzieciom ojciec poświęcał bardzo dużo czasu, do nich też adresowana jest znaczna część jego twórczości. Dlatego właśnie dzieci w 1996 roku przyznały Twardowskiemu Order Uśmiechu. Jest to jedyna na świecie nagroda, którą przyznają dzieci. Podczas ceremonii wręczenia nagrodzony musi przejść swoistą próbę — nie krzywiąc się, wypić szklankę soku z cytryny. A potem — uśmiechnąć się! Ojciec poradził sobie z tym zadaniem pomyślnie. O sobie Jan Twardowski skromnie mówił, że jest kapłanem, który pisze wiersze na wakacjach — wtedy, gdy wyjeżdża na wieś odpocząć od miejskiego gwaru. Naprawdę bardzo kochał przyrodę, dobrze ją znał, że tak powiem, po imieniu: nazwę rośliny, kształt liścia, kolor i zapach kwiatu, kiedy zakwita, jakie ma nasiona itd. Fascynował się dawnymi zielnikami, w których można było znaleźć różne ciekawostki o roślinach, informacje o ich właściwościach leczniczych, a także sam z wielką przyjemnością zbierał własne zielniki. Nawiasem mówiąc, rośliny, o których pisał wiersze ojciec Jan Twardowski, rosną nie tylko w jego ojczyźnie, w Polsce, lecz także u nas, na Ukrainie. Dlatego ukraińskiemu czytelnikowi poznawanie ich jest niezwykle ciekawe i pożyteczne. Kolejną wyjątkową cechą „Zielnika” jest to, że książkę ilustrowały dzieci. Oznacza to, że wiele roślin, o których mowa w wierszach, można zobaczyć na ilustracjach do zbioru — częściowo namalowali je ukraińscy uczniowie (po sekrecie powiem: to uczniowie klasy szóstej Kijowskiej Szkoły Średniej nr 159), a częściowo polscy, z Suwałk. Oprócz wszystkiego innego zbiór wierszy J. Twardowskiego jest wspaniale wydany — projekt graficzny wykonał Antin Kłoczko. W opracowaniu stron wykorzystano oryginalne ilustracje zielnika z książki Otto Wilhelma Thomégo „Flora…” (1885), a także fragmenty ilustracji z książki Philippa Franza von Siebolda „Flora…” (1870). Wiersze Jana Twardowskiego przełożyła Dzwinka Matijasz — pisarka, tłumaczka. Dla niej, jak zaznacza, było to „wielka przyjemność i radość, a zarazem wielkie wyzwanie. Trzeba bowiem było zbe
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
