Strona · s. 13strona oryginału ↗
CZARUJĄCA MARICZKA MIESZKA W KARPATACH
Слово Просвіти, №27 за 2005 рік
na najlepszą muzykę do wiersza „Mariczka”, który napisał student Czerniowieckiego Instytutu Medycznego Mychajło Tkacz. Postanowił wziąć udział w tym konkursie także Stepan Sabadasz — wiersz przypadł mu do serca. Historię powstania „Mariczki” nie raz opowiadał sam poeta w swoich wywiadach. Lecz szczęście chciało, by usłyszeć ją z ust samej bohaterki — Marii Fedoriwny Kysyłyci, która do dziś mieszka w osadzie Putyła w obwodzie czerniowieckim. Mariczka miała 18 lat, pracowała w kuchni szpitala rejonowego. Latem 1954 roku na praktykę przyjechali studenci Czerniowieckiego Instytutu Medycznego. Z zakwaterowaniem w Putyłach było dość trudno, więc ordynator zakwaterował młodzieńców w szpitalu i tamże pozwolił im się stołować. Młodzieńcy mieli dobry apetyt, a na świeżym karpackim powietrzu chciało się jeść jeszcze bardziej, więc postanowili znaleźć sposób na kucharzy. I znaleźli dość oryginalny sposób: polecili Mychajłowi Tkaczowi popracować „dla wspólnego dobra” — napisać wiersz-dedykację dla pięknej Mariczki. Oczywiście Mariczka o tym spisku nie wiedziała, a ponieważ była uczciwą i porządną osobą, karmiła chłopców dobrze. W relacjach była bardzo powściągliwa, na przyjezdnych nie zerkała, gdyż miała narzeczonego — przystojnego i pracowitego młodzieńca. Sam poeta, napisawszy wiersz, również nie śpieszył się z podarowaniem go dziewczynie. Zaczekał do święta wyjścia na połoninę i tam ze świątecznej sceny odczytał wiersz, mówiąc, komu jest dedykowany. Maria Fedoriwna wspomina, że kiedy usłyszała swoje imię, mało nie spłonęła ze wstydu i strachu: wszak nie wiadomo, co powie ten student! Jak potem rodzicom i ludziom w oczy spojrzeć? Ale kiedy usłyszała pierwsze wersy: Wije się niczym żmijka niespokojna rzeczka, Przytula się bliziutko do podnóża gór. A na tamtym brzegu tam mieszka Mariczka W chacie, co schowała się w zielony bór, — zrobiło jej się przyjemnie, że to o niej. Od tamtej pory minęło 5 dziesięcioleci, ale kiedy słyszy w radiu czy telewizji piosenkę „Mariczka”, zawsze wspomina tamten dzień. Ziomkowie Marii Fedoriwny również pamiętają, o kim jest ta piosenka, i usłyszawszy ją, dzwonią i pytają: „Słuchasz swojej piosenki, Mariczko?”. Piosenka nie narodziła się od razu. Kiedy Mychajło Tkacz wrócił z praktyki do Czerniowiec, zaniósł wiersz do obwodowego Domu Twórczości Ludowej. I ogłoszono konkurs na najlepszą muzykę do niego. Prawie 40 amatorskich kompozytorów nadesłało swoje utwory. I zwyciężył Stepan Sabadasz — wiersz i jemu przypadł do duszy. To był już 1955 rok. Kiedy szczęśliwy autor przyniósł piosenkę do filharmonii obwodowej, z czasem odpowiedziano mu, że nie mogą włączyć jej do repertuaru, bo jest „słabiutka”. Jednak tej piosence pisany był szczęśliwy los, bo nuty zobaczyła kierowniczka Bukowińskiego Zespołu Pieśni i Tańca Ałła Serebri. I przygotowała ją z zespołem chóralnym. A z czasem „Mariczkę” polubił ówcześnie już zasłużony artysta Ukrainy Dmytro Hnatiuk. Właśnie w jego wykonaniu ta piosenka stała się znana daleko poza granicami Ukrainy. W 1961 roku Stepan Sabadasz, pracując w Pałacu Kultury Pracowników Przemysłu Lekkiego, stworzył zespół wokalny „Mariczka”, który istnieje do dziś. Piosenka stała się wizytówką zespołu, a jej melodia do dziś jest sygnałem radia „Bukowyna”. Niesprawiedliwie i smutno byłoby sprowadzać twórczość Stepana Ołeksijowycza Sabadasza do jednej piosenki. Wszak na szczyty popularności wzlatywały „Pieśń z połoniny” do wierszy Ołeny Ponomarenko, „Oczy chabrowe” do wierszy Borysa Demkiwa. Ale sprawiedliwie będzie uznać, że właśnie „Mariczka” stała się impulsem do tworzenia oryginalnych piosenek przez innych utalentowanych kompozytorów Bukowiny. Zaledwie kilka lat po „Mariczce” świat podbiła piosenka „Czeremszyna” Wasyla Mychajluka, która w 1964 roku została uznana za jedną z najpopularniejszych na świecie, tłumaczono ją na różne języki, nawet na japoński. A w 1971 roku najmłodszy w tamtym czasie kompozytor Wołodymyr Iwasiuk stworzył „Czerwoną rutę”, która zachwyciła wszystkich swoją doskonałością. A „Mariczka” nie jest zapomniana i dziś. I nawet wyrażenia z tej piosenki przeszły do kategorii „skrzydlatych”. Prawda, nie raz zdarzało się słyszeć zwracanie się do dziewczyny: „Czarująca Mariczko!” albo żartobliwą charakterystykę pięknej dziewczyny: „A jak się uśmiechnie, jeszcze spod czoła spojrzy — choć skacz w wodę, mówią kawalerowie”. Lekka i delikatna melodia piosenki, cudowne słowa znajdują oddźwięk w sercach ludzi. I za to podziękowania dla 85-letniego maestro Stepana Ołeksijowycza Sabadasza. Paraskowija NECZAJEWA IMIONA Maria Fedoriwna Kysyłycia z wnuczką Marijaną i autorem tych wierszy
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
