Strona · s. 16strona oryginału ↗
W światowej przestrzeni — ukraiński akcent
Слово Просвіти, №27 за 2017 рік
Zenon MYCHLYK, dziennikarz, m. Tarnopol
Przypominam sobie wzruszającą opowieść emigrantki z Ukrainy Ołeny Berezowskiej: „Kiedy przyjechałam do Kanady z rodziną, nie było czasu ani środków na ulubione zajęcie. Jedynie rzadko coś malowałam, często darowałam swoje obrazy. I nie myślałam, że kiedyś będę wystawiać je na pokaz.
Propozycja nadeszła niespodziewanie od ukraińskiej grupy artystycznej. Mile zaskoczyła mnie troska profesjonalnych artystów, którzy pomogli mi przygotować ekspozycję. A znana artystka Maria Antoniw, która zawsze z wielkim pragnieniem wspiera rodaków, zaprosiła do wzięcia udziału w kolejnych wystawach. Zresztą, na swoich indywidualnych zawsze chętnie udostępnia miejsce na prace innych artystów”.
To istotny rys do „portretu” Marii Antoniw, która sumiennie kontynuuje dobre tradycje, założone dawniej przez utalentowanych rodaków, którzy z woli różnych okoliczności znaleźli się na obczyźnie. Prawie siedem dekad temu zjednoczyli się oni w Ukraiński Związek Artystów Plastyków Kanady (analogiczne powstały również w Australii, USA), stawiając przed sobą wysoki cel — propagować ukraińską kulturę w światowej przestrzeni. Tą drogą idą obecnie ich naśladowcy.
Do wystawy tematycznej z okazji 150-letniego jubileuszu Kanady, który obchodzony jest tego lata, artystka stworzyła galerię portretów ukraińskich emigrantów różnych pokoleń, którzy, jak mówi, „zakorzenili się na tej ziemi i orzą na niej swoje pole”. W swoim czasie, opuściwszy rodzinny Buczacz na Tarnopolszczyźnie, dołączyła do nich i ona. Niełatwą wieloletnią pracą na niwie malarstwa, grafiki i multimediów osiągnęła znaczny sukces i uznanie. Jak rzekł poeta, gdzie rośniemy, tam musimy kwitnąć.
Co prawda, nieczęsto zdarza się wolna godzina, by wziąć do rąk pędzle — oprócz głównej pracy w szkole wciąga wir emigranckiego życia. W szczególności w Międzynarodowej organizacji ukraińskich społeczności „Czwarta fala” pani Maria odpowiada za kulturoznawczy kierunek działalności. A on jest wieloaspektowy, nie zawsze mieści się w określone ramy.
Powiedzmy, kiedy na Ukrainie wybuchła Rewolucja godności, artyści dołączyli do szeregu charytatywnych maratonów „Toronto — bohaterom Majdanu”, zainicjowanych przez szefową „Czwartej fali”, znaną mecenas Annę Kisil, w celu zbiórki środków dla rodzin poległych Bohaterów Niebiańskiej Sotni oraz na leczenie poszkodowanych protestujących. Tę dobroczynną zbiórkę istotnie powiększyli artyści-diasporanie Maria Antoniw, Ołeh Lesiuk, Ołeksandr Hutyria, Maria Styranka, Natalka Laluk oraz wielu innych.
Spotkanie wnuka Wielkiego Kamieniarza w Toronto
(M. Antoniw po prawej R. Franki)
Swoją drogą, szlachetny przykład dorosłych kontynuują młodzi kanadyjscy Ukraińcy, regularnie organizując maratony „Dzieci Toronto — dzieciom-sierotom na Ukrainie”. Swoje adresowe prezenty (odzież, zabawki, przybory szkolne) przekazują rówieśnikom, których rodzice zginęli podczas działań wojennych w strefie ATO, a także wychowankom sierocińców. Na niedawną kolejną akcję nie poskąpiło swoich obrazów także wielu profesjonalnych artystów — aukcję ze sprzedaży ich prac zorganizowała Maria Antoniw.
Ten „akcent” wyraźnie wzmocniło niedawno stworzone w Toronto LATSA (Literacko-Artystyczne Towarzystwo, oddział Kanada). To zamorskie skrzydło odrodzonego w Kijowie KLAT (istniał w 1895—1905 r.) powierzono kierować Marii Antoniw. Jego główną misję określiła tak: „Demonstrować wysoką ukraińską sztukę zarówno dla Ukraińców, jak i dla szerszego kręgu innych grup etnicznych wielokulturowej Kanady”.
Tej wiosny wraz z prezydentem Kongresu Ukraińców Kanady (oddział Toronto) Tarasem Bahrijem włożyła wiele wysiłku w prezentację za oceanem funduszu Międzynarodowej nagrody imienia Iwana Franki. To wyróżnienie, jak i nagroda Nobla, przyznawane jest uczonym z różnych krajów świata za najwybitniejsze badania w naukach społeczno-humanistycznych i ukrainistyce.
Jeśli chodzi o własne credo twórcze, to nade wszystko, mówi, kocha malować kwiaty. One, przyznaje, są źródłem inspiracji. W tym pragnie naśladować znaną kanadyjską artystkę ukraińskiego pochodzenia Nadię Sołomko, w pamięci której rodzinna ziemia „pozostała ukwiecona i niezapomniana, dlatego te kwiaty pielęgnowała i na obczyźnie”.
„Nagroda jest bardzo ważna dla promowania Ukrainy w cywilizowanym świecie. Ta praca będzie skuteczna, gdy dołączą do niej miliony Ukraińców na całym świecie. A to już tak idzie…”, — konstatował wnuk Iwana Franki — Roland, przedstawiając fundusz w Kanadzie.
Zauważę, że na płótnach Marii Antoniw kwiaty zawsze są w ciepłych, jasnych barwach. Jeszcze jedna charakterystyczna cecha — przedstawione są nieodmiennie jako żywe, z własnymi korzeniami, a nie ścięte, które pysznią się w pięknych drogich wazonach. W ten sposób artystka zakłada głęboki sens: „Nawet w dalekich światach, „wrastając” w obcą ziemię, Ukraińcy nie powinni wyrzekać się własnej tożsamości, swojego niepowtarzalnego kwiatu”.
„Wiosna z ukraińskim akcentem” — tak wymownie nazwano jedną ze wspólnych wystaw w Chicago artyści-diasporanie z Kanady i USA. „Nie jest nam obojętne, jakimi farbami będzie pisany ukraiński emigrancki świat XXI wieku”, — uzasadnili swoją patriotyczną postawę artyści.
Bądźmy razem! P R Z E D P Ł A T A—2 0 1 7 Koszt przedpłaty
TYGODNIK OGÓLNOUKRAIŃSKIEGO
(z dostawą i kosztami pocztowymi):
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
