Strona · s. 8strona oryginału ↗
“Tak samo, jak każdy człowiek ma własną matkę, z łona której przychodzi na świat, tak wszyscy ludzie mają wspólną matkę — ziemię, która wszystkich w swoje łono przyjmuje” (Z księgi “Trebnyk”)4
Слово Просвіти, №27 за 2021 рік
Oświecenia (XVI–XVIII w.). Wiadomo, że transformacja myśli filozoficznej w dojrzałe systemy refleksji filozoficznej odbywała się nieodłącznie od przezwyciężania ówczesnych zjawisk kryzysowych w materialnej i duchowej kulturze Ukrainy (utrata suwerenności narodowej Ukrainy, rozwijanie się ekspansji moskiewskiej, a także polskiej, strach przed procesami unijnymi, brak postępu wiedzy naukowej i edukacji świeckiej, słaba integracja z europejską przestrzenią socjokulturową itp.). Zjawiska stagnacyjne w rozwoju ukraińskiego kościoła prawosławnego spowodowały poszukiwanie pozytywnych argumentów teologicznych w obronie wartości prawosławia. Pojawiły się nowe, wcześniej nieznane interpretacje tekstów Pisma Świętego i dorobku Ojców Kościoła, skierowane na zmniejszenie grzeszności, porzuca życie świeckie i przyjmuje postrzyżyny mnisze. W 1627 r. P. Mohyła przeprowadza się na Ukrainę i zostaje wybrany archimandrytą Ławry Pieczerskiej w Kijowie, a w 1632 r. metropolitą kijowskim, halickim i całej Rusi. Jednocześnie zostaje egzarchą patriarchatu konstantynopolitańskiego. Będąc człowiekiem nietuzinkowym i złożonym, zdołał zrehabilitować się w sprawie obrony wartości kościoła prawosławnego, w tym także języka ukraińskiego, propagując jego używanie w komunikacji codziennej, drukarstwie, wspierał druk w języku ukraińskim prawosławnych tekstów teologicznych, liturgicznych, a także Biblii. Zajmując wysokie stanowisko w kościele prawosławnym, Piotr Mohyła nie nadużywał swojej pozycji i nie pogłębiał istniejącego od dawna konfliktu między
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
