Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 8strona oryginału ↗

IRINA SZUWAŁOWA «CIEŃ NABIERA KSZTAŁTÓW ŚWIATŁA»

Слово Просвіти, №28 за 2011 рік

Tegoroczna laureatka Międzynarodowej ukraińsko-niemieckiej nagrody imienia Olesia Honczara i zeszłoroczna zwyciężczyni konkursu literackiego wydawnictwa „Smołoskyp” Iryna Szuwałowa (ur. 1986) to kijowianka, absolwentka wydziału filozoficznego Kijowskiego Narodowego Uniwersytetu imienia Tarasa Szewczenki. I chociaż jej utwory mają się dopiero ukazać w formie osobnej książki („Ran”), zostały już przetłumaczone na języki angielski, niemiecki, polski, rosyjski i francuski, a także pojawiły się na łamach szanowanego „International Poetry Review”. Poetka pisze pracę doktorską na temat problematyki filozofii języka w tradycji fenomenologicznej, bierze udział w projektach przekładu literatury ukraińskiej w krajach anglojęzycznych, aktywnie występuje jako krytyk literacki. Wysoka erudycja artystyczna uczyniła z Iryny niemal najciekawszą postmodernistyczną autorkę-mitopoetkę, czyli twórczynię autorskiego mitu na bazie różnych kodów artystycznych, z przewagą antycznego. Co ciekawe, starogreckie odczucie rzeczywistości zdumiewająco wyraźnie uwidacznia współczesne pojmowanie czasu i człowieka w nim. Czas, który przeżywa większość z nas, czas codzienny, nieoznaczony medytacyjnym lub ekstatycznym współodczuwaniem z otoczeniem, może jedynie od czasu do czasu rozrywać się i nabierać cech poetyckiej tożsamości podmiotu i przedmiotu (Człowieka i Boga, Rzeczy, Ducha, Kosmosu, Logosu — od nazwy istota się nie zmienia), co stanowiło antyczną wszechobecność w chwili. Wydaje się, że właśnie w obrazowaniu-przeżywaniu takich oto stanów tkwi szczególny czar poetyckiego słowa. Czy człowiek jest wieczny czy śmiertelny? Czy naprawdę istnieją światy duchowy i cielesny? Ostatecznej odpowiedzi na te odwieczne pytania w bogatych w obrazy misteriach i medytacjach-wątpliwościach Iryny Szuwałowej nie znajdziemy. Jednak jej twórczość, jak każda poezja metafizyczna, skłania nas do wiary w możliwość duchowego przenikania w byt, kiedy „cień nabiera kształtów światła”… Dmytro CZYSTIAK węże samotnie wychodzą z nor przed nocą. a pogromcy węży wkładają chitynowe chitony, gęsto i ciężko antymonem podkreślają oczy. węże krzyczą — ich krzyki już zebrano w dzbany, węże krzyczą — głosy zastygają w powietrzu. potem je wreszcie odnosi daleko#daleko, potem one ostatecznie znikają w wietrze. a pogromcy węży — delikatni lniani wizjonerzy — ci wielkoocy synowie pokoleń pasterzy, miedzianymi stopami wężom szpecą twarze, wężom nożami ścinają rozplecione pasma. a pogromcy węży — ci chorąży zaćmień — wężom pięć palców żelaza wbijają w ciemię. węże krzyczą — w nich ciała utykają między mrokami, w palców i nóg niewiarygodnie podstępnych splotach. węże pulsują, cichną, gniją pod gołym niebem, ich ciała — marmurowe wyszczerbione kolumny, a pogromcy węży — mali krwawi efebowie — paznokciami własne wąskie rozdzierają dłonie. w norach ledwie opium trąci od zgaszonych fajek w norach ledwie struny na skrzypcach drżą, jednak, choć jeszcze ciepłe ciała, jeszcze rany parują, znów pogromcy węży nabrzmiałe powieki malują żałobną czernią — i płaczą i płaczą i płaczą. * * * lato zostawało na mieliznach odciskami palców delikatnych jak białe grzybienie ledwie słonawych okrągłych leniwie lśniących jak dojrzałe oliwki wszystko nietrwałe obiecywało trzymać się trwale przemijające nie myślało nawet mijać w pociągu roku to lato przejechało „na gapę” kosmyki jasne wtykało w okna wagonów wiatr chwytało wargami wybuchało śmiechem w dłoń moją wślizgiwała się wilgotna dłoń pociąg leciał — i leciała niewidzialna pogoń ktoś szeptał gorączkowo że ucieczka to nie wyjście lato tak cicho i ostrożnie oddychało rano czasem do ust nachylać trzeba było ucho byle ten szelest ptasi przeszedł po skórze cieńszy od światła i chłodu lżejszy od puchu przypuszczam że nawet lotniejszy od ruchu anielskich nóg co z wiary stąpają w wyraj lato zostawało lutniami łukami lotem jaskółek biegiem łodzi przeplataniem ciała trawami powabami ulewami lnem i kwieciem nie niepokojone spazmami wściekłości i chęci lato słodkie i wieczne zostawało latem * * * spójrz a świat staje się przejrzystszy i dalej dzbany puste drzew dzwonią na wietrze każdemu ptakowi po cieniu zwierzęciu po parze wszystko niedokwitłe odważy się i dokwitnie dorośniemy nauczymy się maleć dość już siedzieć na szyi lata

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn