Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 3strona oryginału ↗

LISTY Z SEWASTOPOLA

Слово Просвіти, №29 за 2007 рік

Wołodymyr PROCENKO, korespondent specjalny „Słowa Proświty” LIST CZWARTY NA TOBIE, NIEBOŻE, ŠCHO NAM NIEHOŻE — Budżet państwa na 2006 rok przewidywał subwencję na rozwój i wspieranie języka i kultury ukraińskiej w Sewastopolu we wszystkich sferach życia. Na początku 2006 roku komisja ds. humanitarnych i społecznych Rady Miejskiej Sewastopola rozpoczęła przygotowania projektu decyzji o wykorzystaniu środków i nawet zorganizowała publiczne dyskusje na temat: „Środki subwencji przeznaczyć na remont placówek kultury miasta i rozwój języka i kultury rosyjskiej”. To zaniepokoiło sewastopolskich Ukraińców. Na posiedzeniu miejskiej „Prosvity” 25 stycznia 2006 roku z udziałem 37 członków Proświty jednogłośnie przyjęto apel do Prezydenta Ukrainy Wiktora Juszczenki i Premiera Ukrainy Jurija Jechanurowa w sprawie racjonalnego wykorzystania subwencji oraz zakazu tego, by prorosyjskie władze miejskie zniekształcały ten ukraiński projekt. Oto pełny tekst jednego z listów: Do Gabinetu Ministrów Ukrainy Szczerze dziękujemy Premierowi Ukrainy Jurijowi Jechanurowi i wszystkim patriotom Ukrainy za przydzielenie subwencji na rozwój i wspieranie języka i kultury ukraińskiej w m. Sewastopolu. Prosimy o ustanowienie kontroli nad wykorzystaniem środków. Rada miejska oraz niektórzy kierownicy zakładów Zarządu Kultury proponują skierować środki na remonty pomieszczeń, zakup komputerów, rozwój języka i kultury rosyjskiej. My, członkowie Proświty w mieście, proponujemy projekt, który da impuls do dalszego rozwoju kultury ukraińskiej na długie lata: utworzenie Muzeum Etnografii Ukraińskiej z ukraińską biblioteką. Członkowie Proświty zebrali unikalną bibliotekę na 7000 książek, materiały z życia i twórczości wybitnych pisarzy miasta, historyczne eksponaty ludowej twórczości i obyczaju. Prosimy Państwa o pozytywne rozpatrzenie naszego apelu i zezwolenie na przeznaczenie części środków na zakup budynku muzeum. Odpowiedź prosimy kierować na adres: ul. Gogola 59, m. Sewastopol, 99007. Członkowie Proświty ucieszyli się, gdy pojawiła się Uchwała Gabinetu Ministrów Ukrainy nr 469 z 10 lutego 2006 roku, którą przyjęto do wykonania ten artykuł budżetu na wysokim szczeblu, a środki przekazano wykonawcy — Ministerstwu Kultury i Turystyki Ukrainy. Rozpoczęła się aktywna dyskusja o działaniach i propozycjach racjonalnego wykorzystania środków. Dwukrotnie na swoich zebraniach (26 kwietnia i 3 maja 2006 roku) „Proświta” podejmowała w tej sprawie decyzje zbiorowe, które przesłała do Zarządu Kultury i Turystyki. Stosunek administracji miasta do propozycji był negatywny, dlatego członkowie Proświty skierowali list do przewodniczącego Ogólnoukraińskiego Towarzystwa «Proświta» im. T. Szewczenki Pawła Movczana: Szanowny Pawle Michajłowiczu! Prosimy Pana o zwrócenie się z prośbą do Ministerstwa Kultury i Turystyki Ukrainy i zaproponowanie przewidzenia w kosztorysie wykorzystania subwencji budżetu państwa w kwocie 9 000 000 hrywien na rozwój i wspieranie języka ukraińskiego ської kultury w m. Sewastopolu dla prydbannia budynku miskiy „Prosvity” z peredachею na balans WUT dlia rozmishchennia Muzeiu ukrainskoi etnohrafii, ukrainskoi biblioteky „Prosvity” ta Tsentru narodnoi tvorchosti. Nasha biblioteka narakhovuie ponad 7000 unikalnykh knyzhok, zibranykh vid metsenativ. Pry „Prosviti” na hromadskykh zasadakh pratsiuie dytiachyi dramatychnyi hurt „Chervona kalyna” (kerivnyk O. Khyzhyna), dytiacha literaturna studiia yunykh poetiv „Dzvonyk” (kerivnyk V. Protsenko), khudozhni kolektyvy (kerivnyky V. Kovalchuk, T. Petryk, T. Maslova). Vodnochas nadsyla­iu kopiu na… ...ego zwrócenia się do prokuratury w celu zaskarżenia bezprawnej decyzji rady miejskiej. Załączniki: na 5 arkuszach. Dopiero po tym liście władze Sewastopola rzekomo zaczęły przysłuchiwać się opinii Ukraińców. Zgodnie z decyzją zarządu Zjednoczenia „Proświty” zainicjowano robocze spotkanie przedstawicieli władz miejskich z ukraińską społecznością w obecności zastępcy przewodniczącego administracji miejskiej D. Basiewa. Na spotkaniu naczelnik wydziału edukacji i nauki M. Czerbadżi oraz ze strony społeczności M. Własdzimirski i J. Witwicka zaczęli domagać się przerozdzielenia części subwencji wydziału nauki i edukacji na budowę kolegium, a to oznaczałoby ponowne skierowanie propozycji do ponownego zatwierdzenia przez Radę Najwyższą Ukrainy, aby zmienić artykuły budżetu. W tym czasie zmienił się rząd i ponowne rozpatrzenie tej kwestii przez prorosyjskich urzędników Janukowycza niewątpliwie uniemożliwiłoby wykorzystanie subwencji. Propozycja Własdzimirskiego i Witwickiej nie miała żadnego uzasadnienia i była prowokacyjna, ponieważ budowę ukraińskiego kolegium i przydział środków przewidywała inna uchwała Gabinetu Ministrów Ukrainy z 27 lipca 2005 roku nr 1017, która ukazała się znacznie wcześniej, a jej wykonanie zostało zablokowane (por. „SP” nr 24 z 2007). Spory, które toczyły się na spotkaniu, nie doprowadziły do wspólnego mianownika. Przedstawiciele wydziału administracji miejskiej, obecne kierowniczki Wydziału Kultury i Turystyki T. Zenina i L. Bohatyrowa na wszystkie propozycje powtarzały, że nie odpowiadają one zatwierdzonemu artykułowi budżetu. Jedną z propozycji — kupno pomieszczenia pod ukraińskie muzeum etnograficzne, którą zgłosił przewodniczący „Proświty”, rzekomo zaakceptowano, a potem odrzucono. Kilka projektów pro- Otwarcie festiwalu filmowego „Aksamitna pora” świtjan było takie wsparcie. Pełny wykaz propozycji działaczy Proświty zamieszczono na łamach gazety „Dzwin Sewastopola” (nr 3–5 z marca–maja 2006 roku). Proświtianie byli gotowi osobiście wziąć udział w tworzeniu dokumentalnych filmów, audycji radiowych (które, bez wątpienia, brzmiałyby w eterze do dziś), wydaniu 16 książek sewastopolskich autorów ukraińskich, wykonaniu strojów ludowych dla zespołów artystycznych, tłumaczeniu wycieczek na język ukraiński. Niemal miesiąc kierownictwo Proświty obijało progi Zarządu Kultury i w końcu zatwierdzono kosztorys na przeprowadzenie widowiska teatralnego w „Omezie” oraz wykonanie wideofilmu „Swiato Kupała”. W nagraniach wzięło udział ponad tysiąc osób. Kanał telewizyjny „Briz” Marynarki Wojennej nadał 30-minutowy wideofilm na Sewastopol i Krym. Inne prorosyjskie lokalne kanały telewizyjne odmówiły emisji wideofilmu. Proświtianie nadal nie przerywali swojej aktywności: zebrali utwory sewastopolskich literatów ukraińskich, przesłali je do stołecznego centrum wydawniczego „Proświta”, wcześniej uzgodniwszy ich druk, sporządzili kosztorysy wydawnicze i wraz z listem oraz egzemplarzami sygnalnymi zwrócili się do Zarządu Kultury i Turystyki. Zwrócenie się pozostało bez pisemnej odpowiedzi. Zastępca naczelnika Zarządu Kultury L. Bohatyrjowa odpowiedziała telefonicznie, że wszystkie książki zostały wysłane do Ministerstwa i tam zdecydują, co drukować. W tym czasie w Sewastopolu rozpoczęły się szeroko zakrojone imprezy, zaplanowane przez Ministerstwo Kultury i Turystyki Ukrainy. Na scenach miasta występowały profesjonalne zespoły z Ukrainy: Narodowy Akademicki Teatr Opery i Baletu im. S. Krusznelnyckiej, Narodowy Zespół Tańca im. Wirskiego, odbył się koncert galowy artystów Narodowego Pałacu „Ukraina”, retrospektywny festiwal kina ukraińskiego „Aksamitna pora” oraz otwarcie nieukraińskiej akcji — „Tobie, Niepodległa Ukrainо” z udziałem J. Kemerowskiego, Azizy, zespołów „Arzu” i „Kalinki”. To, co Ukraińcy Sewastopola zobaczyli i usłyszeli, nijak nie pokrywa się z granicami określonymi w Uchwale Gabinetu Ministrów: „…rozwój i wsparcie…” Zgódźcie się, że rozwijanie twórczości wymienionych zespołów było zbędne. Na swoje wsparcie oni sporo zarabiają za granicą. Do sewastopolskiej kultury ukraińskiej nie mają oni żadnego

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn