Strona · s. 8strona oryginału ↗
RODZINNY KRAJ
Слово Просвіти, №29 за 2007 рік
Wołodymyr HETMAN, główny specjalista Państwowej Służby ds. Obszarów Chronionych Ministerstwa Ochrony Środowiska Ukrainy. Niedaleko miasta Skole w obwodzie lwowskim znajduje się szczególne miejsce, kraina malowniczych średniogórskich krajobrazów, unikatowych w Europie 170–180-letnich pierwotnych lasów bukowych, stromych zboczy i dzikich zwierząt, gdzie w lutym 1999 roku na powierzchni 35 684 ha utworzono narodowy park przyrodniczy „Skolskie Beskidy”. Narodowy Park Przyrodniczy „Skolskie Beskidy” położony jest w granicach masywu górskiego Beskidów Wschodnich (Beskidy Zachodnie znajdują się na terytorium sąsiedniej Polski), które stanowią północno-zachodnią część jednego z pasm tych gór, ciągnącego się wzdłuż głównej osi Karpat Ukraińskich – Karpat Zewnętrznych, czyli Skibowych. Właściwie same Beskidy Wschodnie obejmują krajobrazy górskie Beskidów Górnodniestrzańskich i Skolskich. Na terytorium tych ostatnich znajduje się park narodowy. Najwyższym szczytem górskim NPP „Skolskie Beskidy” jest góra Paraszka (1268 m n.p.m.). Skolskie Beskidy… Coś tajemniczego, bajkowego, a zarazem delikatnego, przyjemnego i łagodnego wyczuwa się w nazwie górskiego kraju, który Bóg obdarzył przyrodą o niezwykłym pięknie i łasce. Wykwintna wartość estetyczna beskidzkich krajobrazów, etnograficzna specyfika kraju Bojków, gościnność miejscowych mieszkańców zapewniają wysoki potencjał rekreacyjny parku. Tajemnicze czary wiekowych, majestatycznych lasów, bezkresne panoramy gór na tle błękitnego nieba, liczne górskie potoki przejrzystej wody, powietrze nasycone miodowym zapachem kwiatów i lecznicze źródła mineralne, szmaragdowe połoniny przyciągają, oczarowują i dają wypoczynek. To kraj utalentowanych twórców ludowych, których oryginalne wyroby (rzeźbione przedmioty drewniane, hafty, dywany, korale, ceramika, elementy odzieży) cenione są daleko poza granicami Karpat. Park przyciąga głośnymi górskimi potokami, hałaśliwymi wodospadami rzeki Kamionki. Znany jest także wodospad Hurkało na Małej Rzece koło wsi Korczyn. Progi skalne występują na wszystkich potokach i rzekach parku, ale szczególnie malownicze są na rzece Rybnik Majdański, potokach Pawłowym i Czudyłowym. Ciekawa jest budowa powierzchni ziemi Skolskich Beskidów. W szczególności Góra Trostian słusznie uważana jest za centrum narciarstwa i turystyki. Mając 1300 m n.p.m., nie może ona rywalizować z alpejskimi trasami narciarskimi, gdzie
s. 9 · strona oryginału ↗
Dla bliższego i pełniejszego zapoznania się z terytorium Narodowego Parku Przyrodniczego „Skolskie Beskidy” można odbyć krótkie wędrówki ścieżkami ekologiczno-poznawczymi. Są to swego rodzaju „fotografie” przyrody parku narodowego. Jednym z najciekawszych obiektów NPP „Skolskie Beskidy” jest dolina prawego dopływu rzeki Opór — rzeki Kamionki, do której, właściwie, od budynku administracyjnego parku narodowego w mieście Skole wyruszymy. Najpierw, na moście przez Opór, otwiera się wspaniała panorama krajobrazowa doliny rzecznej. Z lewej strony widać ujście rzeki Kamionki. Zaraz za mostem, w lewo — droga do bazy turystycznej „Karpaty”. Kierując się wzdłuż rzeki Kamionki, wychodzimy do malowniczego wodospadu. Wyżej wzdłuż koryta jest jeszcze kilka kaskad, ale ta jest najpiękniejsza. To ulubione miejsce wypoczynku turystów. Z sześciometrowej wysokości woda szeroką kurtyną spada na kamienny chaos. W słoneczne dni nad wodospadem gra tęcza. Nagromadzenie w korycie ogromnych bloków piaskowca tworzy „twórczy” nieład. Na lewym brzegu rzeki — dzikie, pionowe skały, których czepiają się jodły i świerki. Wszystko to wywiera niezapomniane, magiczne wrażenie, nastrajając na życiowy dynamizm, poetyckie uniesienie oraz rozmyślania o surowej logice ziemskiego bytu. Powyżej wodospadu dolina rzeki rozszerza się. Tutaj urządzono miejsce na dłuższy wypoczynek: można rozpalić ognisko, zatrzymać się na nocleg z namiotem. Około pół kilometra od wodospadu, po stromym zboczu ścieżka wspina się do unikalnego dla parku narodowego obiektu ochrony przyrody — uroczyska Żurawinego. Tylko jedno ostrzeżenie — w uroczysku Żurawinym zabrania się rozpalać ogniska, urządzać noclegi — jest to strefa regulowanej (tymczasowej) rekreacji parku. Tutaj, na oligotroficznym (ubogim w zasilanie podziemne) głębokim torfowisku sfagnowym rośnie (co Państwo myślą?) mieszkaniec tajgi — „północne winogrona” — żurawina błotna. Obok żurawiny rosną rzadkie w Beskidach wełnianka pochwowata, bobrek trójlistkowy, rosiczka okrągłolistna, trzcina pospolita i inne. W uroczysku znajduje się jezioro Żurawine (lokalna nazwa — Martwe jezioro). Obecnie obserwuje się zarastanie tego jeziora jako biogeocenozy, co jest naturalnym procesem jego samorozwoju. Pod wpływem mchów torfowców, turzyc i innej roślinności na jeziorze formuje się spław, co jest początkowym etapem tworzenia torfowiska wysokiego. Takie zmiany ekosystemów naturalnych nazywane są sukcesjami. Autorem nauki o nich jest amerykański uczony Cowles. Na koniec. Epilogiem do powiedzianego mogą stać się prorocze słowa znanego rosyjskiego uczonego, historyka-geografa Lwa Nikołajewicza Gumilowa z jego monografii „Geografia etnosu w okresie historycznym” (1990): „Wszystko w przyrodzie się starzeje: zwierzęta i rośliny, ludzie i etnosy, kultury, idee i pomniki. I wszystko, przekształcając się, odradza się odnowione”.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
