Strona · s. 6strona oryginału ↗
„Nie ma ofiary zbyt wielkiej, gdy chodzi o Ukrainę”
Слово Просвіти, №31 за 2007 рік
Ołeksandr SZEPNIWSKI, członek Proświty
Zdjęcie autora
Wyszedłem z metra „Dorohożyczi” na powierzchnię i byłem miło zaskoczony: nad Babim Jarem rozciągało się błękitne niebo i świeciło słońce, a grupa ludzi z wielobarwnymi flagami zebrała się przy drewnianym krzyżu, będącym symbolicznym grobem Oleny Telihy. Uroczystość otworzył przewodniczący centralnego zarządu Ukraińskich Nacjonalistów-Państwowników Pawło Dorożynski. Modlitwę za zmarłych odprawił arcybiskup żytomierski Izjasław, którego wspomagali ojciec Roman z Żytomierza i ojciec Iwan z cerkwi św. Jana Chrzciciela w Kijowie. Pawło Dorożynski krótko opowiedział o działalności Oleha Olżycza i udzielił głosu przewodniczącemu Ogólnoukraińskiego Towarzystwa Więźniów Politycznych i Represjonowanych Jewhenowi Pronijukowi, który podkreślił potrzebę prawdziwego opowiadania o działalności bohaterów i poznawania ich życia; ważne jest, aby ludzie starszego pokolenia, którzy pamiętają wojnę, mówili młodym prawdę o niej, prawdę o naszej historii, o takich bohaterach jak Teliha i Olżycz. Prowadząca uroczystość, aktorka Halina Jabłońska, udzieliła głosu pani Kateryni Kryworuczko, starszej pracownik naukowej Centralnego Państwowego Archiwum, która powiedziała, że dziś po raz pierwszy wspólnie obchodzimy urodziny Oleny Telihy i Oleha Olżycza. Olżycz wszędzie pisał, że urodził się 8 lipca. Pani Kateryna ustaliła, że Olżycz urodził się 8 lipca według starego stylu, czyli według nowego stylu 21 lipca (ten fakt potwierdził Pawło Dorożynski, otrzymawszy kopię dokumentów metrykalnych z Żytomierza, miasta, w którym Olżycz przyszedł na świat). Pani Kateryna zacytowała wiersz Oleha „Białe łabędzie”, opowiedziała biografię Oleny Telihy i Oleha Olżycza, a także powiedziała, że miesiąc temu wśród dokumentów znalazła spisane ręką Olżycza przykazania dla współczesnych. Oto te wiersze, odczytane przez Kateryną Kryworuczko, które Olżycz napisał w 1941 roku: „Pamiętaj, że wszędzie i zawsze jesteś Ukraińcem, i nie ma innego imienia ani przed, ani za grobem, dlatego żyj i postępuj tak, abyś nie pozwolił nikomu zohydzić tego imienia. Nie będziesz miał wyższego prawa niż dobro narodu ukraińskiego, więc podporządkuj mu wszystkie myśli i czyny całego swego życia. Przypominaj sobie, płonąc ze wstydu, wszędzie i zawsze, że Ukraina jest w niewoli, i poświęcaj na jej wyzwolenie wszystko, co masz. Nie ma ofiary zbyt wielkiej, gdy chodzi o Ukrainę; całą siłą swego rozumu i serca gardź wrogami twojej Ojczyzny, inaczej pozostaniesz nędznym niewolnikiem. W każdym Ukraińcu widź swego brata i jego dążenia do wolności przyjmij za własne. W sobornej jedności narodu ukraińskiego jest niezwyciężona siła, a w rozłamie – zguba. Pamiętaj, że swoje prawo i prawo narodu zdobędziesz tylko walką, dlatego nie płacz, nie proś, nie znoś cierpliwie przemocy wroga; twoja tchórzliwa uległość skazuje twój naród na okowy i śmierć. Polegaj tylko na własnych siłach swojego narodu i pomnażaj je wszystkimi sposobami; jego los jest w twoich rękach. Czcij wielkie dni naszych walk o wyzwolenie i skłoń głowę przed bohaterami, którzy złożyli życie za honor i wolność Ukrainy. Ich śmierć przyjmij jako najwyższe wyróżnienie i stań się jej godnym sam. Wiedz, że honor traci się tylko raz i na zawsze, dlatego bądź wierny Ojczyźnie aż do zguby. Wiedz, że nie ma siły, która mogłaby powstrzymać naród ukraiński, gdy wszyscy jego synowie, jak jeden mąż, zapragną wolności i świadomie oraz nieugięcie będą toczyć bój w szeregach ukraińskiej rewolucji narodowej o utworzenie samodzielnej sobornej Państwa Ukraińskiego”.
Od krzyża – symbolicznego grobu Oleny Telihy – uczestnicy uroczystości przeszli kolumną na ulicę Olżycza, gdzie przy tablicy pamiątkowej na budynku kontynuowali oddawanie czci bohaterowi. Brzmiały tam wiersze, pieśni i dobre słowa poświęcone Poecie.
ra, Kijowa, Korostenia, Malina, aby uczcić pamięć bohaterów. Przy pamiątkowym znaku — mnóstwo niebiesko-żółtych i czerwono-czarnych flag. Prawie połowa obecnych to młodzież. Panichidę za poległych bohaterów odprawił kapłan Ukraińskiego Prawosławnego Kościoła Patriarchatu Kijowskiego ojciec Leonid. Odbył się wiec obywatelski, który prowadziła Halina Żemaćkas. Rozpoczął go wójt wsi Fedir Charczenko. Przemawiali przewodniczący obwodowego oddziału Towarzystwa „Proświta” Swiatosław Wasylczuk, który podkreślił, że pomimo wszelkich starań totalitarnego reżimu, zajadłego wroga ukraińskiej państwowości, by wymazać z pamięci narodu bohaterskie karty jego historii, — prawda bierze górę, wszystko, co tajne, staje się jawne. Przemawiali uczestnicy walki OUN-UPA Karpo Szostak, Myhajło Franczuk z Korostenia (niestety, kolejny uczestnik — Olha Orłowska — zmarła w marcu tego roku). Na wiecu przemawiali także przewodniczący obwodowej organizacji WO „Swoboda” Ruslan Kocyubynski, Dmytro Skoropad („Narodowy Alians”), przewodniczący korosteńskiej organizacji weteranów Borys Czernysz, mieszkaniec osiedla Buča w obwodzie kijowskim Mykoła Trochymenko, nauczyciel-etnograf Mykoła Bryczun, autor książki o UPA na Żytomierszczyźnie Wołodymyr Płotnicki, który niedawno skończył 85 lat.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
