Strona · s. 9strona oryginału ↗
JĘZYK JEST JEDEN
Слово Просвіти, №31 за 2007 рік
“budowy socjalizmu”. Tego dnia na targu nie spotkaliśmy ani jednego wuhledarczyka-Ukraińca, który czułby się urażony nazwą “Chochłuszka”. Ani porządnego nie-Ukraińca. Ale przypuszczamy, że tacy w Wuhłedarze są, lecz pamiętając gorzkie doświadczenia przodków, nie chcą z nikim konfliktować, bo przecież muszą tu żyć. Dlatego my, proświcianie, a ja dodatkowo członek Charkowskiej Grupy Obrony Praw Człowieka, członek Ukraińskiej Grupy Helsińskiej od 1978 roku, w przeszłości więzień polityczny, jesteśmy zobowiązani wystąpić w obronie godności narodowej Ukraińców. Chociaż pani Babycka uważa się za “chochłuszkę”, mieliśmy zamiar poprosić ją pokojowo o zdjęcie tego szyldu. Bo w słownikach napisano: CHOCHOŁ, chochoła, r.m., daw., pot., znieważająca nazwa Ukraińca. skiego uczonego-biologa I. I. Miecznikowa — naszego pierwszego laureata Nagrody Nobla. W bitwie pod Neapolem L. Miecznikow kierował pracami fortyfikacyjnymi. Na specjalne polecenie Garibaldiego w 1864 r. brał udział w przygotowaniu powstańczej ekspedycji morskiej na wybrzeże czarnomorskie Ukrainy. Chłopi południa Ukrainy czekali na Garibaldiego jak na swojego wyzwoliciela, którego nazywali “Zahrybajło”. W połowie XIX w. rewolucyjną agitację wśród chłopów Kijowszczyzny prowadził Andrij Opanasowycz Krasowski. Z powodu prześladowań zmuszony był emigrować za granicę. 1859 CHOCHŁUSZKA, -y, r.ż., daw., pot. (Słownik języka ukraińskiego (w 11 tomach). — Kijów: Naukowa dumka, 1980); CHOCHOŁ, chochoła, r.m., daw., pot., znieważająca nazwa Ukraińca. CHOCHŁUSZKA, -y, r.ż., daw., pot. (Słownik wyjaśniający języka ukraińskiego. W czterech tomach. — K.: Akont, 1999); marynarzem sardyńskiej floty handlowej. W wieku 26 lat był już kapitanem szkunera handlowego. Garibaldi nie raz w 1820 r. — pierwszej połowie lat 30. odwiedzał Odessę, Teodozję, Kercz, Taganrog. Czy nie kluczowe wydarzenie w życiu Garibaldiego związane jest z Priazowiem. A było to tak. Latem 1833 r. sprawy handlowe przywiodły Garibaldiego na Morze Azowskie. Jego szkuner zawijał do portów Berdiańska, Mariupola, Taganrogu… Do portowej karczmy w Taganrogu, gdzie zazwyczaj zbierali się zagraniczni marynarze, jakoś zajrzał i Garibaldi. Tutaj usłyszał płomienną przemowę w języku włoskim. Nieznajomy mó- CHOCHOŁ, chochoła, r.m., daw. Znieważ. nazwa Ukraińca. CHOCHŁUSZKA, -y, pot. r.ż. od chochoł. (Wielki słownik wyjaśniający współczesnego języka ukraińskiego / Oprac. i red. gł. W. T. Busel. K.: Irpień: WTF “Perun”, 2002. — 1440 s.). A gdyby pani Babycka odmówiła zdjęcia szyldu, to mieliśmy zamiar obiecać jej złożenie pozwu do sądu na podstawie artykułu 161 Kodeksu karnego Ukrainy “Naruszenie równouprawnienia obywateli w zależności od ich przynależności rasowej, narodowej lub stosunku do religii”, gdzie napisano: “Umyślne działania, skierowane (…) na poniżenie honoru i godności narodowej (…) — karane są grzywną do pięćdziesięciu nieopodatkowanych minimów dochodów obywateli albo pracami poprawczymi na okres do dwóch lat, albo ograniczeniem wolności na okres do pięciu lat, z pozbawieniem prawa zajmowania określonych stanowisk lub prowadzenia określonej działalności na okres do trzech lat lub bez takiego”. (Naukowo-praktyczny komentarz do Kodeksu karnego Ukrainy. — wyd. 2, przerobione i uzupełnione / Red. odp. S. S. Jacenko. — K.: A.S.K., 2002 — s. 331-332). To, że pani Babycka poniża samą siebie, jest jej prywatną sprawą. Ale niechby robiła to nie w taki sposób, i to jeszcze publicznie. A obrażać nią wszystkie Ukrainki — nie wolno. Za każdym razem, będąc w Taganrogu, przychodzę z kwiatami w rękach do obelisku, jeszcze raz odczytuję słowa wyryte na nim i myślę o tym, jak bardzo potrzebni są dzisiaj Ukrainie tacy przywódcy jak Giuseppe Garibaldi. * * * To już wszystko. Znowu demonstracyjnie spojrzałem na zegarek: “Równo siedem minut!.. Czyż nie tak?” Wpatruję się w oczy słuchaczy. Widzę w nich zainteresowanie, chęć o coś zapytania. “To może są jakieś pytania?..” I się zaczęło: — A co Pan miał na myśli, mówiąc, że Ukrainie teraz potrzebni są tacy przywódcy jak Garibaldi? — A jak rozumieć: “Rycerz dwóch półkul?..” Co Garibaldi robił w Ameryce Południowej? — Dziwne twierdzenie: Taganrog — odwieczna ukraińska ziemia… Czyżby tak było? — Proszę opowiedzieć szczegółowiej o Lwie Illiczu Miecznikowie. My o nim nic nie słyszeliśmy. — Co można przeczytać o Garibaldim w utworach ukraińskich pisarzy? Gdzie je dostać?.. I jeszcze, i jeszcze… Dopiero po godzinie ja sam poprosiłem o zwolnienie mnie… Żegnając się, organizator wydarzenia, przyjaźnie uśmiechając się, powiedział: “A dobrze Pan mnie nauczył!.. Serdecznie dziękuję!..” * * * Już idąc do domu, skrupulatnie analizowałem swoje działania. Jeśli określić ich istotę, to chodziło o to, jak wykładowcy zdołać nawiązać kontakt ze słuchaczami, stać się na czas swojego wystąpienia jakby częścią ich kolektywu. Ale to za mało. Trzeba stopniowo stać się liderem, podporządkować swojemu wpływowi wszystkich obecnych, skierować ich uwagę na określone tory, poprowadzić słuchaczy za sobą. Jeśli audytorium wspiera wykładowcę, czuje się on pewnie, swobodnie, jego mowa wpływa na stan emocjonalny i wolę słuchaczy. Oni ufają mu. Trzeba, prowadząc opowieść, śledzić nastrój audytorium, nie pozostawiając bez uwagi reakcji żadnego słuchacza. Przecież w pewnym momencie jego reakcja może stać się reakcją całej sali. Dobrze, jeśli będzie ona pozytywna, a jeśli nie?.. Co wtedy robić?.. Warto poszukać odpowiedzi właśnie na to pytanie, kontynuując dyskusje na temat “Słowo — główna broń proświcianina”.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
