Strona · s. 8strona oryginału ↗
«LITERACKIE BERŁO»
Слово Просвіти, №31 за 2008 рік
wiosenny autograf na gorącym, starożytnym niebie rodzinnej Macedonii. W cieniu lip, przy akompaniamencie źródlanego szumu niewielkiej fontanny, macedońscy poeci na zawsze zapamiętali mi się swoją naturalnością i bezpośredniością, dziecięcą otwartością i szczerością — zarówno w poezji, jak i w sposobie bycia. Nie było to spoufalanie się, lecz prawdziwa przyjaźń — wspólnota, społeczność zjednoczona duchem, pobratana tajemnicą słowa. Srbo IWANOWSKI TAJEMNICA Chwila, gdy krew dojrzewa w owocu, imię, lecz ze mną zostaje ballada: Księżyc lipiec słonecznolicy księżyc długich jasnych dni w koronie lipy ciche łkania snów dziecięcych, młodych snów… Poeta Borcze Panow daruje mi swój tomik „Takt” z lakonicznym autografem: „Od serca. Od Borcze”, i to już prawie początek wiersza — mojego, oczywiście. A oto wiersz Borcze: Borcze PANOW GRA CIENI Nagle zobaczyłem jak cień bawił się ze swoim kotem nagle i księżyc zobaczył jak słońce bawi się z moim ciałem w tym mieście w którym nikt nie może przypomnieć sobie dlaczego nazywa się Miastem rąk skoro nikt nie widział od wieków ręki zaczęło się od gry cieni przed starą lampą w której mieszkał duch V Nowa macedońska poezja łączy tradycje i nowoczesność, posiada różnorodne kierunki i szkoły z założeniami tematycznymi i estetycznymi, łączy religijność i świeckość. Jej liryczna podstawa zakorzeniona jest w bogatym folklorze — pieśniach ludowych i balladach. Dzisiejsza poezja autorska bierze swój początek od twórczości Konstantina Miładinowa, ludowego poety XIX wieku, znanego folklorysty, zbieracza pieśni ludowych. Właściwie i jego utwory — pod względem tematyki i stylistyki, bliskiej balladowej melodyjności, trudno odróżnić od ludowych. Właśnie jemu przypada zapoczątkowanie tych tradycji, które obecnie są pomnażane zarówno przez jego następców, jak i nowatorów w poezji. Koco Racin, Grigor Prliczew, Błaże Koneski napełnili poszukiwania i odkrycia Miładinowa motywami historycznymi, zsyntetyzowali idee narodowe i osobiste. Znaczne rezultaty twórcze w XX wieku osiągnęli Sławko Janewski, Błaże Koneski, Aco Szopow, Mateja Matewski, którzy uwolnili kanon wierszowy od nadmiaru dydaktyki, wzbogacili słownik poetycki językowymi perłami, połączyli tradycję i modernizm. Pozostając wiernymi wysokiej patriotyce, nauczyli poetów być otwartymi na wyzwania współczesności. Gane Todorowski, Petre M. Andreewski, Radowan Pawlowski należą do trzeciej generacji współczesnych macedońskich poetów, która rozwinęła macedoński język poetycki, dała nowe tchnienie literackim wysiłkom w zdobywaniu szerokiego zainteresowania czytelniczego nowym pismem poetyckim. Błyskotliwe metafory, plastyczność, antykonformizm, prawdziwa oryginalność dały możliwość ich dorobkowi twórczemu nie tylko znaleźć szerokie grono czytelników, ale i wejść do skarbnicy pieśni narodu: wiele utworów do ich słów stało się ludowymi. Macedonia to rzadki kraj, gdzie poezja zajmuje priorytetowe miejsce, jest poszukiwana przez czytelnika. Książki poetyckie chętnie kupuje się w księgarniach i czyta w bibliotekach. Być może właśnie dlatego obficie pomnażają się nowymi nazwiskami antologie poetyckie, znaczące miejsce w procesie literackim zajęły Swietłana Christowa Jocik, Gordana Michajłowa Boszniakowska, Todor Czałowski i jeszcze dobrych trzydzieści nazwisk. Jak powiedział Rade Siljan, dzisiejsza poezja jest szczególnie akcentowana na metaforyczności i nowej strukturze wersyfikacyjnej.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
