Strona · s. 9strona oryginału ↗
Z MACEDONII
Слово Просвіти, №31 за 2008 рік
Rozmowa o przyszłych książkach. Autorka — Lubow Hołota, tłumaczka — Wira Czornyj-Meszkowa i dyrektor wydawnictwa „Matica”, poeta Rade Siljan, na europejskich i światowych spotkaniach oraz wydarzeniach literackich. Kilka słów o „Matici” — wydawnictwie i księgarni w historycznym centrum Skopje. Tysiące książek — od wydań dla dzieci po poważne rozprawy filozoficzne i historyczne, od śpiewników z kasetami po światową klasykę. I oczywiście wszystko w języku macedońskim. I kto powie, że Macedonia to mały kraj, że nie ma swojej przestrzeni informacyjnej i kulturowej?! Tak oto, bracia Ukraińcy, uczmy się od Rade Siljana, dla którego „tatkowina” (ojczyzna) to nie tylko figura poetycka. Nawiasem mówiąc, prawie piętnaście lat temu Narodowy Związek Pisarzy Ukrainy i Macedoński Związek Pisarzy podpisały „Protokół o intencjach”, w którym mowa o wspólnej wymianie książek, przeprowadzaniu wydarzeń i tym podobnych. Macedonia dotrzymuje słowa: w sierpniu ze Kijowa do Skopje wyruszy cała grupa poetów na międzynarodowe Strużskie Wieczory Poezji. W planach „Maticy” jest wydanie kilku ukraińskich książek. Tłumaczka niezmienna — Wira Czornyj-Meszkowa. VI Co może Wira? Ukraińska córeczka, urodzona na Bałkanach. I tata, urodzony w Prnjavorze. Z Ukrainy przyjechała ich babcia, zatem Wira jest z trzeciego pokolenia, które nie zdradza języka, nie odstępuje od swoich korzeni. Czasami po dziecięcemu uparcie dowodzi, że Czornyj nie zmieni na Czorna, bo to ze względu na ojca nosi jego nazwisko w rodzaju męskim, bez odmieniania. Jej ojciec, Onufrij Pyłypowycz Czornyj, rzeczywiście wart jest uwiecznienia i szacunku, bo jest założycielem Wspólnoty Ukraińców w Republice Macedonii im. Łesi Ukrainki, jej pierwszym przewodniczącym. Dzieci O. P. Czornego, Wira i Pyłyp, urodziły się z tym szczególnym genem ukraińskości, który zmusza je do trzymania się bliżej Ukrainy — sercem i czynami. Ich mama — Macedonka z rodu, rozumie swoje dzieci i swojego męża, wspiera ich, jak może. Niestety, czasami takiego wsparcia brakuje ze strony Ukrainy. Powiedzmy, przetłumaczyła rok temu Wira Onufrijiwna „Żółtego księcia” Wasyla Barki na macedoński, zwróciła się o pomoc w wydaniu do Ministerstwa Kultury i Turystyki Ukrainy. A jej odpowiedzieli, że pieniądze w 2008 roku zaplanowano wydać na informacyjno-kulturowe masowe widowiska za granicą, poświęcone smutnej dacie — 75. rocznicy Ludobójstwa. Kilka tysięcy w europejskiej walucie na wydanie przekładu pierwszej książki o Hołodomorze obiecano w następnych latach, choć „masowe widowisko” w Macedonii nie jest przewidywane, a książka W. Barki byłaby nie lada przełomem informacyjnym. Plany Wiry Czornyj-Meszkowej są ogromne: przetłumaczyć najbardziej znaczące dzieła ukraińskiej klasyki, nie zapominając o współczesnych poetach i Rade SILJAN RADA WOJOWNIKA Poznał swój czas, swój ból Poznał granice gromów, żądzę słowa poznał tajemniczą niedorzeczność, niepoślubioną młodość Jeśli znajdziecie mnie za kratami snu w jasnej zorzy zapalcie ogień na horyzoncie dostrzeżecie biały obraz wspomnień o czasie przeczucia słońca Miał swój czas, swój ból miał granice gromów, poznał słowo miał tajemną arkę w niebieskim oku Jeśli zauważycie moją postać na białym obrazie w południe zabijcie jej pusty cień niech morze samotne spojrzenie znajdzie niech opłacze wody i wieczność PRZECZUCIE Słyszę głos daleki wabiący zaniepokojony Czekam podchwytując melodię zapisaną wiecznością Nijak nie pokonać lat i wieków Ogień strat rozgorzewa się łzę puszczasz
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
