Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 9strona oryginału ↗

«Winogradar» na imię Daria Czubata

Слово Просвіти, №31 за 2011 рік

Bohdan MELNYCZUK Nie będzie przesadą stwierdzenie, że żaden z tarnopolskich literatów nie może poszczycić się takim tomem wyborów. Podobnie zresztą jak tak znaczącym wkładem w kulturę i duchowy rozwój rodzinnego kraju, jaki wniosła autorka tego wydania. Chodzi o znaną lekarkę i działaczkę społeczną Darię Czubatą oraz jej zbiór „Melodijni hrona” (Melodyjne grona). Do książki (504 strony dużego formatu) weszły teksty pogrupowane w kilku działach. Zbiór otwiera poświęcona najdroższej dla autorki osobie, matce Annie Tomkiw, „Modlitwa matki” oraz analityczny artykuł zasłużonej dziennikarki Ukrainy, redaktorki tego wydania Haliny Sadowskiej „Jarosław” dla Darii, czyli „Jesienne liście dorosłego dziecka”. Właśnie tak – „jesiennymi liśćmi dorosłego dziecka” – najbardziej autorytatywna w regionie proświtianka nazywa swoją twórczość literacką. Tematyka wierszy zawartych w pierwszym dziale „Poezja” jest różnorodna: od czci dla Boga i miłości do Ukrainy, jej światłych postaci, rodzinnego kraju po dedykacje dla znanych ludzi. Kolejny dział – „Symfonia miłości” – jest szczególnie poruszający. Autorka ułożyła go bowiem z wierszy adresowanych przede wszystkim do najmłodszych czytelników i ich wychowawców. Wybór został wydrukowany w kolorze i zilustrowany pięknymi rysunkami Swiatłany Kostyszyn. „Dobrym słowem o talentach” – tak D. Czubata nazwała dział recenzji. Przez wiele lat współpracy z redakcjami gazet autorka opublikowała setki omówień książek i spektakli; najlepsze z tych tekstów (o zbiorach W. Ganiszewskiego, B. Pawliwskiego, S. Syrego, D. Telicyna, zbiór „Kazimierz Sikorski” i in., spektakle Tarnopolskiego Akademickiego Teatru Aktora i Lalki) stanowią jedną z ważnych gałęzi „Melodijnego hrona”. „Sławione imiona” – taki tytuł nosi następny dział. Autorka zamieściła w nim eseje o wysokim poziomie faktograficznym i kulturoznawczym o Tarasie Szewczence, Iwanie Franko, Łesi Ukrainka, Hryhoriju Skoworodzie, Iwanie Hnatiuku, Andrzeju Szeptyckim, Arsenie Riczyńskim i innych świętych nacji. Swoistym uzupełnieniem tego bloku jest rozdział „Publicystyka”, w którym zebrano artykuły z wydawnictw periodycznych, które nie straciły na aktualności. A jest ich niemało, gdyż Daria Dmytriwna, przez wiele lat kierując Tarnopolskim Miejskim Zrzeszeniem Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. T. Szewczenki, stale znajduje się w centrum wydarzeń, występuje podczas masowych imprez, na zebraniach i konferencjach. W osobnym rozdziale zebrano pieśni do słów D. Czubatej. Jej wysokoartystyczne teksty odbiły się echem akordów w sercach Mykoły Bołotnego, Wasyla Duńca, Ołeha Zozuli, Jurija Kicyli, Zinowiji Prysuchinej i innych kompozytorów. Znaczny dorobek pieśniarski — prawie czterdzieści pieśni — przyda się zarówno dorosłym, jak i młodym wykonawcom, gdyż wierszom właściwa jest chrześcijańska moralność, prawdziwy patriotyzm, szczera miłość do bliskich i najbliższych. Ostatni rozdział — „O autorce”. Zebrano tu prozatorskie i poetyckie opowieści o kawalerze orderów „Za zasługi” III stopnia i Jarosława Mądrego V stopnia Darii Czubatej, które swego czasu opublikowali Jarosław Hulko, Borys Demkiw, Myhajło Oniśkiw, Ludmiła Ostrowska, Wołodymyr Suszkewycz i inni autorzy o autorytecie. Te publikacje są jasnymi pociągnięciami pędzla do portretu wielostronnej osobowości, bez której nie sposób wyobrazić sobie życia społeczno-politycznego, zwłaszcza proświtiańskiego, Tarnopolszczyzny. „Melodijne hrona” bardzo udanie zilustrowano fotografiami z domowego albumu autorki. Widzimy D. Czubatą w kręgu rodziny, wśród przyjaciół, znanych artystów, polityków, naukowców, wśród których są tak znane w całej Ukrainie osobistości, jak Anatolij Horczyński, Pawło Mowczan, Iwan Marczuk, Hanna Czubacz, Wiktor Juszczenko, Wołodymyr Jaworiwski. Te zdjęcia organicznie wplecione w strukturę tekstową wydania (artysta-grafik Julija Kowbasista, skład komputerowy Halyny Oleksiuk), mają zarówno ładunek informacyjny, jak i wartość estetyczną, czynią książkę atrakcyjniejszą. Jak wyraził się tarnopolski historyk sztuki Ilarion Pylypec, o takim prezencie z okazji swojego jubileuszu można tylko marzyć.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn