Strona · s. 3strona oryginału ↗
Oblicza oporu
Слово Просвіти, №31 за 2012 рік
Oksana SEMENIUK, zastępczyni przewodniczącego rady Halickiego rejonowego oddziału m. Lwowa Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. Tarasa Szewczenki. Ołeksandra DIDYK, 52 lata, nauczycielka wyższej kategorii, wykłada język i literaturę ukraińską, m. Kołomyja: — Kiedy dowiedziałam się, że w Kijowie rozpoczęła się akcja w obronie języka ukraińskiego, długo się nie zastanawiałam: załatwiwszy sprawy domowe, z osobami o podobnych poglądach przyjechałam do Kijowa. Jeszcze z lat szkolnych zapadły mi w duszę słowa Maksyma Rylskiego: „Jak latorośl winnej latorośli, // pielęgnujcie mowę. Pilnie i nieustannie // pielcie chwasty…” Dużo jeździłam po wsiach naszej Iwano-Frankowszczyzny w ekspedycjach, gdzie badaliśmy dialekty rodzinnego kraju. I głęboko poruszyło mnie bogactwo i niepowtarzalność naszej mowy, ogromny szereg synonimów. Swoim czynem chcę udowodnić, że są ludzie nieobojętni, którzy pragną chronić to, co najdroższe: mowę, duszę narodu. A naród bez duszy nie może istnieć. W domu został syn, który opiekuje się moją starą, 86-letnią mamą. Oboje mnie wspierają. Mama pobłogosławiła mnie na wyjazd do Kijowa. Syn powiedział, że głoduje razem ze mną — tylko w domu. A na pytanie „Tarasiku, a dlaczego tak robisz?” odpowiedział: „Bo chcę, żeby nas, niezgadzających się, stało się więcej…” Mychajło PIHULAK, 58 lat, m. Iwano-Frankiwsk, bezrobotny: — Poparłem akcję, ponieważ próbują zniwelować to, co najdroższe — mowę. Chcę, żeby moje dzieci. Jarosław PITKO, przewodniczący Lwowskiego obwodowego oddziału Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. T. Szewczenki. Rozpoczynając wystąpienia, przewodniczący Lwowskiego obwodowego oddziału Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. T. Szewczenki Jarosław Pitko podkreślił niebezpieczeństwo uchwalenia antypaństwowej, antykonstytucyjnej ustawy „O zasadach państwowej polityki językowej”, skierowanej na zniszczenie języka ukraińskiego, na rozłam społeczeństwa, co zagraża utratą niepodległości Ukrainy. Uchwalając tę ustawę, władza zademonstrowała swoją antyukraińską istotę. Okradłszy naród ukraiński materialnie, postanowiła zabrać mu duszę — mowę i w ten sposób przekształcić Ukraińców w zdenacjonalizowaną ludność. i wnuki mogły oglądać telewizję w języku ukraińskim, żeby kręcono ukraińskie filmy i seriale, a nie tylko reklamy. Żeby dzieci przed snem w kanale narodowym mogły posłuchać bajeczki w ojczystym języku. Chcę, żeby władza bardziej szanowała obywateli swojego państwa: nie wnosiła rozłamu w społeczeństwo, dbała o nasz dobrobyt i przyszłość, a nie pracowała dla zysku sąsiednich państw. W domu czeka żona, która całkowicie mnie wspiera. W rodzinnej wsi Spas został syn, synowa, wnuk i wnuczka. Wspierają mnie, śledzą przebieg wydarzeń, kibicują wynikowi akcji. Dzwonią prawie co godzinę. Syn jest gotów przyjechać do Kijowa z przyjaciółmi, na zmianę za mnie. Myrosław DRAHAN, 73 lata, m. Nowy Jork, USA, lekarz genetyk: — Od dawna interesowała mnie historia języka ukraińskiego. Według ocen znanych uczonych, cywilizowane życie społeczne na Ukrainie istniało jeszcze 45 000 lat temu — świadczą o tym znaleziska archeologiczne. Z zawodu jestem lekarzem genetykiem, więc w swoim laboratorium w USA przeanalizowałem 2000 próbek krwi osób pochodzących z Galicji i Huculszczyzny i odkryłem, że na poziomie genetycznym są niezwykle podobne do próbek krwi Basków. Jak wiadomo, Baskowie mieszkają na drugim końcu Europy, a ich język jest najstarszym w Europie. Uważam, że sytuacja, która wytworzyła się wokół kwestii językowej na Ukrainie, jest sprzeczna z normami międzynarodowymi, jest niemoralna wobec Ukraińców. A język ukraiński w rzeczywistości potrzebuje ochrony państwowej, protekcjonizmu (jak to jest we Francji i Izraelu), wprowadzenia we wszystkich sferach życia na terytorium Ukrainy, a nie ograniczania. Z tymi przekonaniami i wiedzą przyjechałem bronić języka ukraińskiego. Nie zapominajmy, Mahatma Gandhi tak osiągnął niepodległość Indii. Dwujęzyczność jest szkodliwa dla państwa ukraińskiego, dlatego uczepili się, by wprowadzić regionalizm. Ale niczego nie osiągniemy, dopóki nie pokonamy poczucia niższości, które wpajali nam nasi kolonizatorzy. Jurij TYMOSZENKO, 51 lat, malarz-dekorator, bezpartyjny, m. Kołomyja: — Poparłem akcję, ponieważ jestem świadomym Ukraińcem i rozumiem jej ważność. Żałuję, że przyjechałem dopiero teraz: u nas pięć razy różni organizatorzy zbierali chętnych do wyjazdu do Kijowa i za każdym razem wyjazd był odwoływany, bo z Kijowa napływały informacje, że akcję przerwano. Ukraińskie media, zwłaszcza radio, telewizja, przemilczają to wydarzenie. Ale my przez ludzi dowiedzieliśmy się, że akcja trwa, i od razu przyjechaliśmy i zaczęliśmy głodować. Doskonale zdaję sobie sprawę, że nasza akcja ma charakter bardziej symboliczny niż praktyczny. Ale to symbol walki przeciwko reżimowi Janukowycza dla całego świata. Na nasze wsparcie Ukraińcy z całego świata przeprowadzili pikiety pod konsulatami i ambasadami Ukrainy. Wierzę, że wielu Ukraińców szuka w kanałach i na falach wieści z Ukraińskiego Domu o tym, że akcja trwa. W domu zostawiłem żonę, dziesięcioletniego syna i 240 hrywien. Jestem wdzięczny żonie, która mimo trudnej sytuacji materialnej wsparła mnie i pobłogosławiła na ten wyjazd. Roman KIS, 63 lata, etnolog, kulturoznawca, pracownik naukowy Instytutu Ludoznawstwa NAN Ukrainy, autor ośmiu książek, dwie z nich poświęcone są językowi ukraińskiemu, m. Lwów: — Poparłem tę akcję, ponieważ nie mogłem nie poprzeć. To mój czuciowy wewnętrzny nerw połączenia z organizmem narodowym, który może zginąć nie przez nowożytne rusyfikatorskie cyrkularze, a przez dzisiejszą sytuację środowiska językowego. Zostawiłem we Lwowie cudowne kwiaty dalie, którymi lubię się zachwycać. Leonid TERTYCZNYJ, 51 lat, spawacz elektryczny, obwód czerkaski: — Nie jest mi obojętny los języka ukraińskiego. Moja mama przez 40 lat była nauczycielką języka ukraińskiego. Kiedy zaczęło się głodowanie, mama przyśniła mi się i we śnie zaczęła wyrzucać: „Synku, język ukraiński chcą zniszczyć, a ja poświęciłam mu czterdzieści lat życia. Dlaczego siedzisz, dlaczego nie walczysz?” Rano pospiesznie spakowałem rzeczy i wyruszyłem do Kijowa. W domu została żona. Myśli, że pojechałem do pracy zarobkowej, bo mój zakład teraz stoi, a wszystkich pracowników wysłano na urlop bezpłatny. Leonid BROWCZENKO, 63 lata, emeryt wojskowy, major, ukończył Leningradzką Akademię Łączności:
— Przyłączyłem się do tej akcji, ponieważ jeszcze w 1990 roku występowałem za językiem ukraińskim, za utworzeniem sił zbrojnych Ukrainy, za niepodległą Ukrainą. Czuję się upokorzony słowami Czeczetowa, który oświadczył „po feni” (w żargonie przestępczym), niezdolny nawet uświadomić sobie, jakie poważne stanowisko zajmuje: „My ich rozwieli, kak kotiat” (My ich rozegraliśmy, jak kocięta). Obrazowo mówiąc, ukradli mandaty, żeby zapewnić głosowanie. 4 lipca 2012 roku w Winnicy, zaraz gdy dowiedziałem się, że deputowani ludowi zaczęli głodować, ogłosiłem na wiecu bezterminowy strajk głodowy w obronie języka ukraińskiego. W ciągu jednej godziny zebrałem 220 podpisów na swoje poparcie. Poczułem, że ludziom zraniono duszę tą antypaństwową ustawą. Po tym, jak deputowany ludowy Arsenij Jaceniuk skierował protest w obronie języka ukraińskiego na tory akcji przeciwko Janukowyczowi, a deputowani opuścili schody pod Ukraińskim Domem, poczułem przykrość. Dowiedziawszy się, że młodzież się nie poddała i głodówka trwa, natychmiast wyjechałem do Kijowa i przyłączyłem się do akcji. Młodzież, która przerwała głodówkę z powodu reanimacji, podjęła decyzję o kontynuowaniu walki w obwodach Ukrainy. Ale ja, jako oficer zawodowy Sił Zbrojnych Ukrainy, rozumiejąc wielkie znaczenie zapalonej pochodni walki w obronie języka ukraińskiego, twardo postanowiłem: nie poddawać się i nie pozwolić jej zgasnąć. Żeby przeszkodzić mojemu protestowi, aresztowano mnie. W sądzie sam reprezentowałem swoje interesy i wygrałem sprawę. Teraz oficjalnie mam prawo kontynuować bezterminową głodówkę. Na naradzie rodzinnej omówiliśmy mój wyjazd. Były łzy żony, niepokój dzieci: synów Wołodymyra i Ołeha, córki Hałyny. Ale miłość do matki Ukrainy i jej duszy — języka ukraińskiego, jest ponad wszystko. I na dworcu, pocałowawszy i objąwszy mnie, żona na pożegnanie powiedziała: „Sława Ukrainie!”. Czyż nie przemawia do nas ustami tych ludzi i ich czynami cały ukraiński świat? turowała akcja „Czytaj, oglądaj i słuchaj po ukraińsku”, która jest prowadzona przez „Proświtę” od 2000 r., jeszcze od czasu akcji „Ukraina bez Kuczmy”. W programie — wystawa-sprzedaż książki ukraińskiej, prezentacja wydań ukraińskich z udziałem autorów, propagowanie ukraińskiej pieśni, kina. Pod Ukraińskim Domem trwa bezterminowa akcja w obronie języka ukraińskiego. Gazeta „Słowo Proświty” jest jedną z niewielu, która stale śledzi przebieg wydarzeń na rozgrzanych granitowych schodach Ukraińskiego Domu. Ale każda ludzka sprawa ma ludzkie twarze i imiona. Dlatego dzisiaj chcielibyśmy zapoznać ukraińskie społeczeństwo z tymi, którzy głodują w taki upał na tych schodach, opowiedzieć ich historie. Każdemu z uczestników głodówki zadano tylko dwa pytania: „Dlaczego Pan/Pani poparł(a) akcję?” i „Kogo Pan/Pani zostawił(a) w domu?”. Oto co usłyszeliśmy.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
