Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 14strona oryginału ↗

WARTO WIEDZIEĆ

Слово Просвіти, №33 за 2008 рік

Staroegipska figurka kota domowego, koty i hieny (tam) będą się spotykać… Po tym odkryciu ukraińskich biblistów możemy i kota uważać za istotę biblijną. Choć to dziwne, ale w Starożytnym Egipcie koty nawet czczono. Dziki kot z Nubii, oswojony tam pięć tysiącleci temu, początkowo był zwykłym łowcą myszy, lecz z czasem stał się istotą nietykalną, a nawet świętą. Jako jedną z hipostaz boga Ra, gorliwie go pielęgnowano, a po śmierci balsamowano; artyści zaś uwieczniali kota na równi z wybitnymi osobistościami. Realistyczne przedstawienie nubijskiego kota wśród kwiatów lotosu, znalezione w grobowcu jednego z urzędników Średniego Egiptu, ma blisko cztery tysiące lat. W Europie koty domowe były rzadkością jeszcze nawet w epoce Odrodzenia. Nie ma o nich wzmianek w literaturze, nie spotyka się ich także na obrazach ówczesnych artystów. Na słynnym portrecie Leonardo da Vinci przedstawił mediolańską damę Cecylię Gallerani, która trzyma w rękach nie kociaka i nie szczeniaka. Portret nazywano „Damą z gronostajem”, choć z czasem okazało się, że to domowa tchórzofretka, czyli fretka. Za czasów Leonarda fretki wykonywały kocie obowiązki — łowiły myszy. Ostrożny w relacjach, kot rzadko daje o sobie znać na głos, jak robią to psy. Skryte zachowanie kosztowało koty brak uznania przynajmniej połowy ludzkości. Mężczyźni woleli przyjaźnić się z psami, gardząc miauczącymi intrygantami, zdolnymi nawet poróżnić z żoną. Tak, swoisty koci charakter, który rażąco różni się od towarzyskiej natury psa, po mistrzowsku przedstawił angielski pisarz Rudyard Kipling. W bajce o kocie, który chadzał własnymi drogami, pies towarzyszy człowiekowi na polowaniu, a mały spryciarz tymczasem, zabawiając dziecko, obłaskawia serce kobiety i zostaje w domu… Z tego powodu mówią: „Pies przywiązuje się do człowieka, a kot przyzwyczaja się do miejsca”. Przyznajmy, że taki staroświecki pogląd na domowego Mruczka jest powierzchowny. Nasi dziadkowie uważali, jakoby kot lubił się przymilać, jest chytry, mściwy, a nawet krwiożerczy, bo nie może przepuścić nieostrożnemu ptaszkowi. Oczywiście pies tak się nie zachowuje, bo w odróżnieniu od kota uznaje człowieka za swojego pana. Może przyjąć jako rzecz oczywistą nawet karę fizyczną. Pobicie zaś kota doprowadzi do przeciwnych skutków: więcej on wam nie zaufa, bo koty pragną partnerskich relacji. A brak szczerości u zwierzęcia

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn