Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 3strona oryginału ↗

Czym żyje „Proświta”?

Слово Просвіти, №36 за 2013 рік

Redakcja „Słowa Proświty” zwróciła się do członków Rady Głównej, przewodniczących obwodowych i miejskich zjednoczeń Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. Tarasa Szewczenki z prośbą o odpowiedź na trzy pytania: I. Jakie przedsięwzięcia proświtańskie w Państwa stronach zapadły w pamięć ze względu na masowość, wywołały przychylną reakcję społeczeństwa? II. Czy „Proświta” rośnie liczebnie? Co temu sprzyja? Jeśli członkostwo się zmniejszyło, to dlaczego? III. Przedstawiciele struktur władzy sprzyjają czy przeszkadzają Państwu w pracy proświtańskiej? Oto co nam odpowiedzieli: Wasyl CZEPURNYJ, m. Czernihów: I. Praca klubu prasowego „Proświta”. Prezentacja nowych wydawnictw. Billboardy w Nieżynie (Stus, Skoropadski, Wernadski, Kaczurowski). Praca centrum duchowo-oświatowego w Baturynie. II. Wzrosła, ale nieznacznie. Główną przyczyną powolnego wzrostu jest rozczarowanie Ukraińców „pomarańczową” władzą. III. Tak, przeszkadzają. Na przykład próby odebrania pomieszczenia. Wołodymyr SEMYSTIAHA, m. Ługańsk: I. Działania na rzecz obrony szkół ukraińskojęzycznych przed „optymalizacją” D. Tabacznyka, różnorodne koncerty szewczenkowskie, festiwale, obchody dekad szewczenkowskich (marzec, maj), wiece i pikietowanie w obronie ukraińskiego języka państwowego, Konstytucji Ukrainy — wspólnie z innymi organizacjami społecznymi i politycznymi, akcje w Ługańsku w obronie statusu „Skweru Pamięci” i przeciwko przemianowaniu go na Skwer „Przyjaźni Narodów”, akcje poparcia dla budowy pomnika T. Szewczenki w Stachanowie (zbiórka funduszy, wykonanie i konkursy makiet pomnika itp.); coroczne akcje Pamięci ofiar Wielkiego Głodu, ofiar represji politycznych, wzniesienie Znaku Pamięci „Ofiarom Wielkiego Głodu 1932—1933 lat na Ługańszczyźnie”; wspólnie z UKP KP budowa i otwarcie świątyni Świętej Trójcy w Ługańsku itp. II. Liczba członków „Proświty” jest stabilna — 3,5 tys. stałych członków. Corocznie rejestrowani są nowi członkowie i komórki, ale młodzież studencka (absolwenci) opuszcza obwód, część proświtan starszego pokolenia odchodzi w zaświaty, a część zamienia się w swoisty „balast” z powodu trudnych warunków socjalno-ekonomicznych. Rdzeń jest stabilny. III. Dla nich „Proświta” to wróg nr 1; kierownicy zjednoczeń to nacjonaliści, banderowcy, a język ich jest taki sam. Najgorsze — rozpoczęło się nękanie proświtan przez kierowników placówek oświatowych wszystkich szczebli. Zawsze negatywna reakcja nie tylko urzędników, ale i deputowanych przedstawicielskich organów władzy, z pewnymi wyjątkami. Mykoła KULCZYŃSKYJ, m. Połtawa: I. Festiwal „Mazepa-fest” — 2010 r. Festiwal „Otwarta noc” — 2013 r. Prezentacja książki J. Szewelowa „Wybrane prace, wywiady”. II. Nie wzrosła, zmniejszyła się. Przyczyny są różne, ale najważniejsza — brak ochotników do pracy na zasadach społecznych. Oczywiście, niewystarczające poszukiwanie takich ludzi zarówno przeze mnie, jak i przez członków Zarządu. Chociaż, szczerze mówiąc, nie chce się szukać, bo mimo wszystko powinna być choć jakaś inicjatywa samych ludzi. III. Tak, różnymi, ale niezauważalnymi sposobami, czyli tworzeniem atmosfery, kiedy kierownicy uczelni, szkół nie zapraszają i dają do zrozumienia, że lepiej by było, gdybyście tu nie byli. Kyryło STECENKO, m. Kijów: I. Analityczne, nasycone aktualną treścią, użytecznymi metodykami pracy socjalnej oraz energią optymizmu artykuły i materiały w gazecie „Słowo Proświty”. II. Sytuacja w Kijowie jest badana. Ale są problemy z wiarygodnością oficjalnych danych. Wrażenie, że konieczne jest zreformowanie systemu ewidencji, wydawania legitymacji i opłacania składek. III. Póki co nie. Na przykład zarząd oświaty (departament pracy pozaszkolnej) sprzyja. Wasyl KŁICZAK, Kijowska organizacja obwodowa: I. Obwodowy konkurs poetycki „Ziarna dobroci” wśród uczniów. II. Liczba członków nieustannie rośnie. III. I nie przeszkadzają, ale i nie sprzyjają. Ogólnie współpraca istnieje z Kijowską Obwodową Administracją Państwową. Petro SZYMKIW, m. Tarnopol: I. Wzniesienie pomnika ojcu doktorowi Mykole Chmilowskiemu, członkowi UHWR, współpracownikowi A. Szeptyckiego, Romana Szuchewycza, kierownikowi podziemnej UKGK, w latach 1947—50 we wsi Pokropywna (20 km od Tarnopola), w rodzinnych stronach ks. Chmilowskiego. II. Wzrosła, ale nieznacznie. III. Nie przeszkadzają. Marija OLIJNYK, m. Donieck: I. Największy rezonans miała kampania w obronie szkół Doniecczyzny przed tak zwaną „optymalizacją”, a w rzeczywistości ich zamykaniem. Zwłaszcza szkół ukraińskojęzycznych: po licznych apelach, akcjach protestacyjnych, wiecach, pikietach „Proświta” zmuszona była bronić szkół w sądach różnych szczebli aż do Wyższego Sądu Administracyjnego Ukrainy, gdzie znajdują się dzisiaj sprawy sądowe dotyczące zamykania szkół na Doniecczyźnie. Uczczenie 85. rocznicy urodzin Ołeksy Tichego oraz wydanie i prezentacja dwutomnika — jego utwory oraz o nim z udziałem proświtan. Przygotowanie i przeprowadzenie obchodów 75. rocznicy urodzin Wasyla Stusa. II. Liczebność członków „Proświty” praktycznie się nie zmienia. Nowych członków prawie nie ma, bo do wstępowania do „Proświty” póki co jest negatywny stosunek donieckiej władzy. Dlatego „Proświta” współpracuje z licznymi patriotami we wszystkich gałęziach władzy bez ich formalnego członkostwa w „Proświcie”. III. Bywa różnie. Witalij MICHALEWSKYJ, m. Chmielnicki: I. 2011 r.: 105-lecie utworzenia „Proświty” na Podolu i 150-lecie urodzin pierwszego przewodniczącego Kosti Sopuchy. 2012 r.: 20-lecie wznowienia działalności Podolskiej „Proświty”. II. Liczebność istotnie się nie zmieniła. III. Neutralny stosunek przedstawicieli struktur władzy. Wasyl HŁAHOŁIUK, m. Kołomyja: I. Fora w obronie języka ukraińskiego, w szczególności z udziałem deputowanych ludowych Ołeksandra Donija oraz Iryny Farion. Wsparcie akcji głodujących pod Ukraińskim Domem ze strony Centrali „Proświty”, wręczenie „Kobzarzy” ze specjalną pieczątką „Obrońcy języka ukraińskiego”. Udział członków „Proświty” w innych ogólnoukraińskich akcjach. II. Na Iwanofrankowszczyźnie, Kołomyjszczyźnie liczba członków „Proświty” nie zmniejszyła się. III. Nie przeszkadzają, ale i nie pomagają na szczeblu rejonowym i miejskim. Sesją Iwanofrankowskiej Rady Obwodowej przyjęto decyzję z dnia 21.06.2012 r. nr 961-22(2013) „O regionalnym programie celowym „Proświta”: XXI wiek” na lata 2013—2016”. Ołeksyj SZEWCZENKO, m. Sumy: I. Utworzenie Rady przedstawicieli ukraińskich organizacji patriotycznych i komórek, utworzenie-

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn