Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 2strona oryginału ↗

Ciąg dalszy artykułu «Próba prawem: językowy składnik edukacji Ukrainy», s. 1

Próba prawem: językowy składnik edukacji Ukrainy

Слово Просвіти, №37 за 2017 рік

droga do tworzenia narodowych gett, tworzenia enklaw, dalekich od interesów Państwa Ukraińskiego, a w konsekwencji — gotowych do zmiany zarówno obywatelstwa, jak i granic międzypaństwowych. W utrzymaniu i pogłębianiu takiego stanu zainteresowane są te wewnętrzne siły, które są wykonawcami ideologii separatyzacji Ukrainy (choć nazywają to federalizacją) i dążą do ułatwienia podziału naszego państwa między sąsiednie państwa, które marzą o przekraczaniu granic według wzorców wielkich: odrodzenia Wielkiej Rosji, Wielkiej Rumunii, Wielkich Węgier. Bo opłaca się kosztem obywateli Ukrainy otrzymywać przygotowaną siłę roboczą, którą można manipulować jak pozbawionym praw zasobem; opłaca się trzymać w napięciu niepokorną Ukrainę, grożąc jej nowym Donbasem, jeśli nie będzie realizować programu madziaryzacji czy rumunizacji według wskazówek i w zakresie określonym z zewnątrz, nie mówiąc już o tradycyjnej rusyfikacji; opłaca się dominować, a nie współpracować na zasadach parytetu. Presja na Ukrainę w związku ze sformułowaniem artykułu językowego Ustawy o edukacji była przewidywalna. Odrzucenia go w takiej postaci domagali się niektórzy eksperci, deputowani, którzy nie kryli swoich nieukraińskich orientacji, a co więcej — także swojej zależności od pozaukraińskich ośrodków wpływu (nie tylko ideologicznego). W tym kontekście przewidywalna okazała się także negatywna reakcja urzędników Rumunii i Węgier, która przybrała formy nieukrywanej presji i ingerencji w wewnętrzne sprawy Ukrainy. Groźby w rodzaju „węgierscy dyplomaci nie będą popierać żadnej ukraińskiej inicjatywy w organizacjach międzynarodowych, Węgry nie będą popierać ważnych dla Ukrainy decyzji” mają na celu utrzymanie izolacji Ukrainy, fragmentację spójnego kraju, który ma przygotować rewizję granic państwowych Ukrainy. W tych dalece niesprzyjających warunkach Ukraina powinna zachowywać wyznaczony kurs — budować swoje niezależne państwo, wykorzystując doświadczenie innych narodów, opierając się na tolerancji i zrozumieniu naszych dążeń ze strony najbliższych sąsiadów. Kiedy zaś dialog z sąsiadami nabiera nienależytego tonu, kiedy przebijają się inne plany, dalekie od wspólnego budowania przestrzeni stabilności i dobrobytu, kiedy ambicje utraconej dawnej wielkości ważą więcej niż ludzkie życie, wtedy trzeba szczególnie dbać o precyzję i jasność naszego stanowiska. Tymczasem stanowisko Ukrainy w kwestii językowej od dawna jest jasno określone: zostało ono zapisane w Konstytucji Ukrainy, uzgodnione z międzynarodowymi paktami i rekomendacjami: na Ukrainie jedynym językiem państwowym jest język ukraiński; obowiązany jest go znać i stosować każdy obywatel Ukrainy; jednocześnie państwo wspiera naukę i zachowanie języków mniejszości narodowych, toleruje działalność narodowych towarzystw kulturalnych, które również mają na celu zachowanie narodowej tożsamości. Wyjaśnienie do Konstytucji, udzielone przez Trybunał Konstytucyjny Ukrainy, określa językiem edukacji język ukraiński. Takie stanowisko znajduje wyraz także w ustawie o oświacie. Ta ustawa ma stać się dla społeczeństwa ukraińskiego nie deklaracją zamiarów, lecz skutecznym imperatywem. Dziś „Ustawa o oświacie”, a zwłaszcza jej składnik językowy, jest lakmusem, pozwalającym ocenić dojrzałość i mądrość naszego społeczeństwa oraz jego przywódców w prowadzeniu konsekwentnej polityki budowania silnej niezależnej Ukrainy na podstawach zachowania wartości narodowych, demokratycznych i humanistycznych. Paweł HRYCENKO

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn