Strona · s. 15strona oryginału ↗
Nie wierz oczom…
Слово Просвіти, №38 за 2007 рік
Przedmioty, które nas otaczają, łatwo ulegają deformacji. Najlepiej wiedzą o tym malarze, bo po zgłębieniu klasyki linii złotego podziału, po akademickiej szkole, mają radość wyrażania swojej twórczej natury w grze światłem i cieniem, która pozwala w mniejszym lub większym stopniu przetwarzać otaczającą rzeczywistość na płótnie. Skrajności też rzucają się w oczy i zapadają w pamięć, ale zdarza się, że wywołują odrazę u publiczności, jeśli jest ona wychowana na określonych ideałach estetycznych. A jeśli nie?… Albo — w pewnym stopniu? A tu jeszcze mistrz zdolny, który nie nadużywa zbytnio waszej wyostrzonej wrażliwości na harmonię. Trochę się bawi, przerywając swoją jawną kolorystykę miejscami wyważeniem tonów, a grubą fakturę pisma — nieoczekiwanie plastyczną kaligrafią, by nakreślić postać czy detal stroju. A dalej można wulgaryzować aż do nie do odgadnięcia, czy to w twarzy (Nie-Wenus), czy w innych cechach anatomicznych. To na początku rzeczywiście intryguje, bo mimo wszystko zapamiętaliście urok dziwacznej niebieskiej fałdy, jakby ucieczkę aksamitu tajemniczej sukni, która nawiązuje do piękna tej Bez-Licy i do porywczej, nie-bez-talentnej natury mistrza. Lecz z uczuciem, jakby w tej chwili dotknęło się płynącego jedwabiu, nagle się domyślacie, że ten romantyczny stos skojarzeń jakoś jednoznacznie prowadzi do nazwisk Dalí, Modigliani, a historycy sztuki jeszcze kontynuują listę: Rodin, Dufy, Matisse — ich wpływy są wyraźnie widoczne w obrazach Serhija Haja. Widocznie dziś także w sztukach plastycznych nie wstydzi się tego, a odbiera się jako styl autorski jawne zapożyczenie lub cytowanie bez cudzysłowu, jak już widzimy we współczesnej literaturze. Ale jeśli to dla rozwoju tradycji (ciekawe, czy dziś wspomniani Mistrzowie skorzystaliby z usług Komitetu Ochrony Praw Autorskich?), a jeśli nie, to w jakim celu: «Przez pięć lat Serhij Haj pracował w pracowni, nie prowadząc otwartych publicznych pokazów swoich dzieł. W tym okresie powstało kilkadziesiąt płócien. Odbyła się seria zamkniętych wernisaży». I oto wielka indywidualna wystawa lwowskiego artysty w Ukraińskim Domu przedstawiła kijowianom prace, które dotąd nie były eksponowane. Kosztują one dużo. Artystą opiekuje się «Galeria Tetiany Myronowej» i nazywa twórcę swoją pierwszą gwiazdą. Na prezentację zaproszono przedstawicieli kół biznesowych i polityki. Zachowano protokół — briefing dla dziennikarzy, komentarz popularnego historyka sztuki: «Widoczną grubą fakturę on owija estetyczną otoczką — i czujecie piękno». Oto i wysoka publika, panny (dlaczego zwane są «ladies») o jednakowym chodzie z agencji modelek przyglą-
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
